De knowledge base van de 'Informatie professional': een citatie-onderzoek naar bronnen die auteurs gebruiken



Dovnload 210.1 Kb.
Pagina1/6
Datum20.08.2016
Grootte210.1 Kb.
  1   2   3   4   5   6


De knowledge base van de 'Informatie professional': een citatie-onderzoek naar bronnen die auteurs gebruiken

"Kleine Scriptie"

in het kader van de opleiding Informatiewetenschap

Leerstoelgroep Boek-, Archief- en Informatiewetenschap

Universiteit van Amsterdam

docent: Henk Voorbij





Figuur 1 Omslag eerste nummer Informatie professional

maandag 15 mei 2000

student: Marianne van der Heijden

Wethouder den Hertogstraat 56

1107 DA Amsterdam

tel.: 020-6970094

email: mheyden@wxs.nl

nummer: 9847057



Inhoudsopgave


1. Inleiding 4

1.1 Algemene inleiding 4

1.1 Probleemstelling 5

1.2 Methode van onderzoek 5



2. Citatie-onderzoek 9

2.1. Literatuuronderzoek 9

2.2. Beoordeling tijdschriften 10

2.3. Beoordeling auteurs, instituten 11

2.4. Kenmerken van een wetenschapsgebied 12

4. Informatie Professional in onderzoek 18

4.1 Informatie professional, algemeen 18

3.2 Informatie professional, de eerste drie jaargangen 20

3.3 Resultaten van onderzoek 21

3.3.1 Algemene gegevens: wetenschappelijkheid van IP 21

3.3.2Citaties naar soort, taal en geografie 23

3.3.3Leeftijd citaties en half life periode 25

3.3.4 Tijdschriften 26

4. Conclusie 32

5. Literatuurlijst 34



Inhoudsopgave tabellen

Figuur 1 Omslag eerste nummer Informatie professional 1

Figuur 2 Scherm van Citaten database 7

Figuur 3: Eerlijk tellen, Illustratie uit artikel Van Reedijk 12

Figuur 4 JCR ranking total articles 15

Figuur 5 Rekenvoorbeeld berekening impactfactor 16

Figuur 6 JCR Ranking impact factor 16

Figuur 7 Titelbeschrijving uit Picarta 18

Figuur 8 Pagina 13 uit IP nr. 9 september 1999 19

Figuur 9 Overzicht van 3 jaargangen IP met aantal artikelen en citaties 21

Figuur 10 Indicatie wetenschappelijk als percentage van artikelen met referenties t.o.v. totaal aantal artikelen 22

Figuur 11 Soort publicatie 23

Figuur 12 Geografische afkomst 24

Figuur 13 Publicaties naar taal 24

Figuur 14 Leeftijd citaties 25

Figuur 15 Half life waarde IP 26

Figuur 16 Lijst geciteerde tijdschrifttitels 28

Figuur 17 Ranglijst van Nederlandse en Engelse tijdschriften 28

Figuur 18 Tijdschrifttitels gesorteerd naar vakgebied 29

Figuur 19 In IP geciteerde tijdschriften uit JCR lijst 30

1. Inleiding




1.1 Algemene inleiding

Als praktiserend informatie-professional probeerde ik in het verleden zo goed mogelijk bij te blijven door het lezen van vakbladen zoals Informatie professional (voorheen Open ). En ik vroeg mij af of het voor een professionele informatiewerker voldoende is om Informatie professional te lezen. Kun je door het lezen van een - op de praktijk van het vak georiënteerd -vakblad voldoende op de hoogte blijven van de ontwikkelingen in het vak op internationaal en op wetenschappelijk niveau?


Met name voor de algemene ontwikkelingen op het gebied van bibliotheek en documentatie zou je moeten kunnen volstaan met een algemeen Nederlandstalig tijdschrift die de nieuwe ontwikkelingen praktisch vertaalt. Zou zo'n tijdschrift dan niet "..serving as a vehicle for research dissemination.." (Kajberg, p.84) moeten zijn, zoals Leif Kajberg schrijft over een bepaald Deens vakblad. Het artikel van Leif Kajberg zal in het volgende onderzoek als leidraad en sleutelpublicatie dienen.

De bedoeling is om door het onderzoeken van de citaties bij de artikelen in het tijdschrift Informatie professional (hierna te noemen IP) te kijken in hoeverre de wetenschappelijke discussies doorklinken naar het Nederlands taalgebied. Om de omvang van de studie te beperken (is een kleine scriptie) wil ik mij beperken tot IP en tot de 3 jaargangen IP die er nu zijn.


In 1997 is het tijdschrift IP ontstaan als voorzetting van de vakbladen Open en Login. Bij het van start gaan zijn ook diverse beleidsvoornemens geuit. Zo schrijft de redactie in het eerste nummer "…Voor al die mensen, voor u dus, zal de redactie van Informatie professional de ontwikkelingen in het vakgebied op de voet volgen…" (Redactie, p. 5).

Natuurlijk is het niet alleen via de citaten dat de lezers kennis kunnen nemen van de nieuwe ontwikkelingen op het vakgebied. IP biedt een keur aan nieuwsrubrieken en attenderingslijsten die ook meetellen in de effectiviteit van het tijdschrift.

Dit werkstuk is echter beperkt tot alleen de citaten bij het onderzoek en bezien of auteurs van dit tijdschrift gebruik maken van hoogwaardige bronnen bij het vertellen van hun verhaal.
.

1.1 Probleemstelling

De concrete vraagstelling luidt dan als volgt:

" Wat zijn de bronnen waaruit de auteurs die in het tijdschrift "Informatie professional" publiceren citeren. En hoe verhoudt zich dat tot tijdschriften die voorkomen in het "Journal Citation Report""

1.2 Methode van onderzoek

Eerst is een vooronderzoek uitgevoerd, in de zin van literatuuronderzoek naar vergelijkbare projecten. Een zoekacties in LISA levert op de zoekvraag (information science) and (citation analysis) in DE in totaal 89 records. Uit deze 89 records heb ik in eerste instantie een artikel gekozen dat ik als sleutelpublicatie wil gebruiken, te weten: Kajberg, Leif. A citation analysis of LIS serial literature published in Denmark 1957-1986. In: Journal of Documentation vol 52 (1996) no. 1, p. 69-85


Uit die 89 literatuuropgaven en vanuit de publicatie van Kajberg komen nog een aantal interessante literatuurverwijzingen, die bruikbaar zijn voor de methodiek van de citatie-analyse. Bij de te bestuderen literatuur neem ik ook de artikelen op van Osareh, die voor de module DIB verplichte literatuur waren. Osareh verwijst naar het boek van Garfield als een basisboek voor de citatie-analyse.
Het citatie-onderzoek wordt besproken in een enorme hoeveelheid internationale publicaties. Van de meer specifieke literatuur is alleen die literatuur geselecteerd die betrekking heeft op citatie-onderzoek met betrekking tot de positie van een bepaald tijdschrift. Veel andere literatuur, met name die waarin sprake is van evaluatie van wetenschappelijk onderzoek en onderzoekers, is niet in dit werkstuk betrokken.1
Te bestuderen materiaal zijn de afleveringen van het tijdschrift Informatie professional vanaf het eerste nummer in januari 1997 tot eind 1999. Hieruit worden alleen artikelen bestudeerd.

De bedoeling is om te kijken welke bronnen de auteurs gebruiken die in het vakblad IP schrijven, de bedoeling is uitdrukkelijk niet te onderzoeken in hoeverre de redactie van IP erin slaagt om een wegwijzer te bieden naar elders gepubliceerde literatuur.

Niet alleen de auteurs zorgen voor een wegwijzer naar internationale artikelen. Ook andere onderdelen van het tijdschrift, nieuwsrubriek en boekrecensies, vormen een belangrijk onderdeel van het totaalaanbod aan verwijzingen. Maar nieuwsitems e.d. vallen buiten dit bestek Een nieuwsitem kan een citatie bevatten zonder dat er een artikel aanvast zit. In de rubriek NIEUWS en de rubriek SELECT worden diverse verwijzingen gegeven naar elders gepubliceerd materiaal, gedrukte literatuur en heel vaak ook elektronische informatiebronnen op Internet. In de rubriek VERSCHENEN wordt regelmatig verslag gedaan van nieuw verschenen vakliteratuur, maar ook deze verwijzingen tellen niet mee in dit onderzoek.

Columns en ingezonden brieven worden ook niet meegeteld, omdat deze rubrieken in een tijdschrift bedoeld zijn als meningsuiting en niet als informatie, al dan niet uit bronnenmateriaal opgedaan.


In het onderzoek naar het citeergedrag in C&RL2 en JAL3 van Lockett & Khawam wordt een soortgelijk onderzoek gepresenteerd, maar beide tijdschriften zijn opgenomen in de SSCI4 en vanuit de databases van het SSCI konden zij ook de citaties overnemen Zo kwamen zij relatief eenvoudig aan hun onderzoeksmateriaal. IP wordt niet in de SSCI opgenomen en ook anderszins worden de verwijzingen niet elektronisch gepubliceerd5 .Om toch niet alle referenties handmatig in te voeren heb ik gebruik gemaakt van de inhoudsopgaven van tijdschriftartikelen die vanuit Swetsscan worden opgenomen in Picarta.

Een zoekvraag in Picarta levert 232 treffers op



  • Uw opdracht was: inhoud Informatie professional (alle artikelen in alle afleveringen van deze periodiek) Er zijn 232 treffers6. -

Deze 232 titels heb ik gebruikt als basis om een overzicht te maken van de artikelen uit de eerste drie jaargangen van IP en van daaruit een database met citaties te vullen.
Er bleven 170 artikelen over. Uiteindelijk hebben de citaten uit de eerste drie jaargangen van IP 446 titels opgeleverd. Van deze 446 artikelen heb ik een bibliografische database gemaakt in CDS/ISIS. Later is deze database voor een makkelijkere hanteerbaarheid ingelezen in X-ref database software.

Van de citaties is behalve de formele gegevens van de titelbeschrijving (auteur, titel, uitgave, tijdschrift en volume en nummer gegevens, jaar van uitgave) opgenomen de vorm waarin het is gepubliceerd, de taal en eventueel het land, en er is geprobeerd een grove onderwerpsindicatie met trefwoorden aan te geven.


F
iguur 2 Scherm van Citaten database

Daarna is deze database van citaties op verschillende manieren onderzocht. De belangrijkste vragen zijn:



  • hoeveel citaties per artikel (uitgesplitst naar Nederlands en buitenlandstalig) en in totaal?

  • welke tijdschriften worden het meest aangehaald?

  • vanuit welk taalgebied/geografische regio?

  • hoe is de score met betrekking tot zelfcitatie?

  • wat is de leeftijd van citaties, hoe actueel zijn citaties?

Daarnaast is gekeken in de Journal Citation Report naar de scores, de impactfactors van de verschillende internationale tijdschriften op het gebied van Bibliotheek- en informatiewetenschap.

Die lijst van belangrijke tijdschriften is te leggen naast de de lijst van tijdschriften die in IP worden aangehaald.



  1   2   3   4   5   6


De database wordt beschermd door het auteursrecht ©opleid.info 2017
stuur bericht

    Hoofdpagina