Bibliografie van de geschiedenis van gent



Dovnload 7.42 Mb.
Pagina66/70
Datum22.07.2016
Grootte7.42 Mb.
1   ...   62   63   64   65   66   67   68   69   70
en Oudheidkunde te Gent, 1, 1944 tot XX, 1966,

HMGOG, XXII, (1968), 251-276.




Inventarissen, bronnenuitgaven, regestenlijsten

VAN WESEMAEL,

lets over de uitgifte van oorlogsgeld

Gendtsche-Tijdinghen, 7, 1978, p. 311-314.

Bespreking van het oorlogsgeld dat tijdens de eerste wereldoorlog door de stad Gent werd uitgegeven

Heemkunde en Folklore

VAN WEZEMAEL M. (M.V.W.)

Apropos van de Gentse Abdij van Oosteeklo

Ghendtsche Tijdinghen, jg. 13, (1984), nr. 5, p. 297-307.

In een bijlage wordt de legende Het Zevenjarig Beleg van Gent, één van Gents mooiste Legenden weergegeven.

Kloosters, godsdienstgeschiedenis, kerken

VAN WIELE V.

100 jaar grafisch onderwijs in het Glorieux-Instituut Oostakker

Oostakker, 1989, XIII + 154 blz.

Geïllustreerd

Hedendaagse Tijd

VAN WINTER J.M.

Een 16de-eeuws kookboek in Gent.

HMGOG, dl. XXXIII, (1979), p. 237-238

De auteur vestigt de aandacht op het bestaan van het manuscript nr. 476 in de Centrale Bibliotheek van de Rijksuniversiteit. Na een pleidooi voor de Gentse middeleeuwse recepten pleit ze voor een filologisch-historische uitgave van dit receptenboek.

Heemkunde en Folklore

VAN WITTENBERGHE 0.,

Enkele families te Gentbrugge in de 18de eeuw

Land van Rode, 14, (1986), nr. 4, p. 169-172.




Heemkunde, volkskunde, genealogie

VAN WITTENBERGHE O.

Avontuur van een Gentbrugs genealoog in 1881

Land van Rode, jg. 14, (1986), nr. 2, p. 112-115.

Beschrijving van de onrechtmatige arrestatie van de genealoog J.F. De Cock uit Gentbrugge.

Heemkunde, volkskunde

VAN WITTENBERGHE O.

De Kleine Kunstenaar

Driemaandelijks Tijdschrift van het Heemkundig Genootschap Land van Rode, 16, (1988), nr. 1, p. 16-20.

Tijdschrift uitgegeven te Gentbrugge van 1895 tot 1900. VAN WITTENBERGHE 0., Ledeberg in het midden van de 19de eeuw Jaarboek van het Heemkundig Genootschap van het Land van Rode, 10, (1987), p. 23-34. Gegevens over Ledeberg, gebaseerd op de Poppkaart en de bijhorende legger van ca. 1850. Met illustratie.

Heemkunde, volkskunde, genealogie

VAN WITTENBERGHE O.

Een halve eeuw Gentbrugs Gemeentekundig Genootschap Land van Rode.

Heemkundig Genootschap Land van Rode, jaarboek VI, 1979, p. 5-39.

Aan de hand van de verslagen van de gemeenteraad en het schepencollege worden de voornaamste gebeurtenissen uit het bestuurlijk verleden van Gentbrugge samengevat. Aldus biedt het artikel een chronologisch overzicht onderverdeeld naar de burgemeesters van omstreeks 1830 tot 1889.

Hedendaagse tijd

VAN WITTENBERGHE O.

Enkele families te Gentbrugge in de 18de eeuw

Land van Rode, jg. 14, (1986), nr. 3, p. 145-149.

Besproken worden : wwe Pieter Bauwens ; Frans Beeckman ; Gillis Colman ; Judocus Criel ; familie de Buck ; Jacobus de Cuyper ; Adriaan van Holle ; Pieter de Geest ; familie de Guchtenaere ; Joannes de Meyere ; Cornelis de Moerloose ; Maerten de Reuse ; Christiaen de Rocker ; Jacobus de Roef ; Jan de Smet ; Jaspaert de Smet ; Carel de Vos ; Joannes de Waeghemaeker ; Jan de Wilde ; Judocus Drieghe.

Heemkunde, volkskunde

VAN WITTENBERGHE O.

Gentbrugge in het midden van de achttiende eeuw

Jaarboek van het Heemkundig Genootschap Land van Rode, 9, (1985), p. 7-52.

Bespreking van een Gentbrugs landboek uit 1758-1759, dat bewaard wordt op het Rijksarchief te Gent. Met kaarten.

Heemkunde, volkskunde

VAN WITTENBERGHE O.

Het gemeenteonderwijs te Gentbrugge in het eerste kwart van de twintigste eeuw

Jaarboek van het Heemkundig Genootschap van het Land van Rode, 10, (1987), p. 59-76.




Hedendaagse Tijd

VAN WITTENBERGHE O.

Het kadastraal plan volgens Popp

Land van Rode, Gentbrugge, nr. 36, (1981), nr. 37, (1982) en nr. 38, (1982).

Bespreking in telkens verschillende vakken en sekties. Geïllustreerd.

Heemkunde

VAN WITTENBERGHE O.,

De Bassijnwijk tussen de twee wereldoorlogen

Driemaandelijks Tijdschrift Land van Rode, 17, (1989), nr. 3, p. 55-69.




Gebouwen, monumenten, stadsbeeld

VANACKER D.

De onmogelijke Godsvrede

Wetenschappelijke Tijdingen, XLIV, (1985), nr. 1, p. 1-13.

De Duitse inval van 4 augustus 1914 lag aan de basis van een „Godsvrede" die afgesloten werd tussen de maatschappelijke en politieke groepen in Gent. De ideologische tegenstellingen en de taalstrijd veroorzaakten echter nog vóór de Duitsers de stad bereikten een breuk. De „Godsvrede" was duidelijk te vaag gesteld en bevat weinig concrete afspraken.

Hedendaagse Tijd

VANACKER D.

De schandpaal te Mendonk

Heemkundig Nieuws, jg, 11, nr. 6 (1983), p. 11-13.

De schandpaal te Mendonk werd geklasseerd bij regentbesluit van 8 februari 1946. Hij draagt het wapenschild van G.G. Van Eersel, bisschop van Gent (1772 - 1778). Is deze schandpaal afkomstig van de heerlijkheid Wulfsdonk, nabij de Moervaart ? Geïllustreerd.

Heemkunde

VANACKER D.

De verfransing te Gent

Wetenschappelijke Tijdingen, XLVI, (1987) nr. 1, p. 1-16.

Aan de hand van volkstellingen — de eerste werd in België gehouden in 1846 — wordt nagegaan hoe de Franse taalgroep te Gent geëvolueerd is. In 1846 was de sterkte van de Franse taalgroep nauwelijks 5,1 % 1920 bereikte die sterkte een hoogtepunt met 14,4% om dan tegen 1947 te dalen tot 9,67o en 5 % in 1985. Wanneer Gent in 1885 bekend stond als een „broeinest van verfransching" was dit gegeven eerder van kwalitatieve dan van kwantitatieve aard. Eerst na de Tweede Wereldoorlog kwam er een einde aan de heerschappij van de frankofone bourgeoisie te Gent.

Hedendaagse Tijd

VANACKER D.

De Vlaamsche Post

Wetenschappelijke Tijdingen, XLV, (1986) nr. 1, p. 1-15.

Gegevens over het aktivistisch dagblad De Vlaamsche Post (19151916), ontstaan te Gent op initiatief van enkele radikale flaminganten, doch eerst mogelijk door Duitse faciliteiten en financiële steun.

Hedendaagse Tijd

VANACKER D.

De Vlaamse Verbonden in twijfel : actief of passief?,

Wetenschappelijke Tijdingen, L, (1991), nr. 2, p. 82-101.




Hedendaagse Tijd

VANACKER D.

Een politieke begrafenis

Wetenschappelijke Tijdingen, XLV, (1986) nr. 4, p. 241-243.

Het aktivisme is een belangrijke spoorslag geweest voor de radikalisering van het Vlaamsnationalisme. Dit wordt aangetoond met het verhaal van de gebeurtenissen rond de begrafenis van Hippoliet Meert te Gent op 24 november 1924.

Hedendaagse Tijd

VANACKER D.

Het aktivistisch avontuur,

Stichting Mens en Kultuur, Gent, 1991, 423 blz.

In Gent hebben gedurende de jaren 1914-1918 niet alleen de radicale flaminganten van de groep Jong-Vlaanderen, maar ook meer gematigden gebruik gemaakt van de oorlogssituatie en de Duitse bezetting om de Vlaamse ontvoogdingseisen te realiseren. Dit mondde onder meer uit in de vervlaamsing van de universiteit (1915), in een politieke aanwezigheid in het Gentse schepencollege (1918) en in de daadwerkelijke vervlaamsing van het openbaar leven. Met de Duitse nederlaag vielen deze verworvenheden weg. Geillustreerd.

Hedendaagse Tijd

VANACKER D.

Het aktivistische schepencollege van Gent

Wetenschappelijke Tijdingen, XLVII, (1988), nr. 1, p. 19-34.

In 1918 werd burgemeester Braun van Gent afgezet en door een Duits ambtenaar vervangen. De vrijgekomen schepenzetels werden naar radicale aktivisten toegespeeld.

Hedendaagse Tijd

VANACKER D.

Het Vlaamsch Liberaal Persbureau (1907-1914)

Wetenschappelijke Tijdingen, XLVIII, (1989), nr. 1, p. 1-25.




Hedendaagse Tijd

VANACKER D.

Vlaamse verzet tegen de Vlaamsche Post

Wetenschappelijke Tijdingen, XLIII, (1984) nr. 3, p. 142-166.

De Vlaamsche Post was een Gentse aktivistische krant, die van februari 1915 af verscheen. De meeste flaminganten stonden afwijzend tegenover de krant en het aktivisme in het algemeen. Van eind 1915 af wijzigde deze houding ten gevolge van de Duitse Flamenpolitiek en de vervlaamsing van de Gentse universiteit.

Hedendaagse Tijd

VANACKER D. en M. HENDRYCKX

Langs het Kanaal

Gent, 1982, 209 blz.

Rijkelijk geïllustreerd boekwerk, uitgegeven in opdracht van de N.V. Scheepswerven van Langerbrugge naar aanleiding van de viering van haar 50-jarig bestaan. Het alledaagse leven in een gebied dat geleidelijk door de uitbreidingen van het kanaal en van de industrie werd ingepalmd. Geografisch ingedeeld : Oostakker, Desteldonk, Mendonk, Sint-Kruis-Winkel, Ertvelde, Evergem, Wondelgem. Met bibliografie.

Industriële Archeologie, Scriptophilie

VANACKER H.

De jaarverslagen van het Gentse Taal- en Letterkundig Genootschap "De Tael is gansch het volk": een eerste bespreking (1836-1851) Huldenummer prof. dr. Ada Deprez aangeboden bij haar zestigste verjaardag

Studia Germanica Gandensia, 16), Gent, 1988, p. 181-211.

Dit Gents genootschap met als kenspreuk een dichtvers van Prudens van Duyse werd in 1836 opgericht. In het artikel wordt de historiek van de vereniging geschetst en worden de aktiviteiten, het ledenbestand en de bibliotheek beschreven.

Kunst, kultuur

VANACKER H.

De taal- en letterkundige genootschappen in Vlaanderen : onderzoeksproblemen en -tendensen, met als voorbeeld "Regat Prudentia Vires", in A. DEPREZ en W. GOBBERS (red.), Vlaamse literatuur van de negentiende eeuw,

Utrecht, 1990, p. 25-44.

Het taal- en letterkundig genootschap Regat Prudentia Vires ontstond te Gent in 1821 onder meer door toedoen van priester-hoogleraar Jan Matthijs Schrant. Met grafieken.

Kunst, kultuur

VANACKER H.

Regat prudentia vires: een kwalitatief ledenonderzoek van een taal- en letterkundig genootschap uit het Verenigd Koninkrijk

Wetenschappelijke Tijdingen, XLVII, (1988), nr. 2, p. 65-88.




Kunst, kultuur

VANAVERBEKE L.,

Peiling naar de bezitsstruktuur van de Gentse bevolking omstreeks 1738, Brussel, 1969, 2 dln

Pro Civitate uitgaven in -8°, nr. 24.

Als bron werden gebruikt : 487 inventarissen, opgemaakt na het overlijden van personen met minderjarige erfgenamen. Uitvoerige tabellen, met o.a. per persoon een gedetailleerde opgave van alle roerende en onroerende goederen. Per socio-professionele categorie( er worden er negen onderscheiden) werd gemiddelde structuur en bedrag opgemaakt van bezit en inkomen.

Sociale geschiedenis

VANBERGEN M.

Mer loos van Ghistele, de grote reiziger.

Ghendtsche Tydinghen, jg. 8, (1979), p. 343-345

Merkwaardigheden over deze Gentse wereldreiziger en kruistochter (1446-± 1520), die tussen 1482 en 1485 een reis ondernam naar Palestina, Egypte, Syrië

Heemkunde en Folklore

VANBERGHEN M.

De Gentenaars winnen te Henley.

Ghendtsche Tydinghen, 6, (1977), p. 221-225.

Het verhaal van de overwinning van de roeiers van de Club Nautique en van de Sport Nautique te Henley, in 1906, 1907 en 1909.

Heemkunde en folklore

VANBERGHEN M.

Louis Van Houtte.

Ghendtsche Tydinghen, VI, (1977), p. 120-123.

Biografie van deze plantkundige (1810-1876), tevens plantenkweker en burgemeester. In 1845 richtte Van Houtte het tijdschrift La Flore der Serres et des Jardins de l'Europe op. Vier jaar later legde hij de basis voor het tot stand komen van het „Institut Royal d'Horticulture".

Biografische artikels en nota's

VANDE WINKEL G.

Een gelegenheidsgedicht voor Adrianus de Coninck, nieuwe abt van Drongen (1793) in het abdijarchief van Ninove,

Dronghine. Jaarboek, (1991), p. 88-98.

Geïllustreerd.

Kerkgeschiedenis, kloosters

VANDECASTEELE M.

De Gentse papiermolen in de 16de eeuw, Stadsarcheologie, 15, (1991), nr. 2, p. 5-15.

Met bijlagen en illustraties.




Archeologie

VANDECASTEELE M.

Jezus met de Balsembloem en De Fonteine als Vlaamse hoofdkamers (1493-1539)

jaarboek. Koninklijke Soe­vereine Hoofdkamer van Retorica .De Fonteine" te Gent, XXI-XXII, (1971-1972), p. 3-25.

De auteur behandelt het ontstaan en de organisatie van de rederijkerskamer Jezus met de Balsembloem. Bij de stichting in 1493 waren deze „overste en souvereijne Camere" privileges toegekend die haar in staat moesten stellen toezicht uit te oefenen over andere rederijkerskamers. Dit druiste in tegen de voorrechten die in 1476 door Karel de Stoute aan De Fonteine waren verleend. De Fonteine zou ook na 1493 haar rol als „Hooftcamere der Rethorycken" blijven vervullen.

Kunst en Cultuur,

VANDECAVEYE H

Het proletariërslied : een sociaal-kulturele verschijningsvorm van de socialistische arbeidersbeweging.

Belgisch Tijdschrift voor Nieuwste Geschiedenis, jg. XI, 1980, 1-2, p. 171-

Het proletariërslied speelde een belangrijke rol in de arbeidersstrijd en kan historisch erg relevant zijn. In dit artikel wordt inzonderheid het belang van het Gentse proletariërslied onderzocht tussen 1860 en 1914 rond twee polen : participanten van het proletariërslied en de funktie en belangrijkheid ervan. Het proletariërslied blijkt een nuttig historisch werkinstrument te zijn

Hedendaagse Tijden

VANDEN BOSSCHE J.

Een onderzoek naar de aard van de kunst-interessen en -kontaktvormen verricht op de studentenpopulatie van de Rijksuniversiteit

RUG, 1970.




licentiaats- en doctoraatsverhandelingen

VANDEN BROECKE R.

Ons spelleken. Het ontstaan van een poppespelleken"

Heemkundig Nieuws, jg. 14, (1986), nr. 1, p. 10-11.

Korte historiek van het poppenspel „Ons spelleken” dat vooral tussen 1926 en 1933 aktief was te Sint-Amandsberg.

Heemkunde, volkskunde

VANDEN BROUCKE F.

Oude en verdwenen herbergen te Sint­Amandsberg.

Heemkundig Nieuws. Contactblad van de Heemkundige Kring „Oost-Oudburg" en het Documentatiecentrum voor Streekgeschiedenis, jg. 5, 1977, p. 67-72, 78-84.




Heemkunde

VANDEN HOLE W.

. De tuinbouw te Gentbrugge

Vereniging voor Industriële Archeologie en Textiel, Gent, 1985, 18 blz.

Brochure bij de wandeling die ter gelegenheid van de Floraliën 1985 door V.I.A.T. te Gentbrugge werd georganiseerd. Geïllustreerd.

Industriële Archeologie, Scriptophilie

VANDEN HOLE W.

Het Gentse Citadelpark

Vereniging voor Industriële Archeologie en Textiel), Gent, 1984, 30 blz.

Historische schets van het Gentse Citadelpark. De eerste aanplantingen grepen plaats in 1872 op de terreinen van de vroegere Citadel. Met aandacht voor de oude vestingen en de standbeelden in het park aanwezig. Geïllustreerd.

Heemkunde

VANDENBERGHE S.

Een laat-middeleeuwse bronzen tuitkan uit Gent

Stadsarcheologie, 12, (1988), nr. 2, p. 23-25.

Geïllustreerd

Archeologie

VANDENBERGHE S.

Een merkwaardige ceramische vondst aan het Sint-Veerleplein in Gent

Stadsarcheologie, 13, (1989), nr. 4, p. 2-4.

Het betreft de basis van een smeltkroes uit de 15de eeuw met de afdruk van een dubbele groot. Met foto.

Archeologie

VANDENBILCKE A.

Meisjesstudenten aan de Rijksuniversiteit Gent (1930/31-1945/46)

Archief R.U.G. Uit het verleden van de R.U.G. nr. 24), Gent, 1987, 261 blz.

Beschrijving van de numerieke aanwezigheid van meisjesstudenten, hun afkomst, vooropleiding, universiteitsresultaten en deelname aan het universitair leven.

Hedendaagse Tijd

VANDENBREEDEN J.

"Wilt gij het volkshuis van Brussel leren kennen?",

Monumenten en Landschappen, 10, (1991), nr. 2, p. 16-22.

Historiek van het volkshuis, waarvan de spanten van de feestzaal in het MIAT bewaard werden en dienstig waren voor een evocatieve reconstructie. Geillustreerd.

Gebouwen, monumenten, stadsbeeld

VANDENBROEKE C

Evolutie van het wijnverbruik te Gent (14e - 19e eeuw),

Studia Historica Gandensia, nr. 194), (Overdruk uit Album Charles Verlinden, 1975, p. 369-411), Gent, 1975.

Op basis van de wijnimposten bestudeert de auteur de evolutie van het Gentse wijnverbruik. Hij konstateert dat er in de bestudeerde periode een uitgesproken daling van de wijnomzet plaats heeft en het hoofdelijk verbruik tot ongeveer een tiende terugvalt t.o.v. de late middeleeuwen. Ook kwalitatief en wat de herkomst betreft zijn er opmerkelijke veranderingen. Tabellen. Grafieken.




VANDENBROEKE C

L'alimentation à Gand pendant la première moitié du XIXe siècle,

Annales. Economies, Sociétés, Civilisation, 1975, p. 584-591 5.

Cfr. Id., Graanbevoorrading en graanaanvoer te Gent en Brussel tijdens de eerst helft der 19e eeuw, in HMGOG, XXVI, (1972), p. 93-115.




VANDENBROEKE C.

Karakteristieken van het huwelijks- en vruchtbaarheidspatroon in Vlaanderen en Brabant, 17e-19e eeuw.

Tijdschrift voor Sociale Geschiedenis, II, (1976), p. 107-145.




Moderne Tijden

VANDENBROEKE C.

Prospektus van het historisch-demografisch onderzoek in Vlaanderen.

Handelingen van het Genootschap voor Geschiedenis, gesticht onder de benaming Société d'Emulation te Brugge, CXIII, (1976), p. 3-85.

In dit waardevolle artikel worden de meest opvallende karakteristieken van het demografisch verloop in Vlaanderen (16de-19de eeuw) uiteengezet. Ook de demografische evolutie te Gent komt ter sprake. Met tabellen en grafieken.

Moderne Tijden

VANDENBROEKE C. en W. VANDERPIJPEN,

Gentse mercuriale van granen. brood, aardappelen. hooi, stro, boter, vlees, jenever, olie en oliehoudende zaden (1800-1914), in C. VERLINDEN e.a., Documenten voor de geschiedenis van prijzen en lonen in Vlaanderen en Brabant. DI. III : (XVe-XIXe eeuw).

Rijksuniversiteit te Gent. Werken uitgegeven door de Faculteit van Letteren en Wijsbegeerte. Afl. 153). Brugge, 1972, p. 95-188.

Aan de hand van kranten, de Mémorial administratif de la ville de Gand en wekelijkse marktnoteringen in archiefdocumenten wordt de prijsevolutie van verschillende producten in de negentiende eeuw nagegaan. Het is onnodig te wijzen op het uitzonderlijk belang van deze tabellen voor de economische en sociale geschiedenis van de stad. In een inleidende nota wijzen de auteurs o.m. op de moeilijkheden die ze ondervonden bij het opstellen van de tabellen te wijten aan de verscheidenheid van diverse maten en gewichten. Met grafieken.

Regestenlijsten. bronnenuitgaven

VANDENBROEKE C.,

Graanbevoorrading en graanaanvoer te Gent en Brussel tijdens de eerste helft der 19e eeuw

HMGOG, XXVI, (1972), p. 93-115.

De auteur voert een zeer degelijk vergelijkend onderzoek uit naar de graanbevoorrading te Gent en te Brussel. Algemeen kan gezegd worden dat als gevolg van de scherpe bevolkingsaangroei de steden in de negentiende eeuw een toenemende graanbehoefte kenden. Ze moesten noodzakelijk hun verzorgingsgebied steeds verder uitbreiden. Vandaar de bestendige zorg voor de bevoorrading. De uitbouw van een aangepast spoorwegnet zou deze vergemakkelijken.

Economie

VANDENBROEKE C.,

Voedingstoestanden te Gent tijdens de eerste helft van de 19de eeuw,

Belgisch Tijdschrift voor Nieuwste Geschiedenis, IV, (1973), p. 109-169.

Steunend op de oktrooirechten wordt de konsumptie van de belangrijkste voedingsprodukten bepaald. De benadering van de gemiddelde voeding die op die basis wordt berekend blijkt een vrij ideaal beeld te geven van de werkelijke voedingstoestanden die te Gent heersten.

Sociale geschiedenis

VANDENBROEKE CHR

Het seksueel gedrag der jongeren in Vlaanderen sinds de late 16e eeuw.

Bijdragen tot de geschiedenis, jg. 62, (1979), afl. 3-4, p. 193-230

In dit artikel werden eveneens een aantal Gentse gegevens verwerkt.

Moderne Tijden

VANDENBROEKE Chr

Sociale en konjunkturele facetten van de linnennijverheid in Vlaanderen (late 14e - midden 19e eeuw).

HMGOG, dl. XXXIII, (1979), p. 117-174

De auteur wil in dit artikel een reëel beeld ophangen van de linnenproduktie op lange termijn. Op die basis is het dan mogelijk het inkomen te bepalen, vermits men werkte met stukloon. Een vergelijking met het fysisch produkt in de landbouw laat bovendien toe een vrij volledige weergave te bekomen van de materiële situatie van de arbeiders binnen de plattelandsgemeenschap. Ook zeer belangrijk voor de Gentse industriële geschiedenis. Hedendaagse Tijd

Moderne Tijden

VANDENBULCKE J.

Voelde Keizer Karel zich Gentenaar en verklaarde hij ooit dat hij Gentenaar was ?,

G.O.V.-Heraut, 24, (1989), nr. 3, 14 blz.

Geïllustreerd

Heemkunde, volkskunde, genealogie

VANDENBUSSCHE C.

Het Oud-Begijnhof van Sint-Elisabeth te Gent,

RUG, 1969.




licentiaats- en doctoraatsverhandelingen

VANDENBUSSCHE C.

Kerk van Sint-Elisabeth te Gent

Gids voor de bezoeker, Gent, 1987, 32 blz.

Geïllustreerd

Kunst, kultuur

VANDENBUSSCHE K.,

Bijdrage tot de bouwgeschiedenis van het Sint-Elisabethbegijnhof te Gent,

Kultureel Jaarboek voor de Provincie Oost-Vlaanderen, XXIII, (1969), Gent, 1970, p.233-257.

In deze bouwgeschiedenis vanaf de dertiende tot in de tweede helft van de negentiende eeuw tracht de auteur na te gaan op welke wijze de architektuur door de begijnenbeweging werd beïnvloed.

Abdijen, kloosters en begijnhoven

VANDENBUSSCHE K.,

De Gentse kunstenaarsfamilie De Stoevere,

Ghendtsche Tydinghen, I, (1972), p. 166-168.

Kunstenaarsfamilie uit de vijftiende eeuw.

Kunst en Kultuur

VANDENHEEDE L.

Het Gentse Gravensteen als fabriek

V.I.A.T.-Kontaktblad 7, (1982, 2), p. 11-21.

Het middeleeuwse 's Gravensteen werd in 1779 gekocht door architect Jean-Denis Brismaille die er arbeiderswoningen inrichtte. In 1806 werd het kasselrijhuis door Ferdinand-Jean Heyndricx omgevormd tot katoenspinnerij. Een tweede spinnerij werd in 1827 opgericht door de firma Van Acker-Ceuterick en Cie. Later vonden ook nog andere bedrijven zoals dit van Scribe en H. Delise-Scribe in dit gebouw een onderkomen. In 1872 werd het poortgebouw van het 's Gravensteen verworven, in 1886 het ganse binnencomplex. De restauratie van het 's Gravensteen, waarvan de eerste herstellingswerken begin 1893 werden gestemd, zou aanslepen tot 1913, toen deze voorlopig werden beëindigd.

Industriële Archeologie, Scriptophilie

VANDENHEEDE L.

Rook uit kloosters en kastelen. Historiek van kloosters en openbare gebouwen omgevormd tot fabrieken in de 19de eeuw

Uitgave van de Vereniging voor Industriële Archeologie en Textiel), Gent, (1983), 31 blz.

Onder de gebouwen die tot fabrieken werden omgevormd worden vermeld : het Karthuizerklooster, het Victorinenklooster, het Augustijnenklooster, het Sint-Jorisklooster, het Vrouwebroersklooster, de brouwerij van de Sint-Baafsabdij, het klooster van de Capucinessen, de Cisterciënzerinnenabdij „Nieuwenbosch" in de Tweebruggenstraat, het Prinsenhof en het Gravensteen. Geïllustreerde brochure.

Industriële Archeologie, Scriptophilie

VANDENHOLE F

Inventaris van almanakken en kalenders.

Rijksuniversiteit te Gent. Centrale Bibliotheek, Gent, 1979, 188 blz.

Onder de 1509 titels die de catalogus bevat zijn er 472 Gentse. In het totaal zijn er wat de Gentse almanakken betreft 3083 volumes over 2595 verschillende jaren verspreid gaande van het jaar 1545 af. Voor historici zijn vooral de kronieken die in de almanakken voorkomen en die vermelden wat er in het afgelopen jaar zoal is voorgevallen belangrijk. Voor de heemkundige bevatten de almanakken een schat aan gegevens : ordonnanties, data van feestelijkheden en markten, uren van vertrek van schepen en diligenties, adressenlijsten, enz.

Inventarissen, bibliografieën

VANDENHOLE F.

Inventaris van nieuws-, vak- en kiesbladen. Tweede sterk vermeerderde uitgave met bibliografische annotaties en geografisch-chronologische index.

Rijksuniversiteit Gent. Centrale Bibliotheek, (Bijdrage tot de bibliotheekwetenschap, IV), Gent, 1977, 676 blz.

In deze inventaris werden opgenomen: heb fonds van de Universiteitsbibliotheek, evenals deze van heb Seminarie voor Hedendaagse Geschiedenis en heb Seminarie voor Perswetenschap. De bladen werden alfabetisch gerangschikt. Met uitgebreide geografisch-chronologische index, waarin niet alleen heb beginjaar, maar ook heb (vermoedelijke) eindjaar van heb verschijnen wordt aangegeven.

Inventarissen, bibliografieën, regentenlijsten, catalogi

VANDENHOLE F.

Inventaris van veilingcatalogi 1615-1914

Rijksuniversiteit Gent. Centrale Bibliotheek. Bijdragen tot de bibliotheekwetenschap V), Gent, 1987, 2 dln., X + 656 + 181 blz.

Chronologische inventaris van alle veilingcatalogen die dateren van vóór 1914 en in het bezit zijn van de R.U.G. Het betreft veilingen van handschriften, kaarten, portretten, schilderijen enz. Met alfabetische, topografische- en inhoudsindices en woord vooraf door hoofdbibliothecaris A. VAN DEN BRANDE.

Inventarissen, bibliografieën, regentenlijsten

VANDENHOUTE J, en VAN DOORNE V.

Stadsarcheologie in Gent (O.-Vl.).

Archaeologia Mediaevalis, jg. 4, (1981), p. 38-39.

Bondig overzicht van de voornaamste prospecties in 1980.

Archeologie

VANDENHOUTE J.

Het Toreken, gildenhuis van de Huidevetters. Vrijdagmarkt 34-35. Een voorbeeld van zorgvuldige restauratie

Monumenten en Landschappen, jg. 1, nr. 1, (1981), p. 6-11.

Op een erf aan de Vrijdagmarkt dat in 1422 door de huidevetters werd gekocht en dat tevoren was gebruikt door de lammerwerkers en de grauwwerkers, werd omstreeks 1450 begonnen met de bouw van het Toreken. De verwezenlijking ervan bracht de Huidevetters zelfs in financiële moeilijkheden, zodat de uitkijktoren eerst in 1483 met een houten spits werd afgedekt. Behalve vergaderingen voor het ambacht werden er ook politieke vergaderingen en banketten gehouden. Aan het Huidevettershuis hing ook de marktklok, overgenomen van de oude Lammerwerkershal. Ook de lijnwaadring werd naar het Toreken overgebracht, zodat het slecht vervaardigde linnen hier van stadswege aan de kaak werd gesteld. In 1540 werd het gebouw door particulieren ingenomen. In 1883 werd het Toreken door het stadsbestuur gekocht. De restauratieplannen van architect J. De Waele, die eveneens de verbouwingen aan het Gravensteen zou uitvoeren, werden niet gerealiseerd. Eerst in 1962 werd aan prof. J. Van den Bogaerde opdracht gegeven een restauratieontwerp op te maken. Deze restauratie kwam vooral de vijf laatste jaren in de belangstelling te staan door het gebruik van enkele nieuwe procédés zoals het gebruik van wortelpalen en ook wat betreft het inbrengen van betonnen vloeren. Geïllustreerd.

Gebouwen, monumenten, stadsbeeld

VANDENHOUTE J.,

1180-1980: 800 jaar 's Gravensteen te Gent.

Toerisme in Oost-Vlaanderen, jg. 29, (1980), nr. 2, p. 31-38,.

Bondig overzicht van de geschiedenis van het Gentse 's Gravensteen niet alleen 800 jaar Gentse, maar ook 800 jaar Vlaamse geschiedenis. geïllustreerd

Heemkunde en Folklore

VANDENSTEEN H.

Regesten op de jaarregisters van de keure. Schepenjaar 1401-1402

Stad Gent. Inventarissen en Indices gepu-bliceerd door het Archief ), Gent, 1981, 274 blz.

Met indices op persoons-, plaats- en instellingsnamen.

Inventarissen, bibliografieën, regestenlijsten

VANDER MOTTEN J.P. (ed.)

Elizabethan and modern studies presented to professor Willem Schrickx on the occasion of his retirement

R.U.G. Seminarie voor Engelse en Amerikaanse literatuur), Gent, 1985, 343 blz.

Naast de aangeboden studies bevat de bundel een biobibliografie van Willem Schrickx door J. DE VOS. Schrickx (Antwerpen, 1918-) studeerde Germaanse filologie aan de R.U.G. Van 1944 tot 1957 was hij leraar aan de Stedelijke Normaalscholen te Antwerpen en aan de Rijkssecundaire Normaalschool te Gent. In 1957 startte zijn wetenschappelijke loopbaan aan de Gentse universiteit. Hij werd direkteur van het Seminarie voor Engelse en Amerikaanse letterkunde. Zijn grootste belangstelling ging uit naar het werk van W. Shakespeare. Met foto.

Biografische nota's en biografieën

VANDER PLAETSE K. en VERBEURGT G.

Voorhuwelijks seksueel gedrag te Gent 1700-1850

Driemaandelijks Tijdschrift Gemeentekrediet, 44, (1990), nr. 172, p. 111-118.




Moderne Tijden

VANDER STRAETEN M.

Beeldhouwer Aloïs De Beule (18611935

G.O.V. Heraut, jg. 20, nov. 1985, 6 blz.

Biografisch artikel op basis van de onuitgegeven nagelaten geschriften van Jef Crick, een journalist en kunstkritikus (t 1965), die Aloïs De Beule goed heeft gekend. Aloïs De Beule werd geboren te Zele, kreeg zijn opleiding in Gent. O.m. de kruiswegen van St.-Baafskerk en St.-Jacobskerk zijn van zijn hand. Geïllustreerd.

Biografische nota's

VANDER STRAETEN M.

Campo Santo

G.O.V. Heraut, jg. 18, (jan. 1983), 4 blz.




Heemkunde

VANDER STRAETEN M.

De bouwgeschiedenis van de Brugsepoort

G.O.V. Heraut, 23, (1988), nr. 4, 12 blz.

Geïllustreerd

Heemkunde, volkskunde, genealogie

VANDER STRAETEN M.

Etymologie van „Achtene"

G.O.V. Heraut, jg. 15, mei 1980, 1 blz.




Heemkunde

VANDER STRAETEN M.

Frans Masereel en zijn houtsnijwerk

G.O.V. Heraut, 21, (1986) nr. 4, p. 20-26 en nr. 5, p. 27-42.

Geïllustreerd.

Kunst, kultuur

VANDER STRAETEN M.

Louis Roelandt. Een bekend Gents bouwmeester. Nieuwpoort 1786 - Gent 1864

G.O.V. Heraut, jg. 21, (1986), nr. 6, 4 blz.

Levensschets van deze befaamde architekt die begraven ligt op het Campo Santo te Sint-Amandsberg. Geïllustreerd.

Biografische nota's en biografieën

VANDERHEYDEN M.A.,

Reactions of the liberal and neutral press of Ghent to the events of March 1886,

HMGOG, XXII I, (1969), 79-87.

een degelijke analyse van de persreacties tijdens en onmiddellijk na de ernstige arbeiderswoelingen van 1886. De houding van de liberale kranten, van de neutrale, en van de socialistische „Vooruit".

Pers

VANDERHEYDEN M.A.,

The events of March 1886 and the „Vooruit",

HMGOG, XXIII, (1969), 89-108.

Degelijke analyse van de persreacties tijdens en onmiddellijk na de ernstige arbeiderswoelingen van 1886. De houding van de liberale kranten, van de neutrale, en van de socialistische „Vooruit".

Pers

VANDERLINDEN X.

Voorstel tot behoud en functionele verandering van de Cotonnière des Flandres

Tijdschrift voor Geschiedenis van Techniek en Industriële Cultuur, jg. 1, (1983), nr. 3, p. 24-27.

Het bedrijf Cotonnière des Flandres (Groendreef te Gent) ook C.D.F. genaamd, sloot zijn deuren in 1978. Het was gevestigd in een gebouw dat in 1907 als vlasspinnerij werd opgericht, nl. Union Linière. Het lag in een wijk die zich vanaf 1870 zou ontwikkelen dank zij de textielvestigingen. Met voetnoten. Geïllustreerd.

Industriële Archeologie, Scriptophilie

VANDERMAESEN M, RYCKAERT M. en COORNAERT M

De Witte Kaproenen. De Gentse Opstand (1379-1385) en de geschiedenis van de Brugse Leie,

Kultureel jaarboek voor de Provincie OostVlaanderen. Bijdragen. Nieuwe Reeks. Nr. 10, Gent 1979, 115 blz., geïllustreerd.

VANDERMAESEN en RYCKAERT geven een grondig overzicht van de Gentse Opstand 1379-1385, welke zij situeren bij de Europese revoltes in de 14de eeuw. M. COORNAERT gaat uitvoerig in op de Brugse Leie zelf en op het optreden van de Witte Kaproenen.

Middeleeuwen

VANDERMAESEN M.

Een politieke factie in de grafelijke raad : „Le partie de Gand" in 1326 in Album Carlos Wyffels aangeboden door zijn wetenschappelijke medewerkers

Brussel, 1987, p. 451-456.

In een brief van 1326 werd geklaagd dat de „partij" van Gent te veel invloed had op de besluitvorming in het graafschap Vlaanderen. In het artikel worden de Gentse raadsleden opgesomd en hun onderlinge relaties onderzocht.

Middeleeuwen

VANDERMEERSCH K.

De status animarum in Oost-Vlaanderen (18e eeuw), een historisch-demografische bron.

RUG, Ch. Vandenbroeke, 1980.




Verhandeling

VANDERMEERSCH P.

Een uitzonderlijk egodocument: Maarten Snouckaert (1514-1569?) over zijn jeugd, zijn opvoeding, zijn studies, in Liber Amicorum Achiel De Vos

Evergem, 1989, p. 219-228

Snouckaert genoot een door het humanisme geïnspireerde opleiding te Brugge, bij de broeders van het Gemene Leven te Gent en aan de universiteit te Leuven.

Biografieën

VANDERMEERSCH P. (ed.)

Psychiatrie, godsdienst en gezag. De ontstaansgeschiedenis van de psychiatrie in België als paradigma

Levensbeschouwing en geestelijke gezondheid, I, Leuven-Amersfoort, 1984, XVI, 297 blz.

Bundel van artikels in verband met de historische ontwikkeling van de psychiatrie in België (1800-1850) en de levensbeschouwelijke achtergronden ervan. Interessant voor Gent zijn : A. LIEGEOIS, Triest, Guislain en de broeders en zusters van liefde (p. 171-195) en ID. De activiteiten van andere religieuze congregaties (p. 205- 218). Met voor- en nawoord.

Kerkgeschiedenis, kloosters

VANDERSTRAETEN F.

De evolutie van 100 jaar onderwijs (1830-1930) in Sint-Amandsberg.

Heemkundige Kring De Oost-Oud burg V.Z.W. Jaarboek XIII, 1976, p. 46-75.

De auteur geeft een overzicht van de Belgische onderwijswetgeving tot 1930, bespreekt het schoollopen in Oostakkers wijk Sint-Amandsberg, geeft de evolutie van het Sint-Amandsbergse onderwijs en van de Sint-Amandsbergse instellingen. Daarop volgt een bespreking van de speciale onderwijsvormen in de gemeente, de bezoldiging van het onderwijzend personeel, de financiële problemen van de „meesters", de evolutie in programma's en methodes, de schoollokalen en hun inrichting, de buitenschoolse activiteiten van de Sint-Amandsbergse instellingen.

Hedendaagse Tijd

VANDERSTRAETEN F.

De Heilig Hartparochie Sint-Amandsberg. Het relaas van een eeuw parochiaal leven.

Gent - Sint-Amandsberg, 1978, 135 blz.

In twaalf hoofdstukken wordt een zeer volledig beeld opgehangen van de geschiedenis van de Heilig Hartparochie. Deze werd opgericht in 1877. Tot 1883 werd een houten barak als kerk gebruikt. In dat jaar werd de H. Hartkerk ingewijd (architekt Gustaaf Hoste). De beeldhouwer Matthias Zens zorgde voor een belangrijk deel van de binnenversiering. De torenspits van de kerk dateert uit 1909-1910. De auteur schenkt echter niet alleen aandacht aan de gebouwen van de parochie (kerkgebouw, pastorij, hof van Heirlegem), maar behandelt tevens het onderwijs op de parochie (privé-instellingen ; Instituut Onze-Lieve-Vrouw Visitatie ; Sint-Jan Berchmanscollege ; avond- en beroepsleergangen), het parochiaal verenigingsleven, de burgerlijke evolutie van de parochie (met o.m. een aantal gegevens over de Rietgracht) en een interessante bespreking van de parochie­bevolking en haar samenstelling, plaatselijke processies en feesten. Rijk geïllustreerd. Bibliografie. Persoonsnamenregister.

Kerkgeschiedenis, abdijen, kloosters

VANDERSTRAETEN M.

Het „Campo Santo" te Sint-Amandsberg

Heemkundig Nieuws, 6, 1978, 5, p. 14-16.




Universiteit

VANDEVENNE G.

De middeleeuwse stad . méér dan een nederzetting

Kortrijk, 1990, 85 blz.

Kataloog van een tentoonstelling over de middeleeuwse stadsontwikkeling in Vlaanderen. Geïllustreerd.

Middeleeuwen

VANDEWEYER L.

Boudewijn Maes als Vlaams-nationalistisch politicus in het arrondissement Gent-Eeklo 1918-1933

Wetenschappelijke Tijdingen, XLIX, (1990), nr. 4, p. 230-245.




Biografieën

VANDEWIELE L.J.

Bij het eeuwfeest van het Laboratorium voor Toxicologie aan de Faculteit voor Farmaceutische Wetenschappen van de R.U.G. 1876-1976

Uit het verleden van de R.U.G. nr. 2, Gent, 1976, 40 blz.

Na een inleiding over de geschiedenis van de toxicologie, volgt een overzicht van de discipline toxicologie aan de R.U.G. met bondige biografie van de professoren Theodore Swarts, Edouard Dubois, Maurice Delacre, Louis Gesche, René Goubau en Aubin Heyndrickx.

Universiteit

VANDEWIELE L.J.

Notariële verkoopakte van een apotheek te Gent in 1780

Academiae Analecta. Klasse der Wetenschappen, 49, (1987), nr. 2, p. 51-95.

De verkoopakte bevat onder meer een beschrijving van de aanwezige geneesmiddelen, het meubilair en de instrumenten.

Moderne Tijden

VANGANSBEKE J.

67 jaar K.V.V. Drongen. Het rijkgevulde leven van een kleine club,

Dronghine. Jaarboek, (1991), p. 43-87.

Geschiedenis van de plaatselijke voetbalclub. Met illustraties.

Heemkunde, volkskunde, genealogie

VANGANSBEKE J.

Achterdorpkermis (1949-1959) of de Gentse feesten in Drongen

Dronghine. Jaarboek, (1990), p. 22-31.

Geïllustreerd

Heemkunde, volkskunde, genealogie

VANGANSBEKE J.,

De Breedestraat in de jaren dertig. Een schets van Drongen in het interbellum

Dronghine. Jaarboek, (1992), p. 162-174.

Herinneringen aan het straat- en wijkleven. Geïllustreerd.

Heemkunde, volkskunde, genealogie

VANGANSBEKE J.,

De koninklijke kaarters "De Cambrinusvrienden ",

Dronghine. Jaarboek, (1992), p. 3-16.

Geïllustreerd.

Heemkunde, volkskunde, genealogie

VANLANDSCHOOT R.

René de Clercq (1877-1932). Aantekeningen bij de bekroonde studie van K Hulpiau

Wetenschappelijke Tijdingen, XLVIII, (1989), nr. 2, p. 65-73.




Biografieën

VANMALDEGHEM A.

Geschiedenis van de congregatie O.-L.- Vrouw Visitatie Gent 1669-1984

s.l., 1984, 264 blz.

De kongregatie werd in Gent op het einde van de 17de eeuw gesticht. De religieuzen werden naar hun patroonheilige Franciscus van Sales, Sales-zusters genoemd. Hun aandacht ging vooral uit naar de opvoeding van arme kinderen. De Saletschool was achtereenvolgens in de Hoofdkerkstraat, op de Brabantdam en in de Onderstraat gelegen. Van de 19de eeuw af behoorden het klooster en de school tot de Visitatieorde. Met bijlagen en bibliografie.

Kerkgeschiedenis, kloosters

VANMALDEGHEM A.,

Drie eeuwen onderwijs in Gent door de Zusters van Onze-Lieve-Vrouw-Visitatie,

Heemkundige Kring De Oost-Oudburg, Jaarboek XI, (1973-1974), p. 30-66.

De zusters zetten zich in voor de verzorging van de pestlijders in de zeventiende eeuw, nadien verstrekten ze onderwijs (armenschool bij St.Baafs, Blauwe-Meisjesschool).

Onderwijs

VANMOERBEKE J.

Laat-Neolithicum te Mendonk. Sporen van Grafheuvels

Stadsarcheologie, jg. 6, (1982), nr. 1, p. 29-32.

Artikels, archivalia en archeologisch materiaal wijzen op het bestaan van heden verdwenen grafheuvels uit het Laat-Neolithicum te Men-donk langs de Gentse kanaalzone. In dit artikel worden deze artefacten chronologisch gedateerd tussen 2200 en 2000 v. Chr. De grafheuvels worden gesitueerd als behorend tot de late standvoetbekercultuur of tot de klokbekercultuur met volledig versierde bekers. Met kritisch apparaat. Geïllustreerd.

Archeologie

VANMOERKERKE J.

Prehistorische scherven uit de Sint-Niklaaskerk

Stadsarcheologie, 11, (1987) nr. 2, p. 43.

Beschrijving van twee prehistorische scherven uit het middenneoliticum. Geïllustreerd.

Archeologie

VANMOERKERKE J. e.a

Vierkante grafstruktuur uit de IJzertijd aan de Hogeweg

Stadsarcheologie. Bodem en Monument in Gent, jg. 9, (1985), nr. 2, p. 42-51.

Naar aanleiding van de ontdekking via luchtprospektie van twee grote circulaire strukturen werden aan de Hoge Weg in 1983 enkele proefopgravingen uitgevoerd. Het blijkt dat dit site vanaf de Bronstijd tot in de Romeinse tijd een belangrijk ritueelfuneraire funktie had. In de late IJzertijd, mogelijk nog in de vroege La Tène - periode, werd rond een krematiegraf van het type der 'Knochenlager' een vierkante greppel gegraven. Sterke gelijkenissen met andere grafstrukturen in West-Europa wijzen op intense kontakten over grote afstand. In bijlage vindt men Menselijke resten van een crematie uit de Ijzertijd door M.-A. DELSAUX en Pollenanalyse van de vierkante grafstruktuur door C. VERBRUGGEN. Met kritisch apparaat. Geïllustreerd.

Archeologie

VANMOERKERKE J. en VAN VLAENDEREN L.

Een laat-mesolitisch site te Sint-Kruis-Winkel - Spanjeveer

Stadsarcheologie. Bodem en Monument in Gent, jg. 10, (1986), nr. 1, p. 16-27.

In de Gentse deelgemeente Sint-Kruis-Winkel, nabij de huidige John Kennedylaan, werden verschillende artefakten gevonden. De auteurs besluiten eruit dat er op deze plaats een bevolkingsnederzetting gevestigd was in het laat-mesolithicum (van 6000 tot 4000 vóór Kristus). Geïllustreerd.

Archeologie

VANMOERKERKE J.,

Les structures funéraires au Bronze ancien et moyen,

Les Cahiers de Préhistoire du Nord, (1990), nr. 8, p. 11-16.

Over grafstructuren in de Bronstijd met verwijzing naar het site van de Hogeweg in Gent en de archeologische bevindingen in dat verband.

Prehistorie, Romeinse en Merovingische Tijden

VANNESTE D.

De pre-industriële Vlaamse stad : een sociaal-economische survey. Interne differentiatie te Gent en te Kortrijk op het einde van de 18de eeuw

Acta geographica Lovaniensia vol. 28), Leuven, 1987, 303 blz.

Schets van het geografisch kader, waarin de bewoners van Gent en Kortrijk op het einde van de 18de eeuw leefden. Het globaal kader in de twee steden wordt onder meer ook getoetst aan een detailonderzoek van de Gentse Prinsenhofbuurt. Met ten geleide van prof. H. VAN DER HAEGEN, woord vooraf, diverse tabellen, figuren en Franse en Engelse samenvattingen.

Moderne Tijden

VANNESTE D.

De witte en zwarte art-deco-keramiek van de privé-verzameling Poulain-Caese te Gent

RUG, 1980.




licentiaats- en doctoraatsverhandelingen

VANNESTE D.

Gent, een geografische gids. Sociale en economi-sche structuren in stad en haven

Acta Geographica Lovaniensia, vol. 25, Leuven, 1985, V + 91 blz.

Historisch-geografische gids van de stad Gent en van de haven met de kanaalzone. De gids en de voorgestelde wandel- en rijroute wil de geïnteresseerde de huidige stadsstruktuur en het stedelijk funktioneren in Gent laten ontdekken. Steeds wordt uitgegaan van konkrete aktuele situaties in de diverse stadswijken en gezocht naar onderliggende sociaal-ekonomische strukturen. Historische evoluties bieden hierbij veelal de oplossing. Met woord vooraf van burge-meester J. MONSAERT, inleiding, bijlagen, bibliografie en Franse en Engelse samenvatting. Geïllustreerd.

Algemeen

VANNESTE D.

Residential reflection of socio-economic patterns in 18th century Belgian towns : the example of the town of Ghent, in R. BAETENS en B. BLONDE (eds.),

Nouvelles approches concernant la culture de l'habitat. Colloque International, Turnhout, 1991, p. 11-37.

De woning is de veruiterlijking van het socio-economisch niveau van de bewoner(s). Door het bestuderen van de individuele woningen kunnen sociale categorieën binnen wijken en straten gelokaliseerd worden. De auteur past dit toe op het pre-industriële Gent en meer speciaal op de Prinsenhofbuurt. Geïllustreerd.

Moderne Tijden

VANNESTE D. en STEYAERT D.

Een verkenning van de 18de-eeuwse Prinsenhofbuurt te Gent

Toerisme in Oost-Vlaanderen, 36, (1987), nr. 4, p. 98-102.

De woning is de veruiterlijking van de financiële draagkracht van het gezin en weerspiegelt het sociaal niveau waartoe men zich rekent. Straat na straat worden de 18de-eeuwse huizen van de Prinsenhofwijk in die optiek bekeken. Met illustraties.

Moderne Tijden

VANNIEUWENHUYSE J.

175 jaar geleden werd een Amerikaans-Brits conflict opgelost rond een Gentse tafel

Toerisme in Oost-Vlaanderen, 38, (1989), nr. 1, p. 11-14.




Hedendaagse Tijd

VANNIEUWENHUYSE J.

De Vrede van Gent-The Treaty of Ghent 1814

Museum Arnold Vander Haeghen. Stadsarchief), Gent, 1989, 68 blz.

Kataloog van een tentoonstelling naar aanleiding van de 175ste herdenking van de ondertekening van de Vrede van Gent. Met illustraties. Zie ook ID. 175 jaar geleden werd een Amerikaans-Brits conflict opgelost rond een Gentse tafel Toerisme in Oost-Vlaanderen, 38, (1989), nr. 1, p. 11-14.

Hedendaagse Tijd

VANNIEUWENHUYSE J.

Gent in de oorlogsjaren 1940-1945,

Stadsarchief. Museum Arnold vander Haeghen), Gent, 1985, 136 blz.

Een eerste deel geeft een overzicht van de gebeurtenissen in mei 1940 en de inname van Gent op 23 mei. Daarna wordt in een tweede deel Groot-Gent onder nazibeheer besproken : het stadsbestuur, de Duitse aanwezigheid in de stad ; de kollaboratie en het verzet, het dagelijks leven, kuituur, ontspanningsleven en sport. In een derde deel wordt de bevrijding van Groot-Gent en het laatste oorlogsjaar behandeld, meer in het bijzonder : de bombardementen van 1944, de bevrijding zelf (5 september), de geallieerde aanwezigheid in de stad en de feestelijkheden na de bevrijding. Een laatste deel is gewijd aan Gentse kunstenaars in de Tweede Wereldoorlog. Met bibliografie.

Hedendaagse Tijd

VANNIEUWENHUYSE J.

Henri Nowé (In Memoriam)

Kultureel Jaarboek voor de Provincie Oost-Vlaanderen, 40, (1986), p. 330-331.

Henri Nowé (Gent, 1894 - Gent, 1986) was van 1925 tot 1957 archivaris en museumkonservator van de stad Gent. Onder zijn bevoegdheid kreeg ondermeer het Stadsarchief een aangepaste behuizing in de gebouwen van de opgeheven Berg van Barmhartigheid aan de Abrahamstraat (1931). Met foto.

Biografieën

VANNIEUWENHUYSE J.

Inventaris van het archief van de Berg van Barmhartigheid (Stad Gent)

Inventarissen en Indices gepubliceerd door het Stadsarchief), Gent, 1985, XI + 43 blz.




Inventarissen, bibliografieën, regestenlijsten

VANNIEUWENHUYSE J.

Inventaris van het Fonds Morel de Boucle-Saint-Denis. (Stad Gent).

Gent, 1983, 101 blz.

Inventaris gepubliceerd door het Stadsarchief. De heren van Sint-Denijs-Boekel bezaten een vrij uitgebreid gronden tiendbezit in Oost- en West-Vlaanderen. De inleiding van deze inventaris omvat een genealogische schets van de belangrijke personen en een verwantschapstafel van de belangrijkste families. De inventaris zelf omvat, na een deel algemeenheden, dokumenten betreffende de families Borluut, Francois van Melle, Jan Bernard Morel en aanverwante families, alsook dokumenten betreffende goederenbezit in België, Frankrijk en Nederland. Met index van persoons- en plaatsnamen.

Inventarissen, bibliografieën, regestenlijsten

VANNIEUWENHUYSE J.

Inventaris van het parochiearchief van Sint-Denijs-Westrem

Heemkring Scheldeveld. Jaarboek, XVI, 1987), p. 177-200.

Het parochiearchief van Sint-Denijs-Westrem bevindt zich in de plaatselijke pastorij. De inventaris bevat een inleiding, verwijzingen naar de reeds bestaande literatuur over de parochie, de beschrijving van de stukken, een index van persoons- en plaatsnamen en illustraties.

Inventarissen, bibliografieën, regentenlijsten

VANNIEUWENHUYSE J.

Regesten op de Jaarregisters van de Keure. Schepenjaar 1360-1361.

Inventarissen en Indices gepubliceerd door het Archief. Stad Gent, Gent, 1981, 114 blz.

Na bijna tien jaar onderbreking wordt door het Gentse Stadsarchief met dit deel de reeks regesten op de jaarregisters van de Schepenen van de Keure verdergezet. In dit deel dat de periode augustus 1360 tot augustus 1361 omvat, worden 492 regesten weergegeven. De regesten zelf geven de rechtshandeling volledig weer, doch met weglating van de bijkomende voorwaarden. Alle plaats- en persoonsnamen echter worden in het regest opgenomen. Met alfabetische lijst van persoonsnamen, van plaatsnamen en instellingen.

Inventarissen, bibliografieën, regestenlijsten

VANNIEUWENHUYSE J.,

Stadsarchief Gent

Stadsbestuur, Gent, 1992, z.blz.

Brochure uitgegeven naar aanleiding van de 175ste verjaring van het Gentse Stadsarchief. Ze bevat een beschrijving van de inhoud en de betekenis van het archief en de verzamelingen. Daarnaast worden ook de functie en de werking van de archiefdienst toegelicht. Geïllustreerd.

Inventarissen, archiefvoorstellingen, bibliografieën

VANROOSE M.

Gentenaren in dienst in het regiment "Keizerin Charlotte" tijdens de campagne in Mexico (1864-1867)

Informatieblad - V.V.F. Gent, 7, (1988), nr. 5, p. 76-80.




Heemkunde, volkskunde, genealogie

VANSCHOENBEEK G.

De bouwers van een nieuwe wereld?

AMSAB-Tijdingen, V , (1987), nr. 1, p. 55-79.

In 1900 kwam in Gent een socialistische bouwvakcoöperatie tot stand onder de benaming Samenwerkende Bouwwerklieden. In 1922 werd ze omgevormd tot de n.v. De Gentsche Bouwwerken.

Hedendaagse Tijd

VANSCHOENBEEK G.

Mijnheer Emiel. Leven en werk van Emiel Moyson (1838-1868), vrijdenker, flamingant en socialist. De lotgevallen van een intellectueel in de arbeidersbeweging

AMSAB), Gent, 1988, 86 blz.

Uitstekende vulgariserende studie over deze Gentse vroeg-socialistische voorman. Met een chronologie van leven en werk. Rijk geïllustreerd.

Biografieën

VANSCHOENBEEK G.

Onroerend Rood. Het Gentse oeuvre au rouge. Wandeling langsheen de bouwkundige geschiedenis van het socialistische Gent,

AMSAB, Gent, 1991, 69 blz.

Geillustreerd.

Gebouwen, monumenten, stadsbeeld

VANSCHOENBEEK G.

Pioniers van de eerste mei. De Gentse socialistische metaalbewerkers in de 19e en begin 20ste eeuw, in Roodgloeiend. Bijdragen tot de geschiedenis van de Centrale der Metaalbewerkers van België,

AMSAB. C.M.B., Gent, 1990, p. 33-76.

In de 2de helft van de 19de eeuw was Gent een belangrijk centrum voor de constructie van machines en voor de productie van spijkers, schroeven en kettingen. De geschiedenis van de socialistische Gentse metaalbewerkersbond neemt dan ook reeds een aanvang in 1882. Met tabellen en foto's.

Hedendaagse Tijd

VANSCHOENBEEK G.

Timmeren op eigen hout?

AMSAB-Tijdingen, IV, (1985-1986), nr. 3-4, p. 39-63.

In 1902 trachtten de Gentse houtbewerkers tevergeefs een productiecoöperatie op te richten. De auteur analiseert de achtergronden en interne discussies hieromtrent.

Hedendaagse Tijd

VANSCHOENBEEK G. en M. VERBEKE

Gust Wallaert : een kwart eeuw geschiedenis van de CMB van de basis naar de top,

Roodgloeiend. Bijdragen tot de geschiedenis van de Centrale der Metaalbewerkers van België, (AMSAB. C.M.B.), Gent, 1990, p. 453­478.

Overzicht van de syndicale loopbaan in de socialistische Centrale van de Metaalbewerkers van Gust Wallaen (Gent, 1908). Geïllustreerd.

Biografieën

VANSCHOENBEEK G. VAN HAVERBEKE en DE VRIENDT J. E.

Onze kwartierstaat: Pierre-Chrétien de Geyter, schepper van de Internationale

Vlaamse Stam, 25, (1989), nr. 7-8, p. 369-380.

De Geyter, schepper van de socialistische hymne de Internationale, was van geboorte Gentenaar (1848).

Heemkunde, volkskunde, genealogie

VANSCHOENBEEK G.,

En toch draait ze ! Het verhaal van de koöperatieve weverij van Vooruit te Gent, 1903-1910

Belgisch Tijdschrift voor Nieuwste Geschiedenis, XXII, (1991), nr. 1-2, p. 337-377.

Beschrijving van de stichting en de eerste werkjaren van de weverij verbonden aan Vooruit. De weverij maakte deel uit van het industrieel-financieel netwerk dat Edward Anseele opbouwde. Met Franse en Engelse samenvattingen.

Hedendaagse Tijd

VANSCHOENBEEK G.,

Gent : draaischijf van wapensmokkel voor Russische revolutionairen,

AMSAB-Tijdingen, n.r., (1991), nr. 12, p. 23-24.







VANSCHOENBEEK G.,

Recyclage (archieven der BWP-BSPfederatie Gent-Eeklo),

AMSAB-Tijdingen, n.r., (1991), nr. 11, p. 20.

Het naoorlogse partijarchief van de federatie Gent-Eeklo (700 dozen) werd door het AMSAB overgenomen. Met foto van een affiche.

Inventarissen, archiefvoorstellingen, bibliografieën

VANSCHOENBEEK G.,

Recyclage. Nieuwe archivalia in verband met de Gentse Volkskinderen,

AMSAB-Tijdingen, n.r., (1991), nr. 13, p. 18.

Bespreking van nieuw verworven archivalia in verband met de socialistische kindergroepering, opgericht door Aimé Bogaerts (18591915). Met fotoreproductie.

Inventarissen, archiefvoorstellingen, bibliografieën

VANSCHOENBEEK G.,

Testamentschrijn van de Gentse Socialistische Vrijdenkersbond

AMSAB-Tijdingen, n.r., (1991), nr. 10, p. 22.

Met foto van het stuk.

Kunst, cultuur

VANTHEMSCHE G.

De oorsprong van de werkloosheidsverzekering in België : vakbondskassen en gemeentelijke fondsen (1890-1914)

Tijdschrift voor Sociale Geschiedenis, jg. 11, (1985), nr. 2, p. 130-164.

Rond de eeuwwisseling ontstond in België een belangrijk nieuw sociaal fenomeen, nl. de werkloosheidsverzekering. Gent speelde hierbij een zeer belangrijke rol, vooral omdat via de vakbond de individuele arbeider een subsidie ontving van stadswege. Dit „Gentse systeem", uitgedacht door Louis Varlez zou zowel in binnen- als buitenland een sterke navolging kennen. Met kritisch apparaat.

Hedendaagse Tijd

VARENDONK F.

Henri Moke (1803-1862). Leven, werk en gedachtenwereld

Archief R.U.G. Uit het verleden van de R.U.G. nr. 25, Gent, 1987, 193 blz.

Biografische studie over de Gentse hoogleraar, historicus en literator Henri Moke (Le Havre, 1803-Gent, 1862). Met bijlagen en illustraties.

Biografieën

VELDEMAN M.

François Laurent en het schoolsparen in het Belgisch volksonderwijs in de tweede helft van de negentiende eeuw

HMGOG, XL, (1986), p. 179-215.

Francois Laurent (Luxemburg, 1810 - Gent, 1887) studeerde rechten aan de universiteiten van Leuven en Luik en werd in 1835 tot professor benoemd aan de Rijksuniversiteit te Gent. In 1863 kwam hij als liberaal in de Gentse gemeenteraad. Omwille van zijn interesse voor de arbeidersklasse en zijn anti-Vlaamse houding kreeg hij al vlug ruzie met zijn liberale kollega's. Bij de volgende verkiezingen werd hij dan ook van de lijst geweerd. Laurent zette zich vooral in voor het onderwijs, dat in zijn optiek de arbeiders vooruitziend moest maken en hen moest wapenen om zich materieel en moreel te verheffen. In dit kader moet ook zijn aktie gezien worden voor het schoolspanen, dat in 1866 voor het eerst in de Gentse gemeentescholen werd ingevoerd.

Hedendaagse Tijd

VELLE K.

Bronnen voor de medische geschiedenis: de Belgische medische pers (begin XIXde eeuw - 1940)

Annalen van de Belgische Vereniging voor de Geschiedenis van de Hospitalen en de Volksgezondheid, XXIII-XXIV, (1985-1986), p. 67-119.

Onder meer worden Gentse periodieken besproken, die uitgegeven wer  den in de marge van de universiteit en de Gentse medische vereniging.

Hedendaagse Tijd

VELLE K.

De hospitaalarchieven, een mogelijke bron voor het doodsoorzaken- en morbiditeitsonderzoek m.b.t. de eerste helft van de 19de eeuw. Een steekproef in het archief van het Bijlokehospitaal te Gent DAELEMANS F. (ed.), Bronnen en methoden van de historische demografie voor 1850

Archief- en Bibliotheekwezen in België. Extranummer 24), Brussel, 1984, p. 273-289.

De auteur peilt naar de mogelijkheden om met de inschrijvings- en overlijdensboeken van het Bijlokehospitaal de doodsoorzaken, de herkomst van de patiënten en de ziektepatronen in Gent te achterhalen.

Hedendaagse Tijd

VELLE K.

Het verenigingsleven van de Belgische geneesheren (19de en begin 20ste eeuw), een bijdrage tot de geschiedenis van het artsenberoep,

Annalen van de Belgische Vereniging voor de Geschiedenis van de Hospitalen en de Volksgezondheid, XXVI-XXVII, (1988-1989), p. 47-118.

In 1834 werd op initiatief van dr. Goethals de Société de Médecine de Gand opgericht. Het genootschap, dat naast het wetenschappelijke ook oog had voor de sociale facetten van de geneeskunde, groeide uit tot één van de voornaamste medische verenigingen in België. Daarnaast ontstonden nationale verenigingen voor geneesheren-specialisten en verenigingen ter bescherming van de beroepsbelangen, zoals de Union médicale de l'arrondissement de Gand (1847). Deze verschillende beroepsorganisaties kwamen van 1847 af geregeld bijeen in het Congrès médical belge en van 1863 af in de Fédération médicale belge. Met tabellen.

Hedendaagse Tijd

VELLE K. en VIAENE P.

Lichaam en hygiëne. Naar de wortels van de huidige gezondheidskultuur

Stad Gent. Dienst voor Culturele Zaken. Museum voor Industriële Archeologie en Textiel, Gent Leuven, 1984, 164 blz.

Catalogus naar aanleiding van een tentoonstelling die onder leiding van R. DE HERDT door het M.I.A.T. werd georganiseerd van 21 december 1984 tot 17 februari 1985. Alhoewel dit thema vrij algemeen wordt behandeld, slaan zeer veel voorbeelden specifiek op het Gentse, zowel in de tekst als in de catalogus. Het tekstgedeelte van de hand van K. VELLE behandelt : de industrialisatie en zijn sociaal-medische gevolgen, van het einde van de 18de eeuw tot ca. 1870 ; lichaam, schaamte en taboe ; de persoonlijke gezondheidszorg, kenmerken van het bewustmakingsproces ; de bewustmakingskanalen nl. het onderwijs enerzijds, de gevulgariseerde medische pers en de volksvoordrachten anderzijds ; medische konsumptie en de materiële kultuur rond hygiëne. Het catalogusgedeelte door P. VIAENE is minder theoretisch opgevat en behandelt : industrialisatie en vervuiling ; lichaam, schaamte, taboe ; prostitutie ; cholera-epidemie ; voorzorgsmaatregelen van de overheid ; inentingen-desinfektie ; stadsreiniging ; waterbedeling en waterleiding ; spuw-potten ; waterfilters ; handboeken over hygiëne ; lichamelijke opvoeding, ziekenhuis- en schoolhygiëne ; heilgeneeskunde ; moederschap en hygiëne, persoonlijke lichaamszorg ; zeep ; tandhygiëne ; zwemmen ; wasmachines ; waterpotten - toiletten- - waterclosets ; badkamers en toebehoren ; het sanitair in het speelgoed. Rijk geïllustreerd.

Industriële Archeologie, Scriptophilie

VENEMA A.

De ballingen. Frits Van Den Berghe, Gustave De Smet en Rik Wouters in Nederland 1914-1921

Baarn, 1979, 182 blz.

Verschillende Vlaamse kunstenaars wijken bij het begin van de Eerste Wereldoorlog uit naar Nederland. De uit Gent komende kunstenaars Gustave De Smet en Frits Van Den Berghe werden opgevangen door kunstverzamelaar Boendermaker, die hen op zijn beurt in kontakt brengt met kunstschilder Leo Gestel, een expressionistische kunstenaar. Rijk geïllustreerd.

Kunst en Kultuur

VERBEKE A.

Bij een huldiging

Ghendtsche Tydinghen, jg. 14, (1985), nr. 6, p. 337-340.

Biografische gegevens over Dr. Alexander Karel Evrard (° Ledeberg, 15 december 1923).

Biografische nota's

VERBEKE A.

Een nieuwe uitgave van prentkaarten. Ecodeux

De Draeke, 12, (1988-1989), nr. 4, p. 81-82.




Heemkunde, volkskunde, genealogie

VERBEKE A.

Het Gent van toen. Honderd jaar Gent en de Gentenaars in beeld aan de hand van oude foto's en prentkaarten

Brugge, 1982, 175 blz.

Met een ten geleide van J. DECAVELE.

Heemkunde, volkskunde

VERBEKE A. & DECAVELE J.,

Gent


1   ...   62   63   64   65   66   67   68   69   70


De database wordt beschermd door het auteursrecht ©opleid.info 2017
stuur bericht

    Hoofdpagina