Emilia Romagna De mozaïeken van Ravenna



Dovnload 20.35 Kb.
Datum17.08.2016
Grootte20.35 Kb.

Emilia - Romagna



De mozaïeken van Ravenna.

  • De flonkerende mozaïeken die de interieurs van de kerken in Ravenna sie­ren, behoren tot de belangrijkste uitingen van de vroegchristelijke en Byzantijnse kunst.

  • De ontwerpen voor deze uit duizenden stukjes kleurige steen of glas opgebouwde composities werden eerst getekend op een modelblad, een zogenaamd karton.

  • Vervolgens werden deze tekeningen op de muur overgebracht, waarna de gekleurde steentjes (marmer of geë­mailleerde baksteen) of stukjes glas in nat cement werden gedrukt.

  • Het is een zeer oude techniek: archeologische opgravingen van de stad Uruk in Mesopotamië hebben mozaïeken met geometrische figuren aan het licht gebracht uit het 4e millennium v. Chr.

  • De oudste mozaïeken met figuren dateren van de 5e /4e eeuw v. Chr. en zijn gevonden in Macedonië. Bij de Romeinen nam het vervaardigen van mozaïeken, vooral als vloer  en later ook als wanddecoratie, een hoge vlucht.

  • De belangrijkste periode voor de mozaïekkunst brak aan in de 4e eeuw en duurde tot omstreeks 1300. De vroegchristelijke en Byzantijnse kerken, doopkapellen en mausolea werden van binnen bekleed met schitterende mozaïeken.

  • Vooral gebogen muur­vlakken, zoals de apsis in vroegchristelijke basilieken en de koepels in Byzantijnse kerken, bleken zich uitstekend te lenen voor monumentale composities, vooral door de aparte wijze waarop het licht dat erop valt, wordt weerkaatst.

  • Vaak ziet u op deze grote mozaïeken de getroonde Christus of, later, Maria afgebeeld.

  • De wanden van het schip waren in de regel gereserveerd voor bijbelse taferelen.

  • Ze vormden op hun manier het evangelie voor de grote massa die niet kon lezen.

  • Wat stijl betreft illustre­ren de mozaïeken van Ravenna de overgangsfase van de klassieke naar de Byzantijnse beeldtaal.

  • Aanvankelijk leunde de vroegchristelijke iconografie nog sterk op voorbeelden uit de Klassieke Oudheid.

  • Zo werd Christus op deze mozaïeken altijd afgebeeld als een baardeloze jongeling in een toga, een soort Apollo uit de Griekse mythologie.

  • Deze geïdealiseerde, poëtische manier van weergeven is kenmerkend, evenals de aandacht voor het per­spectief en voor het landschap en de natuur.

  • In de Byzantijnse mozaïeken is de invloed van de kunst uit het Nabije Oosten zichtbaar: poëzie en idealise­ring hebben plaats moeten maken voor realisme en expressie.

  • De figuren worden zonder uitzondering frontaal weergegeven.

  • Ze kijken de toeschou­wer strak en streng aan.

  • Er wordt geen poging gedaan tot het aanbrengen van perspectief: figuren uit de voorgrond en de achtergrond zijn even groot.

  • Er is alleen sprake van een soort hiërarchische ordening, waarbij belangrijke figuren groter worden afgebeeld.

  • Christus is op deze mozaïeken niet een charmante, jeugdige persoonlijkheid, maar een bebaarde, mysterieuze en ontzag inboezemende persoon.


Sant'Apollinare Nuovo.

  • Dit is een van de drie kerken die u beslist niet mag overslaan.

  • Zij werden aan het begin van de 6e eeuw gebouwd als paleiskerk voor Theodorik.

  • Na het verdrijven van de Goten namen de katholieken haar over en werd zij door bisschop Agnellus gewijd aan de heilige Martinus van Tours.

  • Maar toen in de 9e eeuw de stoffelijke resten van de heilige Apollinaris vanuit de Sant'Apollinare in Classe naar hier werden overgebracht, werd de kerk naar deze martelaar genoemd.

  • Aan de bui­tenkant ziet u een vrij kaal gebouw met ernaast de voor Ravenna karakte­ristieke, ronde en sierlijke campanile (9e of 10e eeuw) met een van onder naar boven steeds toenemend aantal vensteropeningen.

  • De sobere, bak­stenen gevel wordt voorafgegaan door een portkus, die er in de 16e eeuw met gebruikmaking van oudere materialen tegenaan werd gebouwd. Binnen wachten u wederom verrassingen.

  • Het interieur behoort tot de sfeervolste en plechtigste van alle kerken in Ravenna.

  • Het is een vroegchristelijke basilica in haar zuiverste vorm, met drie beuken die van elkaar worden gescheiden door zuilen met kunstig bewerkte kapite­len.

  • Het cassettenplafond met vergulde stucversieringen werd in de 17e eeuw, geheel naar de mode van die dagen, aangebracht, overigens zon­der de harmonie van de ruimte echt te verstoren.


De mozaïeken.

  • Ook in deze kerk bestaat de grootste schat uit de flonkerende mozaieken, waarmee de wanden van het schip zijn bekleed.

  • U ziet links en rechts drie rijen voorstellingen boven elkaar, waarvan de bovenste twee (episoden uit het leven van jezus en heiligen en profeten), die date­ren van het begin van de 6e eeuw, nog een op klassieke voorbeelden geënte stijl verraden.

  • De bovenste zone tegen de linkerwand bestaat uit 13 rechthoekige panelen met afbeeldingen van door Jezus verrichte won­deren.

  • Rechts is eenzelfde aantal taferelen uit het lijdensverhaal afge­beeld.

  • De verschillen tussen beide cycli doende hand van verschillende meesters vermoeden.

  • Links valt de milde gelaatsuitdrukking van Chris­tus op ten opzichte van het door leed getekende gezicht rechts.

  • Ook sommige andere figuren aan deze kant tonen meer emotie.

  • Een ander in het oog springend onderscheid is het veel grotere aantal figuren dat op de mozaïeken rechts staat afgebeeld, waardoor ze veel drukker overkomen.

  • De ruimte tussen de vensters wordt opgevuld door in totaal 36 afbeeldin­gen van profeten en heiligen. Ze zijn allemaal frontaal weergegeven, omgeven door een stralenkrans.

  • De meest in het oog springende mozaïeken bevinden zich in de zone daaronder: twee zich over de hele lengte van het schip uitstrekkende pro­cessies.

  • Links die van 22 maagden die, voorafgegaan door de Drie Konin­gen, vanuit Classe op weg zijn naar de door engelen omringde, ge­troonde Maria met het kind Jezus.

  • Rechts die van 26 martelaren die zich vanuit Ravenna naar de eveneens op een troon zetelende en door enge­len geflankeerde Christus begeven.

  • Ze dateren van ongeveer 50 jaar later (midden 6e eeuw) dan de overige en zijn (behoudens enkele in de tij d van Theodorik aangebrachte delen) gemaakt in een puur Byzantijnse stijl.

  • Wat die oudere stukken betreft, héél curieus is de weergave van Ravenna met het paleis van Theodorik op de voorgrond, rechts achterin. Curieus, omdat oorspronkelijk tussen de zuilen familieleden of hovelingen van de koning, de handen in gebed geheven, stonden afgebeeld.

  • Na de verove­ring van Ravenna door de Byzantijnen zijn deze figuren op last van bis­schop Agnellus (het waren immers arianen) `weggecensureerd' achter voorhangsels.

  • Maar van sommige is hier en daar nog wel een hand zicht­baar tegen het wit van de zuilen.

  • Let u ook eens op de wijze waarop de haven van Classe, op de linkerwand tegenover Theodoriks paleis, is weer­gegeven.

  • Links dobberen de in de haven voor anker liggende schepen tus­sen twee vuurtorens met rechts daarvan de ommuurde stad.

  • De maag­den gaan gekleed in met borduursels versierde, gouden gewaden en witte sluiers en hebben een kroon in hun hand.

  • De martelaren dragen eenvoudige, witte toga's, behalve bisschop Martinus, die de stoet leidt en die een purperen kleed aan heeft, en de heilige Laurentius (vierde van voren) die een gouden mantel onder zijn tunica draagt.

  • Net als de maag­den houden ook zij hun martelaarskroon in de hand.

  • Naast deze pracht zijn er nog enkele kunstwerken uit de 6e eeuw die de aandacht verdie­nen, zoals de fijn bewerkte preekstoel rechts in het schip, het altaar met de vier porfieren zuilen (mooie kapitelen) die vroeger het eiborium ondersteunden en de prachtig bewerkte, marmeren panelen van de koorafsluiting.

  • Even voorbij de kerk staat op een hoek de ruïne van een bakstenen gebouw, het zogenaamde Palazzo di Teodorico.

  • Een onjuiste benaming, aangezien is vastgesteld dat het hierom een bouwwerk uit de 7e of de 8e eeuw gaat.

  • Over de vraag waar het voor diende, bestaan verschillende veronderstellingen.

  • Volgens sommigen vormde het een onderdeel (kan­selarij of wachtverblijf) van het paleis van de exarchen.

  • Anderen houden het erop dat we hier te maken hebben met de gevel van de narthex die tegen de vroegere kerk S. Salvatore was aangebouwd.








Samengesteld door: BusTic.nl 8/17/2016






De database wordt beschermd door het auteursrecht ©opleid.info 2017
stuur bericht

    Hoofdpagina