1 timotheüS 5, 17-25 XIII. Kwetsbaar, maar niet onaantastbaar



Dovnload 40.17 Kb.
Datum26.07.2016
Grootte40.17 Kb.
1 TIMOTHEÜS 5, 17-25
XIII. Kwetsbaar, maar niet onaantastbaar
17 Dat de ouderlingen, die wèl regeren, dubbele eer waardig geacht worden, voornamelijk die arbeiden in het Woord en de leer.

18 Want de Schrift zegt: Een dorsende os zult gij niet muilbanden; en: De arbeider is zijn loon waardig.

19 Neem tegen een ouderling geen beschuldiging aan, anders dan onder kwee of drie getuigen.

20 Bestraf die zondigen in tegenwoordigheid van allen, opdat ook de anderen vreze mogen hebben.

21 Ik betuig voor God, en de Heere Jezus Christus, en de uitverkoren engelen, dat gij deze dingen onderhoudt, zonder vooroordeel, niets doende naar toegenegenheid.

22 Leg niemand haastig de handen op, en heb geen gemeenschap aan de zonden van anderen; bewaar uzelf rein.

23 Drink niet langer water alleen, maar gebruik een weinig wijn, om uw maag en uw menigvuldige zwakheden.

24 Van sommige mensen zijn de zonden te voren openbaar, en gaan voor tot hun veroordeling; en in sommigen ook volgen zij na.

25 Evenzo ook de goede werken zijn tevoren openbaar, en die, waar het anders mee gelegen is, kunnen niet verborgen worden.
Verklaring
Wie aan de weg timmert heeft veel bekijks. Dat is een bekend gezegde. Het betekent zoveel als: wie in het openbaar optreedt, moet zich het oordeel van velen laten welgevallen. Het is dus bepaald niet simpel om een openbaar ambt of een hoge functie te vervullen. Men wordt gemakkelijk het voorwerp van onbillijke kritiek. Ja, het komt ook vaak voor, dat tegenstanders zo'n hooggeplaatst persoon proberen te laten vallen. Dan verzint iemand een lelijk verhaal, gaat daarmee naar een krant en in een enkele dag is iemands goede naam en faam volkomen stuk gemaakt. Het papier is geduldig. En de leugen wordt in de regel grif geloofd. Elkaar naar beneden praten is geen kunst. Je been uitsteken en iemand daarover laten struikelen, dat vindt bijna iedereen vandaag mooi. Zo gaat het nogal eens in de politiek. En helaas vinden zulke praktijken ook in de kerk plaats. Afgunst en haatgevoelens zijn dingen waarmee vooral gezagsdragers te maken krijgen.

Honorering van de kwetsbaren

Het is daarom nuttig om nog eens goed tot zich te laten doordringen wat God ons zegt in Zijn Woord. In 1 Tim. 5 : 17vv gaat het ook over hoog geplaatsten. Het gaat hier over ouderlingen in de gemeente. En over de achting die wij hun schuldig zijn. Ook over de manier waarop wij eventueel nodige kritiek op hen moeten uitbrengen.

Men zou kunnen denken, dat Paulus hier het oog heeft op oude mannen in de gemeente, omdat hij immers kort tevoren over oudere weduwen heeft geschreven. Toch is het uit het verband wel duidelijk, dat hier niet zo zeer de oude mannen in de gemeente een beurt krijgen, maar dat met ouderlingen oudsten bedoeld zijn, die leiding geven in de gemeente. 1. De Joodse synagoge kende de figuur van de oudste. De christelijke gemeente ook. Paulus was gewend - volgens wat we lezen in het boek van de Handelingen - om overal waar gemeenten gesticht werden, ook opzieners/oudsten over de kudde te laten aanstellen, die toezicht hielden op leer en leven van de leden van de gemeente.
En zeer waarschijnlijk waren er onder deze oudsten meestal ook enkelen die bijzondere gaven hadden en ook tijd om het Woord van God te verkondigen en te leren. Het was hun dagelijks werk. Zij waren daarvoor vrijgesteld. Men zou hen herder en leraar kunnen noemen. Hoog geplaatsten in de gemeente dus. Met een zware verantwoordelijkheid. De grote heilsdaden van God in Christus aan de mensen verkondigen en hen leren te onderhouden, alles wat Christus geboden had. Vooraan staan in de gemeente. 2. Op een verantwoorde wijze voorganger zijn. Paulus schrijft: Dat de ouderlingen die wel regeren, dubbele eer waardig geacht worden, voornamelijk die arbeiden in het Woorden in de leer (vs. 17).
Rom. 12 : 8; 1 Kor. 16 : 16; 1 Thess. 5 : 12

Ook elders in de Bijbel worden wij opgewekt om onze voorgangers in de Heere te ontzien, te eerbiedigen. Zij die grote verantwoordelijkheden dragen in de gemeente, die waken over het zielenheil van mensen, moeten in ere worden gehouden. Wij mogen hen wel dragen in onze gedurige voorbede. Wij moeten hen niet bij het minste of geringste laten vallen. Laten we hen zelfs tot het uiterste de handen boven het hoofd houden. Want ze zijn zeer kwetsbaar. En het kost echt niet veel moeite om hun naam en faam te bederven en daardoor de zaak van Christus te bekladden.


Paulus heeft eerder opgeroepen om de oudere weduwen te eren (vers 3). Mag hij dan nu opkomen voor de mannelijke leidinggevenden in de gemeente? Als zij wel regeren, d.i. op een gepaste wijze hun vooraanstaande plaats innemen, respect voor hen a.u.b. En de leraars onder hen bovenal. Denk niet, dat het een erebaantje is. Zeg niet, dat een voorganger der gemeente die soms wakker ligt van grote zorgen, toch wel heel gemakkelijk zijn brood verdient. Zeker, broodprofeten zijn er altijd geweest. Maar scheer hen niet allen over één kam. Eén slechte ervaring met een dominee of ouderling mag voor u toch niet betekenen, dat u geen enkele dominee of ouderling voortaan meer vertrouwt.
Ja, de apostel gaat denkelijk nog iets verder in wat hij 1 Kor. 4 : 12 schrijft over de dubbele eer die we onze voorgangers schuldig zijn. De weduwen eren, betekende voor hem ook, dat men in de gemeente alleenstaande vrouwen die

niemand om zich heen hadden om voor haar te zorgen, onderhield. De ouderlingen die wel regeren, dubbele eer waardig keuren, zal dan ook inhouden, dat men in de gemeente zijn voorgangers niet van honger laat omkomen. 3. Men moet hen `honoreren' in dubbele zin. In achting houden en onderhouden. Het mooiste zou natuurlijk zijn, dat ieder die de gemeente dient, zijn gaven en tijd kosteloos ter beschikking zou stellen. Paulus zelf was al helemaal niet gewend om de hand op te houden en aan het evangelie wat te verdienen. Hij voorzag in eigen onderhoud door het maken van tenten. Maar hij legt dat niet als een plicht aan iedere dienaar van God in de gemeente op. Niemand diene in Gods Koninkrijk om er aan te verdienen of om er een winstgevend zaakje van te maken.


Maar in elke gemeente mag men wel goed zorgen voor zijn voorgangers. Laat hen niet wakker liggen van de financiële zorgen. En verwen ze ook maar niet. Als zij voedsel en kleding hebben, zullen ze daarmee tevreden zijn. Een sober leven is ook voor een dienaar van Gods Woord een goede zaak. Geen dominee preke ooit op de zak, zodat hij de kans zou krijgen om aan de opbrengst van de collecte af te meten, hoeveel waardering hij voor zijn preekwerk heeft geoogst. Maar een gezonde gemeente zal ook voor zoveel levend geld zorgen, dat de goede voorgangers daarvan kunnen leven. En als alle gemeenten dat nu eens zouden doen en de voorgangers zouden met het nodigste genoegen nemen, zouden wij dan in ons land niet nog veel meer arbeiders in Gods wijngaard aan werk kunnen helpen? De velden zijn wit om te oogsten.
Deut. 25 : 4; Num. 18 : 31

Een goede raad van een apostel. Nee, Paulus beroept zich bij dat alles heel nadrukkelijk op de Schrift. God wil het. Want de Schrift zegt: Een dorsende os zult gij niet muilbanden; en de arbeider is zijn loon waardig (vs. 18). Stel het u voor: een os die uren aan één stuk de zware dorsslede trekt en het gouden graan om zich heen uit de korenhalmen ziet springen, moet die op zijn kop krijgen, omdat hij ondertussen ook eens een paar keer zijn hongerige maag vult met het koren? Moet men zo'n stom dier muilkorven? Laat staan een man die de kar trekt in de gemeente. Als God ook voor ossen zorgt, hoeveel te meer voor Zijn dienaren? In de tempel van oud-Israël waren de priesters indertijd ook helemaal aangewezen op wat het volk aan tienden afdroeg. Zij hadden zelf geen erfdeel in Israël. God was hun erfdeel. En inmiddels liet hij hen niet van de wind leven.


2 Kron. 15 : 7; Matth. 10 : 10; Luk. 10 : 7

De arbeider is zijn loon waardig. Een bekend spreekwoord. En als zodanig haalt de Heere Jezus dat aan. Ook Paulus doet het. Vermoedelijk een bewijs, dat de apostel het Evangelie van Lukas waarin dit woord van Jezus te vinden is, reeds heeft gekend. En dat hij dat Lukas-evangelie als de Schrift te zamen met de geschriften van het Oude Testament aan de gemeente aanbeveelt. De arbeider is zijn loon waardig. Voorgangers der gemeente zijn geen loonwerkers. Maar zij moeten ook geen loondervers zijn, die brodeloos zijn. 4.



In staat van beschuldiging

En dan nu verder het één en ander over de ouderling die niet wel regeert. Dat komt ook voor. Het gaat niet altijd naar wens met hen die een vooraanstaande plaats in de gemeente innemen. Ze timmeren aan de weg en hebben bekijks. Ze zijn ook niet altijd smetteloos. Trouwens, op een wit pak ziet men een vlekje gauwer. Of misschien moeten we zeggen: Vooral op het stemmige zwart ziet men alles heel snel. Eén misstap en heel de buurt praat er over. Heel het dorp laat weldra de man vallen. Er worden anonieme brieven geschreven. Of er komt een publicatie in het dagblad. En dan kan de man het voortaan voorgoed vergeten. Media zijn soms moordwerktuigen.


Deut. 19 : 15; Matth. 18 : 16; Joh. 8 : 17

Daarom moet hier orde op zaken worden gesteld. Neem tegen een ouderling geen beschuldiging aan, anders dan onder twee of drie getuigen. Bestraf die zondigen in tegenwoordigheid van allen, opdat ook de anderen vreze mogen hebben (vr. 19, 20) . 5. We moeten de verzen 19 en 20 in één adem lezen. Vers 19 waarschuwt dan tegen lichtvaardige beschuldigingen. Vers 20 tegen het verdoezelen van het kwaad. 6. Een ouderling/ herder en leraar of voorganger der gemeente in het algemeen misgaat zich soms. Wat dan te doen? Op zijn eentje actie gaan voeren? Het vuurtje hoog opstoken, zodat de man binnen de kortste keren wel op kan stappen, omdat hij geen goed meer kan doen? Nee, in de gemeente van Christus sleept men elkaar niet zonder meer voor de rechter.


Als iemand vindt, dat een leider der gemeente zich heeft misgaan, laat hij de zaak dan eerst bespreken met anderen in de gemeente. En zijn daar twee of drie getuigen die samenstemmen in hun oordeel, laten zij hun bezwaren dan kenbaar maken. Een aanklacht tegen een voorganger der gemeente moet op goede gronden rusten. En zij moet niet voortkomen uit nijd of jaloezie, uit persoonlijke afkeur. Helaas, hoeveel privé-twisten worden soms in de kerk tot voor de rechter uitgevochten?! Ga behoedzaam met elkaar om. Vooral met hen die door hun vooraanstaande positie extra kwetsbaar zijn. Tegen Jezus is ook eens een beschuldiging aangenomen onder getuigen. En dat was een valse beschuldiging. Het waren ook valse getuigen.
Geen vriendjespolitiek of partijzucht
Maar zijn voorgangers der gemeente dan onaantastbaar? Kunnen en mogen zij soms doen en laten wat zij willen, zonder daarbij gecontroleerd te worden? Nee, zo gaat het in Christus' gemeente niet toe. Gezagsdragers zitten daar niet in een ivoren toren. Die tijd is gelukkig voorbij. Het is ooit wel eens zo geweest. Een paus, een dominee werden als onfeilbaren en als feilloze mensen gezien. En soms denken mensen nog wel zo. Maar nogmaals, zo gaat het niet in de gemeente van Christus. Als iemand, voorganger zijnde, zondigt, dient hij bestraft te worden. En dan moet het kwaad niet verheimelijkt worden. Niet toegedekt en weggestopt. Om 's mans eer maar te redden. En om zijn stoel veilig te stellen.
Gal. 2 : 14; Ef.5 : 11; 2 Tim. 4 : 2; Tit. 1 : 9, 13

Vooraanstaanden in de gemeente die in het kwaad vallen of erin leven, moeten niet privé worden schoongewassen. Openlijk kwaad kan niet zonder meer in de doofpot worden gedaan. Want dan zou iedereen gaan denken, dat je ongestraft doen en laten kunt wat je wilt. En dat kan in de gemeente des Heeren nu net helemaal niet. U herinnert zich waarschijnlijk, dat Paulus eens in Antiochië Petrus meende te moeten bestraffen. Petrus zat daar eerst heel vriendelijk en welgezind bij de heidenen. Maar toen er Joden-christenen binnenkwamen, liep hij 'stante pede' van tafel, bang, dat ze hem dat kwalijk zouden nemen. Welnu, Paulus bestraft hem daarover in het publiek. 'Zo gaan we niet met elkaar om, broeder; want moeten de heidenen nu opeens toch weer eerst de Joodse wet onderhouden, alvorens zij kind van God kunnen heten?'


Een openlijke bestraffing. Opdat ook anderen weten, waaraan men zich te houden heeft. Wat een gemeentevoorganger doet, moet na te kijken zijn. En zo niet, dan dient hij in het openbaar berispt te worden. Waarmee nog niet altijd gezegd is, dat men zo iemand laat vallen. Een geëerd voorganger van de gemeente is gauw genoeg mikpunt van nijd en haat. Maar als hij aanleiding geeft tot het kwade of tot verdenking daarvan, dan siert het hem, als hij zich laat bestraffen. Van de kerkvader Ambrosius wordt verteld, dat hij eens de keizer Theodosius de Grote (390) die een bloedblad in Thessalonika had laten aanrichten, in een brief sommeerde om publiek schuld te belijden.
Luk. 9 : 26; 2 Tim. 4 : 1; Jak. 3 : 17

Paulus schrijft in vers 21 van 1 Tim. 5: Ik betuig voor God en de Heere Jezus Christus en de uitverkoren engelen, dat gij deze dingen onderhoudt, zonder vooroordeel, niets doende naar toegenegenheid (vs. 21). De apostel vat de dingen dus hoog op. Hij bezweert Timotheüs om zich te houden aan de regels. God en de Heere Jezus Christus, alsmede de uitverkoren (dat zijn de uitnemende) engelen zijn getuigen. 7. Zij zien erop toe, dat alle dingen in de gemeente des Heeren met orde toegaan. Elkaar a.u.b. niet bekritiseren uit (persoonlijke) vooroordelen. Noch iets doen uit persoonlijke voorkeur (toegenegenheid). 8. Geen vriendjespolitiek. Geen partijzuchtig handelen. In Christus' gemeente gaat het om zaken. Het gaat om de zaak des Heeren. Niet om een brave Hendrik of om een aardig iemand die nodig aan een baantje moet worden geholpen.


Hand. 6 : 6; 2 Tim. 1 : 6; 2 Joh. : 11

Daarom is het ook van groot belang, dat men niet al te haastig met mensen in zee gaat. Iemand tot het ouderlingschap roepen en hem tot zijn ambtswerk ordineren (aanstellen) met handoplegging, moet met grote zorg geschieden. Leg niemand haastelijk de handen op en heb geen gemeenschap aan anderer zonden; bewaar uzelf rein (vs. 22). Niet te gauw dus met iemand weglo pen. Eerst laten overwinteren. Het zou kunnen zijn, dat de man die u direct het hart gestolen heeft, achteraf iemand blijkt te zijn, die helemaal zo'n goed leven niet leidt. En dan hebt u hem even gauw de handen opgelegd. En daarmee in feite zijn zondige leven gesanctioneerd. 9. Op die manier hebt u dus gemeenschap aan de zonden van anderen. Luther zegt in dit verband: `Als ik echtbreuk niet straf, heb ik zelf echtbreuk begaan'. 10.


Afsluitend spreek ik graag Calvijn na, die van de godzalige herders schrijft: `Geen mensen zijn meer onderworpen aan de valse beschuldigingen en achterklappingen dan de godzalige herders' .11. Maar om een echt godzalige herder te zijn, is het wel nodig, dat men niet op slinkse wijzen probeert om het trapje van de kansel te beklimmen. Men moet er op een geordende wijze toe geroepen zijn. Men moet het zich ook laten welgevallen, dat men eerst getoetst wordt. En gemeenteleden moeten niet vergeten, dat het niet zo moeilijk is om een leraar 'op te gaderen'. Maar men is hem vaak ook niet zo maar weer kwijt. En men kan hem ook niet zo maar aan de kant zetten, als hij niet bevalt.
1 Tim. 4 : 12; 1 Tim. 5 : 2

Bewaar uzelf rein, schrijft Paulus. Behoedzaam met elkaar omgaan en geen gemene zaak maken met mensen die meer zichzelf op het oog hebben dan het welzijn van de gemeente.


Een weinig wijn en veel geduld
vgl. Num. 6 : lvv

Na al deze vermaningen van de apostel met betrekking tot de ouderlingen die bezig zijn in het Woord en in de leer, richt hij zich dan in de verzen 23vv nog een ogenblik tot Timotheüs in het bijzonder, zijnde één van degenen die een vooraanstaande plaats innemen in de gemeente van Efeze. Zichzelf rein bewaren. We mogen wel geloven, dat Timotheüs daar zijn uiterste best voor heeft gedaan. Wellicht heeft hij daarom ook een zo sober en eenvoudig mogelijk leven geleid. Bang om aanstoot te geven. Geen wijn drinken. Want men zou hem dan wel eens voor een drinkebroer kunnen houden. Een beetje ascetisch leven kon immers geen kwaad. Water en brood. Meer niet. Zichzelf op dieet gesteld ter wille van het evangelie. En dat terwijl hij misschien lichamelijk niet eens zo sterk was. Daar zet de apostel dan de rem op, als hij schrijft: Drink niet langer water alleen, maar gebruik een weinig wijn, om uw maag en uw menigvuldige zwakheden' (vs. 23). Hoe warm persoonlijk, ook een beetje vaderlijk klinken deze woorden. Timotheüs moet niet al te streng zijn tegenover zichzelf. Want dan zou hij eronder door kunnen gaan. Timotheüs moet zijn levenswijze niet altijd laten afstemmen op wat anderen daaruit aan verkeerde conclusies zouden kunnen trekken. Wijn, een beetje wijn kan geen kwaad. Het is zelfs goed voor zijn maag en gezondheid. Sober leven is aan te bevelen. Maar niet tot in het extreme.


We begrijpen, dat Paulus hier heel in het bijzonder aan Timotheüs schrijft. 12. De opwekking om een beetje wijn te gebruiken is geen gebod van God aan het adres van geheelonthouders. Wie uit protest tegen misbruik van sterke drank zich wil onthouden van elke slok wijn, die mag dat met een gerust geweten doen. Hij zal echter tegelijk zo'n levenswijze niet aan iedereen dwingend willen voorschrijven. Het drinken van een weinig wijn, is niet uit den boze. En het is het ook niet, als een geheelonthouder die van zichzelf mag weten, dat hij door God van zijn drankzucht is verlost, een weinig wijn aan de tafel des Heeren, het Heilig Avondmaal gebruikt. In elk geval is het waar wat Calvijn schrijft: 'Hoe weinigen zijn er heden die men het water drinken moet verbieden?' (dus die volstaan met een slok water). 'En hoe velen zijn er die men moet vermanen tot soberheid van wijn drinkeni' 13.' Drankmisbruik is een volksziekte, zeg maar gerust: een volkszonde. 14.
Joh. 12 : 4vv; Matth. 5 : 16; 2 Tim. 3 : 5; 1 Petr. 5 : 2

Een goede levensinstelling, Timotheüs, sober, maar ook dankbaar gebruik makend van de goede gaven van God, is u aan te bevelen. En wat aangaat uw omgang met uw medemensen: geef uw ogen goed de kost. Want het is - in het algemeen gesproken - echt wel waar, dat wie in de zonde leeft vroeg of laat als zodanig openbaar komt. En zo is het ook met ieder die goede werken doet. Van sommige mensen zijn de zonden tevoren openbaar en gaan voor tot hun veroordeling; en in sommigen ook volgen zij na (vs. 24). Met andere woorden: Ga voorzichtig met andere mensen om, Timotheüs. Er zijn er bij wie de zonde er duimen dik boven op ligt. Het is zonneklaar, dat zij om het oordeel vragen. Maar er zijn ook mensen die hun zondebestaan arglistig weten te bedekken, zodat het eerst later voor de dag komt, dat zij verkeerd leven.


Van Judas de discipel die Jezus verried, is het lange tijd onder zijn medediscipelen niet bekend geweest, dat hij een dief was. Later kwam het openbaar. En zo is het ook met de goede werken. Soms zijn ze iedereen bekend. Maar soms is het zo, dat het eerst later blijkt, dat iemand goede werken heeft gedaan. Er zijn mensen bij wie de goede werken gezocht moeten worden als vijgen aan een vijgenboom. Die zitten soms zo dik onder het blad, dat men heel dichtbij moet komen staan om ze te zien. Evenzo ook de goede werken zijn tevoren openbaar en die, daar het anders mee gelegen is, kunnen niet verborgen worden (vs. 25). 15.
Met andere woorden: de boom wordt vroeg of laat aan de vruchten gekend. Dus niet als een inquisiteur of ketterjager op pad gaan om de gemeente uit te zuiveren. `De intimis ecclesia non judicat' - over het innerlijk oordeelt de kerk niet. Of om het te zeggen met een woord van Calvijn: 'Men moet verdragen wat men niet terstond kan verbeteren'. 16. Als het er in uw gemeente gebrekkig naar toe gaat, als er naar uw besef veel kaf onder het koren is, bedenk dan, dat het ons nu nog niet is gegeven om het kostelijke van het snode te scheiden. Verdraag wat u niet beteren kunt. En zucht om verandering.
Vergeet bovenal niet om te zijn als Aaron en Hur. Zij onderstutten Mozes' armen die alsmaar omhoog wezen, toen het volk van God zijn strijd streed met de Amalekieten. Het is best moeilijk voor een voorganger van het volk om met de handen omhoog te staan en het volk te verwijzen naar de Heere van Wie onze hulp komen zal. Maar Mozes kon het volhouden. En voorgangers der gemeente vandaag kunnen het volhouden. Als daar ook maar de Aarons en Hurs zijn. Mensen die zuchten, nee vooral ook ondersteunen. Met veel liefde en met veel gebeden. Opdat de gemeente werkelijk haar licht kan laten schijnen in een wereld, zo donker als de nacht.

Gespreksvragen

- Om arbeiders te krijgen die arbeiden in het Woord en in de leer, hebben wij tegenwoordig theologische opleidingen aan universiteiten en hogescholen. Hoe kijkt u tegen deze theologische opleidingen aan? Vindt u, dat de overheid deze opleidingen moet bevorderen (ook door financiële steun)? Vindt u, dat de gemeenten voldoende op de hoogte zijn van de opleiding van hun dienaren?


- In 1 Tim. 5 : 17vv lezen we, hoe we moeten handelen, wanneer we een aanklacht menen te moeten indienen tegen een ouderling/ voorganger der gemeente. Hoe moeten wij handelen, als twee gemeenteleden iets met elkaar hebben, dat de vrede in de gemeente verstoort?
- Hoe vindt u, dat mensen die om principiële redenen geheelonthouder zijn, moeten omgaan met het apostolische woord van vers 23: Drink een weinig wijn.

NOTEN



1. Het woord 'presbuteros' kan zowel aanduiding van de ouderdom als titel zijn. Bij het Jodendom van de Septuagint zijn 'presbuteroi' oudsten die de leiding van de gemeente (synagogen) hebben. In de Evangeliën komen we de oudsten tegen als leden van het Joodse sanhedrin in Jeruzalem. Naar analogie daarvan vermoedelijk zijn er ook in de christelijke gemeenten waarvan het boek Handelingen spreekt, oudsten aangesteld (vgl. Hand. 11 : 30; 14 : 23; hfst. 15; 20 : 17; 21 : 18; zie ook 1 Petr. 5 : 1 en Jak. 5 : 14). Zie: C. den Boer, Man en vrouw in bijbels perspectief, a.w., blz. 143vv, 166vv. Voor de ouderlingen gelden dezelfde vereisten als voor de opzieners (vgl. Tit. 1 : 5, 7). Uit 1 Tim. 5 : 17 blijkt, dat sommige ouderlingen de taak van de verkondiging van het Woord en van het leren vervulden.
2. Het woord voor regeren ('prohistamai') wordt in het NT gebruikt voor ouderlingen en diakenen (1 Tim. 3 : 4, 12), maar ook voor vertrouwensmannen (en -vrouwen) in de gemeente die een vooraanstaande plaats in de gemeente innemen in het zorgen voor de gelovigen (materieel en geestelijk). Vgl. Rom. 12 : 8; 1 Kor. 12 : 28; 1 Thess. 5 : 12.
3. Deze conclusie trekken we uit de betekenis van het woord 'eren' in vs. 3 en uit wat in vs. 18 gezegd wordt over de dorsende os en de arbeider die loon waardig is. Dubbele eer is derhalve: eer in dubbele zin: a) respecteren, eerbiedigen en b) in hun onderhoud voorzien (honoreren = eren en salariëren). Het kan natuurlijk niet inhouden, dat ouderlingen tweemaal zoveel inkomsten moeten krijgen als weduwen. Overigens betekent het woord 'timè' - eer in het NT nergens zonder meer salaris.
4. In 1 Kor. 9 : 6vv beroept Paulus zich ook op Deut. 25 : 4 om duidelijk te maken, dat werkers in de gemeente door de gemeente onderhouden moeten en mogen worden. Het is niet helemaal duidelijk, of het laatste deel van vs. 18 ook een Schriftcitaat is. Het ligt echter wel voor de hand, omdat de eerste en de tweede uitspraak van het vers door 'en' met elkaar worden verbonden en aan beide voorafgaat: Want de Schrift zegt... Omdat we de laatste uitspraak letterlijk zo ook in Luk. 10 : 7 tegenkomen (Mattheüs 10 : 10 geeft het woord iets anders weer), ligt het voor de hand ook hier aan een Schriftcitaat te denken. Maar dan is in een tamelijk vroeg stadium door Paulus een Jezus-woord (en een woord uit het Evangelie van zijn metgezel Lukas) gelijkgesteld met het Schriftwoord van het OT.
5. Het Griekse woord 'kategoria' (denk aan 'categorie') (vs. 19), betekent letterlijk: aanklacht. Het Griekse woord voor bestraffen — 'elenchein' (vs. 20) betekent: berispen, bestraffen (ook het werk van de Heilige Geest die overtuigt van zonde, gerechtigheid en oordeel; Joh. 16 : 8).
6. Liever dan in de perikoop (vs. 17-22) losse vermaningen te zien, nemen we aan, dat de apostel hier steeds over de ouderlingen schrijft. Het 'openlijk bestraffen van die zondigen' heeft dan ook met het zondigen van ouderlingen te maken. Zij oefenen immers een publiek ambt uit en moeten ook publiek bestraft te worden, als zij zich misgaan; opdat ook de anderen (ouderlingen) voor het zondigen terugschrikken. Met gemeenteleden die zondigen, moet men op andere wijze handelen. Zie: Matth. 18 : 15vv
7. Paulus roept bij de eed die hij hier aflegt, God en de Heere (dit woord ontbreekt in de beste handschriften) Jezus Christus en de engelen aan. Van de engelen wordt gezegd, dat zij 'eklektos' ofte wel uitnemend zijn (uitverkoren i. t. t. de gevallen engelen, vgl. 2 Petr. 2 : 4; Jud. : 6); vgl. voor de functie van het getuigen-zijn der engelen in de gemeente: 1 Kor. 11 : 10 en Ef. 3 : 10.
8. Het Griekse woord 'prokrima' betekent vooroordeel, vooringenomenheid. Het woord 'prosklisis' betekent toegenegenheid, gunst, partijdigheid. De Kanttekeningen van de Statenvertaling gebruiken het beeld van de weegschaal die naar één kant doorslaat. Andere handschriften lezen 'prosklèsis' (dagvaarding voor het gericht, aanklacht). De betekenis van dit laatste woord is in het verband moeilijk verklaarbaar.
9. 'Niemand haastelijk de handen opleggen' wordt ook wel verklaard als: ter verzoening (reconciliatio) van een bedreven kwaad. Waarschijnlijker is evenwel, dat Paulus, schrijvend over de ouderlingen (en hoe men handelen moet met ouderlingen die zondigen) hier vooral denkt aan de 'ordinatie' van de ouderlingen. Ook het uitkiezen van en het roepen tot het ouderlingschap moet met zorg geschieden. Dat kan problemen voorkomen. Vgl. ook 1 Tim. 3: 7, 10 en 1 Tim. 4 : 14 (en de bij deze verzen gegeven verklaring).

'Gemeenschap hebben aan anderer zonden' wil zeggen: door de handoplegging (in feite) gemene zaak maken met de zonden van een tot het werk van ouderling onwaardige man.


10. Zie Luthers Epistelauslegung 5, a. w., S. 123.
11. Zie J. Calvijn, comm., a.w., blz. 78.
12. Calvijn acht het mogelijk, dat vs. 23 een later aan de rand van een handschrift bijgeschreven glosse is, die 'door de dwaling der overschrijvers te dezer plaats ingelast is' (comm., a.w., blz. 81). De vss. 24 en 25 zouden dan weer op het thema van de ouderling (vs. 17vv) kunnen slaan. Echter ook zonder dat we vs. 23 voor een glosse houden (alle handschriften bieden dit vers overigens), kan Paulus deze persoonlijke opwekking aan het adres van Timotheüs nodig hebben gevonden, omdat zijn jonge broeder uit het slot van vs. 22 voor zichzelf al te strenge conclusies zou kunnen trekken. Paulus gaat dan in de vss. 24, 25 weer door op het eerder aangesneden thema.
13. Zie J. Calvijn, a.w., blz. 82.
14. H. Bürki in de Wuppertaler Studienbibel (a. w., S. 183f) verwijst naar Plutarhus (Symposium 3, 5.2) die de wijn voor de maag aanbeveelt (klassiek geneesmiddel) en naar Hippokrates die een zieke die slechts water drinkt en daardoor zich zwaar ongerief op het lijf haalt, aanraadt een weinig wijn te drinken.
15. De vss. 24 en 25 zijn algemene uitspraken die door Timotheüs toegepast kunnen worden op wat de apostel in de vss. 17vv over de ouderlingen schreef.
16. De Kanttekeningen van de Statenvertaling denken bij 'veroordeling' aan: afwijzen als in aanmerking komende voor een dienst in de gemeente. Veroordeling is dan niet direct: het oordeel van God over het zondebestaan. Het laatste deel van vs. 24 verklaren de Kanttekenaren als: openbaar komen van iemands zonden (-bestaan) nadat deze persoon is getoetst of ook: nadat hij tot het werk in de gemeente is aangesteld. In soortgelijke zin wordt vs. 25 verklaard. Er zijn mensen van wie de goede werken vóór hun verkiezing tot het werk in de gemeente openbaar zijn; bij anderen komen ze later openbaar. O.i. echter schrijft Paulus in deze verzen niet direct over situaties vóór en na de verkiezing tot ouderling, al kan wat hij schrijft daarop toegepast worden. Paulus formuleert veel algemener: bij sommige mensen zijn de zonden evident ('prodèlos'), bij anderen volgen ze (komen later openbaar); en parallel aan deze algemene uitspraak (vs. 25): zo ook met goede werken.



De database wordt beschermd door het auteursrecht ©opleid.info 2017
stuur bericht

    Hoofdpagina