Baardwijk gemeente Waalwijk nb locatie: Altaar in de voormalige St. Clemenskerk Bisdom: ‘s-Hertogenbosch Cultusobject: Salvator Datum: 27 februari (feest broederschap), 13 maart of 14 juli (feest altaarwijding) Periode: 14de eeuw?



Dovnload 6.12 Kb.
Datum25.07.2016
Grootte6.12 Kb.
Baardwijk gemeente Waalwijk NB
Locatie: Altaar in de voormalige St. Clemenskerk

Bisdom: ‘s-Hertogenbosch

Cultusobject: Salvator

Datum: 27 februari (feest broederschap), 13 maart of 14 juli (feest altaarwijding)

Periode: 14de eeuw?-1566
De gegevens zijn beperkt tot de vermelding van een altaar en een broederschap van Sint Salvator in de 16e eeuw.

_____________________________________________________________________________


Verering

- Sint Salvator (Mundi), Christus-verlosser (van de wereld) behoort tot de oudste, vroegmiddeleeuwse, kerkpatronen in de Nederlanden. Zijn er uit de achtste eeuw enige kerkjes bekend die aan St. Salvator waren toegewijd, uit de late middeleeuwen dateren gegevens over diverse Salvatoraltaren en -broederschappen.

- De vermelding van een broederschap van St. Salvator te Baardwijk wijst op een meer dan incidentele en individuele verering van Christus als Salvator in deze gemeenschap (toen onderdeel van het bisdom Luik). De broederschap wordt echter enkel genoemd in een 16e-eeuwse heiligenkalender van deze parochie. Daarin staat bij 27 februari vermeld dat op zondag na quatertemperdag het feest van de broederschap van Sint Salvator gevierd wordt. Het altaar van St. Salvator te Baardwijk wordt genoemd in twee heiligenkalenders van de parochie, evenals in de 16de-eeuwse registers van het aartsdiakenaat Kempenland, voor de tijdspanne 1510-1566. In de oudste kalender (‘Kalender I’), die gedateerd wordt op de eerste helft van de 15de eeuw, komt onder 14 juli de consecratie van het St. Salvator-altaar voor. Volgens Kalender II, te dateren op de jaren 1543-1550, wordt dit wijdingsfeest herdacht op passiezondag, opgetekend bij 13 maart.

- Van de middeleeuwse St. Clemenskerk van Baardwijk aan de Winterdijk rest enkel de oude toren nog. In 1896-1897 werd op enige afstand daarvan de huidige St. Clemenskerk gebouwd.


Bronnen

A Archief Bisdom ‘s-Hertogenbosch, 's-Hertogenbosch, Dossier Baardwijk, begin 15de-eeuws handschrift (‘Kalender I’); editie in: A.M. Frenken, ‘Nog een oude kalender der St. Clemenskerk te Baardwijk’, in: Met Gansen Trou 11 (1961) p. 2-8, 46-54; Rijksarchief in Noord-Brabant, ‘s-Hertogenbosch, Stukken behorende tot het archief van de kerk van Baardwijk, inv. nr. 2, 16de eeuws handschrift (zg. calendrier-obituaire, jaargetijdenregister, ‘Kalender II’); editie in: H.B.M. Essink, ‘Een laat-middeleeuwse heiligenkalender van de parochie van Sint Clemens te Baardwijk’, in: Met Gansen Trou 7 (1957) p. 153-168; Archief Bisdom Luik, Luik, Registers (‘pouillées’) aartsdiakenaat Kempenland, dekenaat Hilvarenbeek; edities in: G.C.A. Juten, ‘Consilium de Beke’ in: Taxandria 26 (1919) - 30 (1923), aldaar 26 (1919) p. 257; G. Bannenberg, A. Frenken, H. Hens, De oude dekenaten Cuijk, Woensel en Hilvarenbeek in de 15de- en 16de-eeuwse registers van het aartsdiakenaat Kempenland, deel II (Nijmegen: Gebr. Janssen, 1970) p. 337.

B W.H.Th. Knippenberg, Oude pelgrimages vanuit Noord-Brabant, Kultuurhistorische Verkenningen in de Kempen III (Oisterwijk: Stichting Brabants Heem, 1968) p. 40.
Jac. Biemans




De database wordt beschermd door het auteursrecht ©opleid.info 2019
stuur bericht

    Hoofdpagina