Bibliografie van de geschiedenis van gent



Dovnload 7.42 Mb.
Pagina17/70
Datum22.07.2016
Grootte7.42 Mb.
1   ...   13   14   15   16   17   18   19   20   ...   70
en 1357-58

, Gent, 1969, II + 140 blz. (2).




Inventarissen, bronnenuitgaven, regestenlijsten

BOON M.

Kruiken, kruikamforen en amforen gevonden te Destelbergen. Typologie en chronologie

RUG, 1973.




licentiaats- en doctoraatsverhandelingen

BOONE E.

Het circus van Gent

Gentse Vereniging voor Scriptophilie, Berichtenblad, jg. 1, nr. 4, (1982), p. 3-4.

De Société du Nouveau Cirque werd gesticht in 1894. Na de brand van 12 december 1920 bleef enkel de voorgevel overeind. Architect J.P. Ledoux plande in 1923 op die plaats een theater dat kon omgevormd worden tot cirkus en plaats bood aan 3.400 mensen. De laatste voorstelling werd in 1944 gehouden. Geïllustreerd.

Industriële Archeologie, Scriptophilie

BOONE E.

Het lokale noodgeld uit de Eerste Wereldoorlog in 483 Belgische gemeenten

De Draeke, jg. 4, vol. 1, (1980), p. 1-6 en jg. 4, vol. 2, (1980), p. 46-50.

Vervolg van het artikel van E. BOONE in De Draeke, jg. 3, vol. 3, (1980), p. 68-73.

Heemkunde

BOONE E.

Inventaris van de oudste spoorwegeffekten : België

Gentse Vereniging voor Scriptophilie. Berichtenblad, jg. 1, nr. 1, (1982), p. 15-18 en jg. 1, nr. 3 (1982), p. 19.

Met enkele gegevens over de Compagnie du chemin de fer d'Anvers Gand, gesticht op 31 maart 1845 ; over de Société du chemin de fer de Gand à Terneuzen (1864) en de Chemin de fer International de Malines à Terneuzen.

Industriële Archeologie, Scriptophilie

BOONE E.

Scriptophilie. Oude aandelen en obligaties

Gent, 1981

Catalogus van een tentoonstelling (Gent, 4 tot 25 oktober 1981). Met inleidend overzicht over het ontstaan van de effektenhandel, geschiedenis van obligaties en aandelen van de konfederatieve staten van Amerika, de aandelen van Rusland en China, de beleggingsaspekten van het oude aandeel en een marktanalyse. De catalogus bevat 269 nummers waarvan verscheidene van Gentse bedrijven of instellingen. Geïllustreerd.

Industriële Archeologie

BOONE M.

"Plus dueil que joie". Renteverkopen door de stad Gent in de Bourgondische periode : tussen private belangen en publieke financiën,

Driemaandelijks Tijdschrift Gemeentekrediet, 45, (1991), nr. 176, p. 3-26.

Om financieringstekorten op te vangen namen de middeleeuwse steden veelal hun toevlucht tot het verkopen van renten met het stedelijk domein als onderpand. Onder dwang van hertog Filips de Goede moest Gent pas massaal met renteverkopen beginnen na de nederlaag van Gavere (1453). Op termijn verdween hierdoor een deel van de stedelijke welstand ten voordele van de schatkist van de Bourgondische hertogen. Met illustraties, tabellen en samenvattingen.

Middeleeuwen

BOONE M.

De Gentse lening van 1436. Bijdrage tot de studie der stedelijke elite

Appeltjes van het Meetjesland, 39, (1988), p. 87-99.

De desastreuse afloop in 1436 van de militaire veldtocht tegen Kales noodzaakte Gent tot het uitschrijven van een lening. Onder kontrole van de drie Leden - poorterij, weverij en kleine neringen - leverde de maatschappelijke bovenklasse van de stad haar bijdrage.

Middeleeuwen

BOONE M.

De Gentse staten van goed als bron voor de kennis van de materiële cultuur: mogelijkheden en beperkingen (late middeleeuwen-vroege moderne tijden) in F. DAELEMANS (ed.), Bronnen voor de geschiedenis van de materiële cultuur. Staten van goed en testamenten, (

Archief en Bibliotheekwezen in België, extranr. 25/2), Brussel, 1988, p. 51-73.

Staten van goed zijn boedelbeschrijvingen van sterfhuizen, waar minderjarigen in betrokken waren. Ze bevatten interessante gegevens voor de kennis van het dagelijks leven in het verleden. Aan de Gentse middeleeuwse staten zijn echter een aantal beperkingen verbonden, die een totale kwantitatieve aanpak verhinderen : een kleine sociale stedelijke toplaag liet staten opmaken en deze brengen gewoonlijk slechts een samenvatting van het roerend goederenbezit.

Middeleeuwen

BOONE M.

De Gentse verplichte lening van 1492-1493

Handelingen van de Koninklijke Commissie voor Geschiedenis, (Koninklijke Academie van België), CXLVII, afl. 1-4, Brussel, 1981.

In 1492 legden de laatste verzetshaarden, Sluis en Gent, van de middeleeuwse afgedane polyarchie tegen het „modern" autocratisch bewind van Maximiliaan van Oostenrijk, zich neer bij de vernederende voorwaarden van Cadzand. Dit alles liep gelijklopend met een sociaalekonomisch dieptepunt in Gent. In de Vrede van Cadzand werd aan Gent het betalen opgelegd van een gedeelte van de geldelijke boete die in 1489 tussen Maximiliaan en Karel VIII van Frankrijk in het kader van de vrede van Montilslez-Tours overeengekomen was. Gezien de uitzonderlijke toestand, geschapen door de aanhoudende oorlog, werd dit deel van de stedelijke comptabiliteit naar een specifieke oorlogskas overgeheveld. Deze „rekeningen van de oorlog" vertonen heel wat hiaten zodat het onmogelijk is een volledig beeld te schetsen van de repartitie van de boete, zowel over de verschillende belastingstypes als over de bevolking. De helft, nl. 6097 lb, van de opgelegde boete werd reeds vóór Sint-Jansmis 1493 betaald. Over de andere helft tast men in het duister. Om deze boete te betalen heeft de stadsmagistraat op alle mogelijke fiscale inkomsten beroep ge  daan, zowel van directe als indirecte aard. Deze worden in het artikel tot in detail besproken. Men deed tevens beroep op een verplichte lening, waarbij men diep de sociale ladder afdaalde en zich niet beperkte tot de rijkste klassen. Als bron benadert deze lening vrij dicht de vermogensbelasting. Het artikel wordt gevolgd door een teksteditie met kritisch apparaat.

Middeleeuwen

BOONE M.

De souverein baljuw van Vlaanderen: breekijzer in het conflict tussen stedelijk particularisme en Bourgondische centralisatie

Handelingen van het Genootschap voor Geschiedenis te Brugge, 126, (1989), nr. 1-2, p. 57-78.




Middeleeuwen

BOONE M.

Diplomatie et violence d Etat. La sentence rendue par les ambassadeurs et conseillers du roi de France, Charles VII, concernant le conflit entre Philippe le Bon, duc de Bourgogne, et Gand en 1452,

Handelingen van de Koninklijke Commissie voor Geschiedenis, CLVI, (1990), af]. 1-2, p. 1-54.

In het conflict tussen Gent en Filips de Goede, dat begonnen was om financiële eisen van de hertog, veroordeelden gezanten van de Franse koning op 4 september 1452 de stad. De tekst van de sententie of het vonnis werd uitgegeven en van een inleidende commentaar voorzien.

Middeleeuwen

BOONE M.

Dons et pots-de-vin, aspects de la sociabilité urbaine au bas Moyen Age. Le cas gantois pendant la période bourguignonne

Revue du Nord, LXX, (1988), nr. 278, p. 471-487.

Jaarlijks besteedde de stad Gent tussen 1385 en 1452 12 tot 15% van haar administratief uitgavenpakket aan relatiegeschenken en presentwijnen. Deze kwamen de binnenstedelijke politiek-maatschappelijke elite, het stedelijk ambtenarenkorps en de hertogelijke ambtenaren ten goede.

Middeleeuwen

BOONE M.

Geld en macht. De Gentse stadsfinanciën en de Bourgondische staatsvorming (1384-1453)

Verhandelingen der MGOG, XV), Gent, 1990, 260 blz.

Indringende analyse van de stedelijke boekhouding, de financiën en de fiskale politiek die door het stadsbestuur gevoerd werd. Met bijlagen en Engelse samenvatting.

Middeleeuwen

BOONE M.

Geldhandel en pandbedrijf in Gent tijdens de Bourgondische periode: politieke, fiscale en sociale aspecten

Belgisch Tijdschrift voor Filologie en Geschiedenis, LXVI, (1988), nr. 4, p. 767-791.

Tot 1432 waren er in Gent veel pandhuishouders aktief, die woekerintresten aanrekenden. Ze waren meestal van Italiaanse komaf (Lombarden). Op 27 augustus 1432 werd een stedelijk voorgebod afgekondigd dat het beroep van geldhandelaar uitdrukkelijk beschermde. Desondanks viel de geldhandel voor jaren stil.

Middeleeuwen

BOONE M.

Gent en de Bourgondische hertogen ca. 1384-ca. 1453. Een sociaal-politieke studie van een staatsvormingsproces

Verhandelingen van de Koninklijke Academie voor Wetenschappen, Letteren en Schone Kunsten van België. Klasse der Letteren, nr. 133, Brussel, 1990, 281 blz.

De drie leden (poorterij, weverij en kleine neringen) beheersten in de beschouwde periode het politiek-maatschappelijke leven te Gent. Hun partikularisme kwam in botsing met de centralisatie-opvattingen van de hertogen. Met grafiek, kaart, organogrammen, samenvatting en index.

Middeleeuwen

BOONE M.

Gentse financiële belangen te Biervliet 1382-1384. Naar aanleiding van een konfiskatiedossier

Appeltjes van het Meetjes-land, jg. XXXIII, (1982), p. 251-267.

Biervliet was een stadje dat door zoutwinning, de stapel van vreemde biersoorten en van de kaakharing een meer dan louter lokale betekenis had. De lijst van de door graaf Lodewijk van Male geconfiskeerde renten te Biervliet uit 1382-1384, is van groot belang, o.m. omdat er tal van gegevens uit af te leiden zijn met betrekking tot de politieke en voornamelijk sociale aspecten van de grote Gentse opstand tegen Lodewijk van Male. De lijst bevat zo'n 88 geconfiskeerde Gentse rentebezitters. Verder blijkt dat de enkel aan Gent te betalen lijfrenten jaarlijks 1/4de tot 1/3de van het stedelijk budget van Biervliet opslorpten. Tekstuitgave in bijlage. Met voetnoten.

Middeleeuwen

BOONE M.

Gestion urbaine, gestion d'entreprises : l'élite urbaine entre pouvoir d'état, solidarité communale et intérêts privés dans les Pays-Bas méridionaux à l'époque bourguignonne (XIVe-XVe siècle), S. CAVACIOCCHI (ed.),

L'impressa. Industria, commercio, banca, secc. XIII-XVIII, Firenze, 1991, p. 839-862.

In Gent, de grootste stad van de Nederlanden, verwierven de corporatieve organisaties kort na 1300 politieke mondigheid. Hun machtsuitoefening werd via de Drie Leden dermate uitgebouwd dat ze vanaf 1385 het gehele openbare leven beheersten en dit tot aan de veldslag te Gavere (1453). Met grafiek en tabel.

Middeleeuwen

BOONE M.

Het Gemeentegeld

De Draeke, jg. 5, vol. 3, p. 52

Vervolg van het artikel in De Draeke, jg. 5, vol. 1, p. 13-17. Met o.m. Gentse voorbeelden.

Heemkunde

BOONE M.

Het vorstelijk domein te Gent (ca. 1385-ca. 1453): speelbal tussen vorstelijke centralisatie en stedelijk particularisme

HMGOG. XLII, (1988), p. 69-93.




Middeleeuwen

BOONE M.

Nieuwe teksten over de Gentse draperie: wolaanvoer, productiewijze en controlepraktijken (ca. 1456-1468)

Handelingen van de Koninklijke Commissie voor Geschiedenis, CLIV, (1988), afl. 1-2, p. 1-61.

Uitgave van drie stedelijke verordeningen betreffende de lakenproduktie en van een rekening van de aksijnzen geheven op de wolinvoer. Met glossarium en index van persoons- en plaatsnamen.

Middeleeuwen

BOONE M.

Openbare diensten en initiatieven te Gent tijdens de Late Middeleeuwen (14de - 15de eeuw)

Handelingen. 11de Internationaal Colloquium. Het openbaar initiatief van de gemeenten in België. Historische grondslagen (Ancien Régime), Gemeentekrediet van België, Historische Uitgaven, nr. 65, 1984, p. 7-114.

Er wordt gepoogd een overzicht te geven van het geheel van openbare voorzieningen die door de Gentse stedelijke overheden aan de bevolking werden aangeboden. De auteur onderscheidt drie sektoren : een juridische, een ekonomische en een sociale. Ook wordt gepeild naar de weerslag van de onderscheiden initiatieven op de stadsfinanciën en er wordt een evaluatie van de openbare voorzieningen in de Late Middeleeuwen gemaakt. Met kritisch apparaat, bijlagen en grafieken.

Middeleeuwen

BOONE M.

Particularisme gantois, centralisme bourguignon et diplomatie française. Documents inédits autour d'un conflit entre Philippe le Hardi, duc de Bourgogne, et Gand en 1401

Handelingen van de Koninklijke Commissie voor Geschiedenis, CLII, (1986) afl. 1-4, p. 49-113.

In mei 1400 werd de Gentse burger en soldaat Lievin Verpeerenzone door de souverein-baljuw van Vlaanderen Jacob van Lichtervelde zonder echte vorm van proces terechtgesteld. De stad Gent betwistte het kordate optreden van de souverein-baljuw en verbande deze met twee medestanders voor vijftig jaar uit het graafschap Vlaanderen. Aldus kwam het tot een open konflikt tussen de stad en hertog Filips de Stoute, die de verdediging van zijn ambtenaren opnam tegen het stedelijk partikularisme in. De zaak werd afgesloten door Jacob van Lichtervelde op bedevaart te sturen naar het Heilig Land. Door de beschikbare bronnen uit te geven rekonstrueert de auteur niet alleen de langdurige onderhandelingen in het konflikt tussen de stad Gent en de hertog, maar ook de motieven van beide partijen en de aangewende taktieken om het uiteindelijk gelijk te behalen.

Middeleeuwen

BOONE M.

Sociale structuren te Gent op het einde van de 15e eeuw

RUG, 1977.




licentiaats- en doctoraatsverhandelingen

BOONE M.

Stedelijke nijverheid en het water. Gent in M. VAN ROOIJEN (red.),

Steden des tijds. Historische stadstypen in de Nederlanden, (Teleac), Utrecht, 1990, p. 70-91.

Overzicht van Gents geschiedenis. Benadrukt wordt dat de ligging van de stad aan rivieren en kanalen bijzonder gunstig gebleken is voor de ontwikkeling van de lokale nijverheden. Met illustraties.

Algemeen

BOONE M.

Triomferend privé-initiatief versus haperend overheidsoptreden ? Over pachters van indirecte belastingen in laatmiddeleeuwse steden

Tijdschrift voor Sociale Geschiedenis, 15, (1989), nr. 2, p. 113-138.

De laatmiddeleeuwse steden verwierven de meeste financiële middelen uit indirekte verbruiksbelastingen. De inning ervan werd doorgaans verpacht. Aan de hand van Gentse gegevens werden deze belastingspachters nader bestudeerd. Met tabellen en grafiek.

Middeleeuwen

BOONE M.

Van „portus monialium" naar „scroderie buten bachten biloke"

Stadsarcheologie, 12, (1988), nr. 1, p. 2-16.

De havenactiviteiten van de „scroderie" naast de Bijloke zouden kunnen teruggaan op een zeer oude traditie. Een voorstedelijke kern van bewoning en tertiaire activiteit is niet onmogelijk. De oude benaming „portus monialium" zou betrekking hebben op een gemeenschap van vrouwelijke benedictinessen. Met uitgebreid kritisch apparaat. Geïllustreerd.

Middeleeuwen

BOONE M. en de HEMPTINNE Th.

Le clergé séculier gantois en 1498-1499

Handelingen van de Koninklijke Commissie voor Geschiedenis, (Koninklijke Academie van België), CXLIX, afl. 3-4, Brussel, 1983, p. 374-427.

Uitgave en bespreking van de lijst van ontvangsten van de belasting die in 1498 werd geheven op de seculiere Gentse geestelijkheid ter gelegenheid van de plechtige aanstelling van Pierre Quicke tot bisschop van Doornik. De lijst laat tevens toe een sociale analyse te maken van de geestelijkheid en haar organisatie te Gent. Geïllustreerd.

Kloosters, godsdienstgeschiedenis, kerken

BOONE M. M.C. LALEMAN en D. LIEVOIS

Van Simon sRijkensteen tot Hof van Ryhove. Van erfachtige lieden tot dienaren van de centrale Bourgondische staat

HMGOG, XLIV, (1990), p. 47-86.

Geschiedenis van het Hof van Ryhove in de Onderstraat te Gent en zijn opeenvolgende bewoners van de 14de tot het begin van de 16de eeuw. Geïllustreerd.

Middeleeuwen

BOONE M.,

Stadsarcheologie, bouwgeschiedenis en sociale geschiedenis. Een slotbeschouwing,

Stadsarcheologie, 16, (1992), nr. 2, p. 38-42.

Evaluatie van de studiedag rond het bouwhistorisch onderzoek van particuliere huizen in het stedelijk milieu, ingericht door de Oostvlaamse Federatie voor Oudheidkundig Bodemonderzoek en Industrieel Erfgoed (OFOBIE).

Gebouwen, monumenten, stadsbeeld

BOONE M.,

Zu einer integrierten Sozialgeschichte der Niederländischen Städte. Das Beispiel Gent und die burgundische Staatsbildung (14.-16. Jahrhundert),

Rheinische Vierteljahrsblätter, 54, (1990), p. 78-94.

Het conflict tussen de centralisatiepolitiek van de opeenvolgende Bourgondische hertogen en het Gentse particularisme, laat toe een sociografie van de stedelijke gemeenschap samen te stellen. Door nauwgezet prosopografisch onderzoek te combineren met analyses van de stadsrekeningen kunnen de gedragslijnen van de stedelijke elite achterhaald worden.

Middeleeuwen

BOONE M., DANNEEL M.en GEIRNAERT N.

Pieter IV Adornes (1460 - ca. 1496) : een Brugs patriciër in Gent

HMGOG, XXXIX, (1985) , p. 123-147.

Anselm Adornes viel te Brugge in ongenade na het plotse overlijden van hertog Karel de Stoute (1477). Zijn zoon Pieter IV Adornes week vermoedelijk daarom bij zijn huwelijk met Catharina Utenhove uit naar Gent. Hij werd er van 15 augustus tot 4 november 1487 schepen van gedele. Na het overlijden van zijn echtgenote ondernam hij een reis naar het Heilig Land en trad nadien in bij de minderbroeders-observanten. Het artikel rekonstrueert ook het sociale en ekonomische aanzien van Pieter Adornes in de tijd van de burgeroorlogen tegen Maximiliaen van Oostenrijk. Ook verschenen als nummer 265 van Studia Historica Gandensia.

Biografische nota's en biografieën

BOONE M.G.R. en REUSENS B.

Topografische verdeling van de welvaart te Gent aan het eind van de 15de eeuw

Spiegel Historiael, 14, 1979, p. 541-545.

Aan de hand van fiskale dokumentatie en de schepenregisters bewaard in het Gentse Stadsarchief kan het sociale profiel van de Gentse bevolking op het einde van de 15de eeuw omlijnd worden. Tegenover een kleine top van grote belastingbetalers staat een massa arme lieden die nauwelijks of geen fiskale bijdrage leverden. De auteur weet de rijke straten te bepalen en konkludeert dat de verarming naar de buitenwijken toe opvallend is.

Middeleeuwen

BOONS M. DUMON M.en REUSENS B.

Immobiliënmarkt, fiscaliteit en sociale ongelijkheid te Gent, 1483-1503.

Standen en Landen LXXVIII, Kortrijk-Heule, 1981, 285 blz.

Na een algemene politieke en economische schets van de toestand te Gent op het einde van de 15de en in het begin van de 16de eeuw volgen een aantal sociale stratificaties welke bezits- en welvaartsverdelingen te Gent belichten. Een eerste behandelt de immobiliënmarkt, d.w.z. huistransacties en rentetransacties op onroerende goederen (1483-1503). Een tweede onderzoekt een geheel van gegevens in verband met de fiscaliteit in een periode waarin Gent de harde repressie na de vrede van Tours (1489) en Cadzand (1492) te verwerken kreeg. In beide gevallen wordt de benadering heuristisch en methodologisch grondig ontleed en verantwoord. Daarna worden de stratificaties onderling gecombineerd en topografisch uitgewerkt. De sociale situatie van enkele groepen waarover meer gegevens voorhanden zijn wordt nog eens afzonderlijk benaderd, Uit deze studie blijkt dat de Gentse bevolking bestond uit een zeer smalle top van vermogenden enerzijds en een zeer brede groep van paupers (50 %) anderzijds. De beperkte middengroep tussen basis en top bestaat eveneens uit een zeer grote groep van personen die juist niet tot de paupers behoren. De rijkeren zijn in het stadscentrum gevestigd. Voor de armsten is er plaats in de vrij geïsoleerde buurten aan de stadsgrenzen. De immobiliënmarkt blijkt daarenboven vrij „immobiel" te zijn. Gent is duidelijk een centrum dat op het einde van de 15de eeuw in zijn handels- en/of industriële mogelijkheden afgeremd wordt. Nadat Gent na de vrede van Cadzand politiek beknot werd is het ook zijn economische slagkracht verloren. Met tabellen, bijlagen en kaarten.


1   ...   13   14   15   16   17   18   19   20   ...   70


De database wordt beschermd door het auteursrecht ©opleid.info 2017
stuur bericht

    Hoofdpagina