De staat van de aandachtswijken Zeeburg



Dovnload 144.1 Kb.
Datum23.08.2016
Grootte144.1 Kb.





De staat van de aandachtswijken


Zeeburg
Project 7181

In opdracht van Dienst Maatschappelijke Ontwikkeling en Dienst Wonen


Lieselotte Bicknese

Jeroen Slot




Weesperstraat 79

Postbus 658

1018 VN Amsterdam

1000 AR Amsterdam

Telefoon 020 527 9424

Fax 020 527 9595

l.bicknese@os.amsterdam.nl

www.os.amsterdam.nl







Amsterdam, augustus 2007



Inhoud

Inleiding 4

1 Aandachtswijken 5

2 De Staat van de Buurt 7

2.1 Leefsituatie: veranderingen in aandachtswijken 7

2.2 Bevolking, woningmarkt en woonmilieus: krap wonen in Indische Buurt Oost 8

2.3 Gezondheid inwoners Zeeburg gemiddeld 11

2.4 Onderwijs: veel achterstandsleerlingenin Indische Buurt 11

2.5 Economie: weinig kleine ondernemingen 16

2.6 Werkloosheid hoog in Zuidkwadranten Indische Buurt 16

2.7 Welvaart: hoog aandeel minimajongeren in alle aandachtswijken 16

2.8 Maatschappelijke participatie: sociale cohesie ondergemiddeld in aandachtswijken 17

2.9 Participatie in cultuur en sport bovengemiddeld in stadsdeel 18

2.10 Participatie in politiek: opkomst laag in Indische Buurt 19

2.11 Veiligheid Indische Buurt West normaal, maar laag veiligheidsgevoel 19



3 Stoplichtrapportage 21

3.1 Kerncijfers 21

3.2 Dynamiek in stadsdeel 22




Inleiding


Minister Vogelaar heeft vijf wijken in Amsterdam geselecteerd, waarin zij de komende 8-10 jaar extra wil investeren om de transformatie van aandachtswijk naar krachtwijk te ondersteunen: Amsterdam Noord; Amsterdam Oost, Bijlmer, Nieuw West en Bos en Lommer. Amsterdam heeft in het rapport Krachtige mensen, Krachtige buurten, fundament voor de Amsterdamse wijkaanpak gekozen om de focus van de wijkaanpak te richten op 17 buurten.
De stadsdelen hebben voor de 17 buurten een eerste analyse van de opgave voor de wijkaanpak op buurtniveau gemaakt. Op verzoek van de stadsdelen is de Dienst Onderzoek en Statistiek, O+S, gevraagd een verdieping van de huidige analyses te maken. Deze rapportage beschrijft aan de hand van statistieken en enquêteresultaten de stand van de aandachtswijken in stadsdeel Zeeburg.
In Zeeburg is één buurt aangewezen als aandachtswijk:

  • Indische Buurt West (buurtcombinatie G31)

De analyse is op verzoek van het stadsdeel uitgebreid met één buurtcombinatie Indische Buurt Oost (G32) die niet in het fundament is opgenomen. Deze gegevens zijn bedoeld als achtergrondinformatie.


In de meeste gevallen wordt de analyse op buurtcombinatieniveau uitgevoerd. Waar mogelijk wordt gekeken naar een kleiner schaalniveau.

1 Aandachtswijken


Wanneer de indicatoren van VROMi benaderd worden met behulp van Amsterdamse informatiebronnen komen de postcodegebieden 1094 en 1095 in Zeeburg als aandachtsgebieden naar voren, oftewel de buurtcombinaties Indische Buurt West (G31), Indische Buurt Oost (G32) en Zeeburgereiland/Nieuwe Diep (G34).

Aandachtswijken Zeeburg op basis benadering VROM-indicatoren, postcodegebieden, 2007

De onderstaande kaart geeft aan welke buurten op grond van een aantal statistische indicatoren voor sociale problematiekii extra aandacht verdienen bij de wijkaanpak. Het hoogst scoren het Zuidwestkwadrant (G31c) en het Zuidoostkwadrant (G32b).


Aandachtswijken in Zeeburg op basis van sociale problematiek, naar buurt, 2007

2 De Staat van de Buurt

2.1 Leefsituatie: veranderingen in aandachtswijken


De Leefsituatie-index (SLI) geeft het algemene welzijnsniveau van de Amsterdammers weer. De index is opgebouwd uit gegevens over wonen, gezondheid, bezit van consumptiegoederen, vrijetijds­activiteiten, mobiliteit, sociale participatie, sportactiviteit en vakantie. De SLI is in Zeeburg gestegen en ligt met 103 punten boven het stedelijke gemiddelde van 100.

De leefsituatie in de aandachtwijk Indische buurt West is sterk verbeterd en ligt nu niet meer onder het gemiddelde niveau. Daarentegen is de leefsituatie in de aandachtswijk Indische buurt Oost achteruitgegaan, waarmee de index ver onder het gemiddeld ligt. Bij deze grafiek moet rekening worden gehouden met het feit dat schommelingen in de index versterkt kunnen worden door het lage aantal respondenten in kleine gebieden als buurtcombinaties.


Leefsituatie-index ten opzichte van het stedelijk gemiddelde, 2004 en 2006

Bron: enquête Staat van de Stad Amsterdam, O+S




2.2 Bevolking, woningmarkt en woonmilieus: krap wonen in Indische Buurt Oost


De aandachtsgebieden in Zeeburg behoren tot drie verschillende woonmilieus:

  • Het Zuidwestkwadrant van de Indische Buurt (G31c) en het overgrote deel van de Indische Buurt Oost (G32) hebben een overgangsmilieu. Het typerende kenmerk voor dit milieu is een duale bevolkingsstructuur van autochtone ouderen en gezinnen van etnische minderheden. In een vrij gematigd tempo maakt de ene groep plaats voor de andere in de vaak kleine sociale huurwoningen.

  • In de buurten die tot het transitiemilieu worden gerekend (het Noordwestkwadrant van de Indische Buurt) verloopt de omslag naar een bevolkingssamenstelling met vooral allochtone gezinnen sneller. In deze gebieden is sprake van een sterke mate van doorstroming: 29% van de bewoners van het transitiemilieu heeft een woonduur korter dan één jaar. Ook wordt in deze buurten sterke probleemcumulatie aangetroffen: een hoog aandeel sociale huurwoningen valt samen met hoge werkloosheid, bijstandsafhankelijkheid en een hoog aandeel etnische minderheden.

  • De Zeeburgerdijk Oost valt onder het inbreidingsmilieu en is een nieuwbouwwijk.

In het noordelijke deel van de Indische Buurt komen concentraties voor van bijstandsgerechtigden en werkloosheid.


Concentratiegebieden van sociale woningbouw en bijstandscliënten en werklosheid

Het concentratiegebied van krapwonenden, waarbij de woning net zoveel of minder kamers heeft dan het aantal inwonenden, neemt in het Noordwestkwadrant Indische Buurt Zuid (G31b) in omvang af. De bewoners van de Indische Buurt Oost (G32) zijn de laatste twee jaar naar verhouding vaker krap gehuisvest. De meeste woningen in de aandachtsgebieden (82%) hebben maximaal drie kamers.



Concentratiegebieden krap wonen in Zeeburg (minimaal 46%), 2004 (geel) en 2006 (blauw)


In de aandachtsgebieden in Zeeburg komen geen concentraties voor van jongeren tot 17 jaar. In het Oostelijk Havengebied wonen op enkele plekken wel relatief veel jongeren.
Met uitzondering van de buurt Zeeburgerdijk Oost, komen in alle buurten in de Indische Buurt gemengde concentraties voor van Turken en Marokkanen. Daarnaast wonen in de zuidelijke kwadranten en in het noordoostkwadrant relatief veel Surinamers.
Concentratiegebieden van herkomstgroepen in Zeeburg, 2006


2.3 Gezondheid inwoners Zeeburg gemiddeld


De gemiddelde levensverwachting in Zeeburg ligt zowel voor mannen als vrouwen onder het stedelijk gemiddelde.
Levensverwachting bij geboorte in jaren, 2000-2004




mannen

vrouwen

Amsterdam-Noord

74,5

78,4

Amsterdam

75,1

79,7

Nederland

76,4

81,3

Het aandeel inwoners van Zeeburg dat aangeeft een (zeer) goede gezondheid te hebben ligt met 81% rond het stedelijk gemiddelde (82%). Op grond van de gemiddelde antwoorden per woonmilieu in Amsterdam kan er vanuit worden gegaan dat in de Indische buurt, waar de woonmilieus transitie en stadsvernieuwing voorkomen, de ervaren gezondheid gemiddeld lager is dan in de oostelijke eilanden (inbreidingsmilieu).


Landelijke cijfers van TNO laten zien dat 14% van de jongens en 17% van de meisjes in de leeftijdsgroep 4 tot 15 jaar te dik is. Uit de evaluatie van de pilot van het project JUMPin blijkt dat het aandeel basisschoolleerlingen met overgewicht in een aantal Amsterdamse achterstandswijken fors hoger ligt (2002: 36%). Er zijn geen cijfers bekend over Zeeburg in het JUMPin Leerlingvolgsysteem.

2.4 Onderwijs: veel achterstandsleerlingenin Indische Buurt


Minimal tweederede van alle leerlingen van de basisscholen in de Indische Buurt hebben een leerlinggewicht.
Aandeel leerlingen met leerlinggewicht per school, schooljaar 2006/2007

In Zeeburg zijn drie basisscholen met een gemiddelde Citoscore lager dan 531,1 (stedelijk gemiddelde 535,8). Hiervan bevindt De Evenaar zich in het aandachtsgebied.


Citoscores per school in Zeeburg, driejaarsgemiddelde 2004-2006


Het relatief verzuim onder leerplichtige leerlingen ligt in de Indische Buurt iets boven het stedelijk gemiddelde van 4,2%.


Aandeel relatief verzuim in leerplichtpopulatie van stadsdeel waar de leerling woont, 2005/2006


Het aandeel voortijdig schoolverlaters onder 17 tot en met 22-jarigen ligt in de Indische Buurt Oost verder boven het stedelijk gemiddelde dan in de Indische Buurt West.




Aandeel VSV’ers op de totale populatie bovenleerplichtigen in stadsdeel waar leerling woont, 31 juli 2006

bron: DMO/O+S




2.5 Economie: weinig kleine ondernemingen


Gemiddeld zijn er in Amsterdam op elke 1.000 inwoners 570 banen. In de Indische Buurt Oost en West zijn dit er respectievelijk 131 en 123. Buurten met relatief weinig bedrijvigheid zijn Zeeburgerdijk Oost en het Zuidoostkwadrant (zie stoplichtrapportage).
In de Indische Buurt West bevindt de meeste werkgelegenheid zich in de zakelijke dienstverlening en in het onderwijs, terwijl in de Indische Buurt Oost de gezondheids- en welzijnszorg de grootste sector is.
Het aantal kleine ondernemingen in een buurt zegt iets over het ondernemerschap in die buurt. Gemiddeld bevinden zich in Amsterdam 69 ondernemingen waarin 5 of minder personen werkzaam zijn per 1000 inwoners. In de aandachtsbuurten in Zeeburg zijn dit er minder: 42 in de Indische Buurt West en 31 in de Indische Buurt Oost.

2.6 Werkloosheid hoog in Zuidkwadranten Indische Buurt


Begin 2007 ligt de werkloosheid in Zeeburg met 7,1% rond het stedelijk gemiddelde (7,3%). In de Indische Buurt ligt de werkloosheid gemiddel hoger. Dit geldt vooral voor het Zuidwestkwadrant (11,4%) en het Zuidoostkwadrant (11%, zie stoplichttabel).


2.7 Welvaart: hoog aandeel minimajongeren in alle aandachtswijken


Het aantal minima per buurt is alleen over 2004 bekend. In drie buurten in de Indische Buurt ligt het aandeel minima tot 65 jaar ruim boven het stedelijk gemiddelde van 17%. Het gaat om het Zuidwest, Zuidoost en Noordoostkwadrant (respectievelijk 32%, 30% en 26%, zie stoplichtrapportage).
Over 2005 is het aandeel minimajongeren bekend per buurtcombinatie. In de Indische Buurt West en Oost groeit respectievelijk 42% en 40% van de jongeren op in een minimahuishouden (Amsterdam: 28%).
Aandeel minimajongeren, 2005

Bron: Armoedemonitor




2.8 Maatschappelijke participatie: sociale cohesie ondergemiddeld in aandachtswijken


Bewoners van Zeeburg zijn iets vaker sterk sociaal geïsoleerd (16%) dan gemiddeld in Amsterdam (14%), maar ze zijn ook iets vaker niet sociaal geïsoleerd (40% tegenover 38% gemiddeld). Van de woonmilieus die veel voorkomen in Zeeburg is bekend dat in het transitiemilieu en het stadsvernieuwingsmilieu sociaal isolement relatief vaak voorkomt (18%) en in het inbreidingsmilieu juist niet (10%).
In stadsdeel Zeeburg ligt het aandeel inwoners dat minstens één keer per maand actief is in een vereniging of organisatie met 28% iets lager dan gemiddeld in Amsterdam (32%).
De inwoners van Zeeburg hebben minder vaak contact met buren dan gemiddeld in de stad: 48% heeft minimaal één keer per week contact met de buren, voor Amsterdam als geheel is dat 55%. Alleen in stadsdeel De Baarsjes heeft men nog minder vaak contact met de buren (44% minimaal 1keer per week).
In beide aandachtswijken (Indische buurt West en Indische buurt Oost) is de sociale cohesie lager dan gemiddeld in de stad.
Sociale cohesie

Bron: Monitor Leefbaarheid en Veiligheid, O+S




2.9 Participatie in cultuur en sport bovengemiddeld in stadsdeel


Inwoners van stadsdeel Zeeburg gaan iets vaker naar verschillende culturele uitgaansgelegenheden dan de gemiddelde Amsterdammer. Zo ondernam 45% de afgelopen 12 maanden tenminste vier culturele uitgaansactiviteiten tegenover 41% in de gehele stad. In de aandachtswijk Indische Buurt Oost ligt deze deelname ver onder het gemiddelde (15%), in de Indische Buurt West is men even actief als gemiddeld in het stadsdeel (45%).
In stadsdeel Zeeburg doen de inwoners vaker aan sport dan in de gehele stad: 59% tegenover gemiddeld 51%. Maar de inwoners voldoen wel iets minder vaak aan de norm voor gezond bewegen (minimaal een half uur per dag matig intensief bewegen; 46%, gemiddeld 50%).


2.10 Participatie in politiek: opkomst laag in Indische Buurt


De verkiezingsopkomst (Tweede Kamer en stadsdeel) is in de aandachtswijken van Zeeburg lager dan gemiddeld in het stadsdeel en dan gemiddeld in de stad. Dat geldt in sterke mate voor de Indische Buurt Oost. In de Indische Buurt West is de opkomst voor de Tweede Kamerverkiezingen vooral laag in het Zuidwest kwadrant (61%, zie stoplichtkaart).
Opkomstpercentage verkiezingen 2006 naar buurtcombinatie







stadsdeelraad

Tweede Kamer

Indische Buurt West

G31

50

67

Indische Buurt Oost

G32

49

63

Zeeburg

G

56

75

Amsterdam




53

74


2.11 Veiligheid Indische Buurt West normaal, maar laag veiligheidsgevoel


De objectieve veiligheid ligt in de Indische Buurt West met 85 punten op de Veiligheidsindex rond het stedelijk gemiddelde (87). In de Indische Buurt Oost/IJeiland is deze iets beter (79).


Objectieve Veiligheidsindex 2006


Na het wallengebied en de Bijlmer is het veiligheidsgevoel het slechtst in de Indische Buurt West. Het veiligheidsgevoel laat de laatste jaren wel een verbetering zien. In de rest van het stadsdeel ligt het veiligheidsgevoel boven het stedelijk gemiddelde.


Er zijn geen aandachtswijken in Zeeburg waar het aandeel inwoners dat vaak jongerenoverlast ervaart ruim boven het stedelijk gemiddelde van 17% ligt. In de Indische Buurt West ligt het aandeel inwoners dat overlast ervaart hoger dan in de Indische Buurt Oost (23% tegenover 14%, zie stoplichtrapportage).

3 Stoplichtrapportage

3.1 Kerncijfers


In onderstaande tabel worden de aandachtswijken in Zeeburg op een aantal kernindicatoren afgezet tegen het stedelijk gemiddelde. Een deel van de cijfers is alleen op buurtcombinatieniveau beschikbaar.
Stoplichtoverzicht kenmerken aandachtsgebieden Zeeburg tov het stedelijk gemiddeldeiii







Aandeel corporatiewoningen

Economie: Werkgelegenheid

Werkloosheid

Welvaart

% niet-westerse allochtonen

Basisonderwijs

Politieke interesse

Cultuurdeelname

Objectieve veiligheidsindex 2006

Jeugdoverlast

Sociale cohesie

Verloedering

Kwaliteit woonomgeving

Welzijn

Sociaal isolement

G31a

Noordwestkwadrant Indische Buurt Noord

63

147

9,2

22

49

532,2

70

























G31b

Noordwestkwadrant Indische Buurt Zuid

63

115

8,7

22

57

533,3

70

























G31c

Zuidwestkwadrant Indische Buurt

92

108

11,4

32

69

529,8

61

























G31

Indische Buurt West

71

123

9,7

25

59

231,8

67

45

85

23

5,4

40

5,9

91

41




















































G32a

Noordoostkwadrant Indische Buurt

78

158

9,9

26

57

533,2

64

























G32b

Zuidoostkwadrant Indische Buurt

81

89

11,0

30

64

534,5

62

























G32c

Zeeburgerdijk Oost

49

71

4,4

12

31

533,6

63

























G32d

Flevopark

0

269

10,0

10

4

533,6

63

























G32

Indische Buurt Oost

78

131

10,0

27

59

533,6

63

15

79

14

5,1

37

6,0

99

25




















































G

Zeeburg

58

247

7,1




40

536,1

75

45

75

17




29

6,6

101

40




Amsterdam

52

570

7,3

17

34

536,8

74

41

87

17

6,1

31

7,1

100

38

Betekenis kleuren: De rode vakken wijken in negatieve zin meer dan een standaarddeviatie af van het stadsgemiddelde en de groene vakken in positieve zin.



3.2 Dynamiek in stadsdeel


De volgende tabel geeft aan of een buurt zich in positieve of negatieve richting ontwikkelt ten opzichte van het stedelijk gemiddelde.








verhuismobiliteit

2002-2007



mutatie niet- westerse allochtonen

2002-2007 (procentpunten)



groei

12-18 jarigen

2001-2006

(procenten)



G31a

Noordwestkwadrant Indische Buurt Noord

18,9

-6,1

-16

G31b

Noordwestkwadrant Indische Buurt Zuid

17,3

-5,9

-20

G31c

Zuidwestkwadrant Indische Buurt

12,3

3,0

-5

G31

Indische Buurt West

























G32a

Noordoostkwadrant Indische Buurt

14,1

1,1

-11

G32b

Zuidoostkwadrant Indische Buurt

13,1

2,7

3

G32c

Zeeburgerdijk Oost

18,8

11,7

875

G32d

Flevopark

13,1

1,7

0

G32

Indische Buurt Oost




























Amsterdam

13,5

1,7

5,7




i Bron: O+S: Probleemwijken in Amsterdam, 2007. Indicatoren: Gemiddeld netto huishoudinkomen, aandeel werkenden, aandeel laagopgeleiden, aandeel woningen < 4 kamers, <1970 en sociale huur, signalering van bekladding en vernieling, overlast buren, overlast andere groepen mensen, veiligheidsgevoel, waardering woning en buurt, verhuisgeneigdheid, geluidsoverlast, overlast verkeer en vervuiling, verkeersveiligheid.

ii Bron: O+S: Probleemwijken in Amsterdam, 2007. Indicatoren: Aandeel en mutatie van het aantal jongeren, opkomst bij verkiezingen, aandeel (langdurige) minima, aandeel eenoudergezinnen, jeugdwerkloosheid, aandeel niet-westerse allochtonen, gemiddelde Citoscore en sociale cohesie.


iii Voor de stoplichtrapportage zijn de volgende indicatoren gebruikt:

Welzijn: Leefsituatie-index 2006

Werk: Aandeel Niet-werkende werkzoekenden per 1-1-2007

Welvaart: Aandeel minima jonger dan 65 jaar (2004)

Aandeel niet-westerse allochtonen per 1-1-2007

Basisonderwijs: Citoscore 2006 (buurtcijfers berekend op basis van het gemiddelde van de scholen in de buurt, stadsdeelcijfers op basis van alle in het stadsdeel wonende leerlingen)

Cultuurdeelname: Aandeel inwoners dat minimaal 4 uitgaansactiviteiten heeft ondernomen in 2006

Sociaal isolement: Aandeel dat een score van 18 heeft op de sociale isolatieschaal (= niet sociaal geïsoleerd)

Politieke interesse: Opkomst tweede kamer verkiezingen 2006

Objectieve Veiligheidsindex 2006

Jeugdoverlast en verloedering: Aandeel dat vaak verloederingskenmerken/jeugdoverlast signaleert (bron: Monitor Leefbaarheid en Veiligheid 2006)

Woonomgeving: Rapportcijfer woonomgeving 2005 (bron: Wonen in Amsterdam)

Economie: Aantal banen per 1.000 inwoners

Sociale integratie: Aandeel inwoners dat totaal niet sociaal geïsoleerd is.










De database wordt beschermd door het auteursrecht ©opleid.info 2017
stuur bericht

    Hoofdpagina