Info 1 Tekenen op rotswanden



Dovnload 86.57 Kb.
Datum24.07.2016
Grootte86.57 Kb.


Naam:………………………………………………



Project rond het ontstaan van het schrift
Vierde leerjaar

INFO 1



Tekenen op rotswanden

De oudste schilderingen die wij kennen komen uit de prehistorie1. Dat zijn de rotsschilderingen. Het zijn vaak dieren waarop de mensen die toen leefden gingen jagen. De mensen dachten dat het geluk zou brengen als ze de dieren waar op ze gingen jagen tekenden. Ze dachten dat ze het dier dan zouden vangen of dat er meer van die dieren kwamen.

Het tekenen deden ze in grotten waar je niet makkelijk in kon komen. In de grotten was het wel donker, dus hadden ze brandende fakkels bij zich. Met houtskool maakten ze het lichaam van het dier dat ze wilden vangen.

Ze maakten met natuurlijke dingen, zoals brokken aarde, een soort poeder met een kleurtje. Daarmee kleurden ze de vormen in.



De grot van Lascaux

De rotsschilderingen zijn goed bewaard gebleven omdat ze in koude, donkere grotten zijn gemaakt. Ze worden meestal toevallig ontdekt door gewone mensen.

Hele beroemde rotsschilderingen zijn die in de grot van Lascaux in Frankrijk. Deze werden in 1940 ontdekt door jongens met hun hond. Er gingen heel veel mensen naar kijken. Doordat er geademd, gezweet en gehoest werd kwam er warmte en vocht in de koude grot. Daardoor groeiden er groene algdeeltjes op de wand die de rotsschilderingen beschadigden. Daarom mag nu niet iedereen meer in die grotten komen.

INFO 1

De grot van Lascaux






INFO 1

Vraag 1:

In welke periode werden rotsschilderingen gemaakt?

___________________________________________________________________________

Vraag 2:

Van wanneer tot wanneer spreken we van de prehistorie?

___________________________________________________________________________

Vraag 3:

Wat schilderden de mensen op de rotsen?

___________________________________________________________________________

Vraag 4:

En waarom maakten ze die schilderingen?

___________________________________________________________________________

Vraag 5:

In welk land bevinden zich de grotten van Lascaux?

___________________________________________________________________________

Opdracht:

Maak hier je eigen ‘rotsschildering’ van je lievelingsdier.



INFO 2




De voorlopers van het schrift vinden we in het Mesopotamië van ongeveer 4000 voor Christus. Kleine steentjes van klei werden daar gebruikt voor de registratie van bijvoorbeeld vee. 

Elk van deze steentjes stelde een bepaalde eenheid voor. Door toevoegen of verwijderen van de steentjes werd de administratie gevoerd. Vanaf 3000 jaar voor Christus werden de kleisteentjes in bolvormige 'enveloppen' van klei bewaard. Ter controle maakte men soms afdrukken van de steentjes in de kleiomslag. Later werd de inhoud op de buitenkant nagetekend.


In een volgend stadium werden met riet groeven of stippen in de kleisteentjes gegraveerd. Uit al die steentjes ontwikkelde zich het schrift in Mesopotamië, het zogenaamde 'spijkerschrift'.

Er werd meestal in kleitabletten gekrast, daarvoor gebruikte men een griffel met een punt. Langzamerhand werden de tekens niet meer gekrast, maar opgebouwd uit kleine lijntjes. Die ontstonden door de punt van de griffel in de zachte klei te drukken. Zo ontstonden de 'spijkers' van het spijkerschrift.





INFO 2

Vraag 1:

Waar werd het spijkerschrift uitgevonden?

___________________________________________________________________________

Vraag 2:

Welke materialen gebruikte men om het spijkerschrift toe te passen?

___________________________________________________________________________

Vraag 3:

Hoe ontstonden de ‘spijkers’ van het spijkerschrift?

___________________________________________________________________________

Vraag 4:

Waarom had men plotseling een ‘schrift’ nodig?

___________________________________________________________________________

___________________________________________________________________________



Vraag 5:

Hoe werkte de voorganger van het spijkerschrift?

___________________________________________________________________________

___________________________________________________________________________



Opdracht:

Druk een stukje klei plat, zodat het net een blad papier is. Gebruik een rieten stokje om zelf iets in spijkerschrift te schrijven. Experimenteer met zoveel mogelijk tekens. Er staat een voorbeeld op de vorige bladzijde van dit bundeltje.



INFO 3




Het schrift van de Egyptenaren.

Hiërogliefenschrift is de naam voor een van de soorten schrift die door de Egyptenaren werden gebruikt.

Dit schrift, bestaande uit ruim 700 tekens in de vorm van mensen, dieren of voorwerpen, is al voor 3000 v. Chr. ontstaan. Iedere tekening stelde een woord voor.

De naam is afgeleid van twee Griekse woorden: hiëros 'heilig' en glypho 'in steen gebeiteld'. 'Heilig' omdat de hiërogliefen meestal op tempels gevonden werden.


Hiërogliefen lees je van boven naar beneden, en de ene keer van rechts naar links en de andere keer weer van links naar rechts. Dus je kunt je wel voorstellen dat het heel moeilijk is om hiërogliefen te lezen!

Alleen hoogopgeleide ambtenaren konden ze lezen. De meeste Egyptenaren konden niet lezen of schrijven.

Tot 1822 begreep niemand iets van de hiërogliefen die waren gevonden. Een kapitein genaamd Champollion uit het leger van Napoleon ontdekte een steen. Op die steen, de steen van Rosette, stond een tekst in 3 talen, het Grieks, het Demotisch schrift en het Egyptische schrift. Hij vergeleek de Griekse tekst met de hiërogliefen en ontdekte zo wat de tekens betekenden.
Hieronder zie je een stukje tekst die op de steen stond:

Cleopatra was een vrouwelijke farao.

Demotisch schrift.

Hiërogliefen zijn nou niet echt de makkelijkste tekens om snel even iets neer te krabbelen.Daarom veranderde het schrift ook. Na vele honderden jaren werd de tekeningen anders. Men wilde dingen sneller op kunnen schrijven en daarom maakte men de hiërogliefen eenvoudiger: het hiëratisch schrift. De tekeningetjes kregen een andere vorm. Nog later ontstond er een schrift dat men nog sneller op kon schrijven en waarbij de hiërogliefen nauwelijks meer te herkennen waren, het Demotisch schrift. Dit schrift kon het gewone volk (demos) ook lezen en schrijven.

Dat Hiëratisch schrift was wel makkelijker, maar kon soms ook lastig zijn

Hiëratisch schrift.

De Egyptenaren schreven alleen medeklinkers. De klinkers zoals de a, e ,u, i, o moesten ze er zelf bij bedenken. Dat was soms best moeilijk, want wat zou hier kunnen staan?



m..r  Er zou maar kunnen staan, maar ook muur, meer of moer.



hiërogliefen De steen van Rosette
INFO 3

Vraag 1:

Door wie en wanneer werden de hiërogliefen uitgevonden?

___________________________________________________________________________

Vraag 2:

Wat is de betekenis van het woord ‘hiëroglief’?

___________________________________________________________________________

___________________________________________________________________________



Vraag 3:

In welke richtingen kon men de hiërogliefen schrijven?

___________________________________________________________________________

Vraag 4:

Hoe heeft men de hiërogliefen kunnen ontcijferen?

___________________________________________________________________________

Vraag 5:

Het hiëratisch schrift: Kijk eens of je de volgende zin kan ontcijferen.

Op de puntjes moeten klinkers komen te staan, de / betekent dat er een nieuw woord komt.

.R /L..P/ .. NS /.. N /M .. SJ. /L . NGS /H . T /STR . ND?

___________________________________________________________________________



Opdracht:

Schrijf hieronder je naam in hiërogliefen.

De tekens vind je op de vorige bladzijde.

Wanneer je een controle wil, dan ga je naar de website:

http://www.upennmuseum.com/cgi-bin/hieroglyphsreal.cgi/hieroglyphsreal.cgi

(verschillen zijn mogelijk, er bestaan immers 700 tekens!)
INFO 4




Het Chinese schrift

Hoe graag we het ook zouden willen, het Chinese Schrift kunnen we je niet leren. Dat is namelijk veel te moeilijk! Er zijn meer dan 50.000 Chinese karakters bekend. Karakters zijn niet, zoals bij ons, losse letters. Karakters staan vaak voor een heel woord, of soms wel voor een hele zin. Al worden de karakters niet allemaal gebruikt, je begrijpt dat het voor ons onbegonnen werk is jullie het hele Chinese schrift aan te leren.



De geschiedenis van het Chinese schrift

Ongeveer 2000 jaar voordat Christus geboren werd, ontstond het Chinese schrift. Vijfhonderd jaar later, dus in 1500 voor Christus werd het Chinese schrift zo gemaakt, dat bijna iedereen het kon begrijpen.


Tussen 200 jaar voor Christus en 200 jaar na de geboorte van Christus werd het Chinese schrift tot een samenhangend geheel gemaakt.
Iedereen kon hierdoor het Chinese schrift leren. In China wordt nu nog steeds hetzelfde schrift gelezen en geschreven, al is het wel een beetje gemakkelijker gemaakt.

Het schrift schrijven

Vroeger gebruikten de Chinezen een penseel en Chinese inkt om te kunnen schrijven. Nu gebruiken ze vaak een vulpen of zelfs een ballpoint.

Er zijn meer dan 50.000 Chinese karakters bekend, maar ze worden lang niet allemaal meer gebruikt. Om goed te kunnen lezen en te schrijven, leren de Chinese kinderen op school ongeveer 4000 karakters. De Chinese kinderen moeten dus veel meer karakters leren dan de Belgische kinderen.
Kinderen in België leren het alfabet om daarmee te lezen en te schrijven. Het Nederlandse alfabet bestaat uit 26 tekens. Door tekens achter elkaar te zetten schrijven zij een woord.

In het Chinees gaat het heel anders. Iedere karakter staat niet voor een letter, zoals in Nederland, maar voor een woord met één lettergreep. Omdat ieder woord zijn eigen teken heeft, moeten ze heel veel tekens kennen.



Uitvinders

In de 26e eeuw voor Christus was het vooral keizer Huang-tse, die het Chinese schrift uitvond. Men zegt dat hij eerst alle hemellichamen (zon, sterren, planeten..) en de natuur had bestudeerd. Vooral de pootafdrukken van vogels en andere dieren. Het was zo'n bijzondere uitvinding dat een dichter zei: "Huang-tse huilde die nacht en met recht".

Net als bij andere culturen is het schrift begonnen met tekeningen. Zo werd een hert getekend en iedereen die dat zag, begreep dat dat een hert was. Overal in de wereld werd bijna hetzelfde teken voor het hert gebruikt. Maar toen iedereen een schrift ontwikkelde, veranderde de tekens overal een beetje. Sommige tekens van het Chinese schrift lijken daarom heel veel op andere tekens in andere culturen.

Wanneer Chinezen met elkaar schrijven, schrijven ze van links naar rechts.


Maar in boeken voor geleerden en in gedichtenboeken wordt er van boven naar beneden en van rechts naar links geschreven.

1993 – Haan



1994 – Hond



1995 – Zwijn



1996 – Rat



1997 – Buffel



1998 – Tijger



1999 – Konijn



2000 – draak



2001 – Slang



2002 – Paard



2003 – Geit



2004 – Aap



De tekens van de Chinese horoscoop

INFO 4

Vraag 1:

Uit hoeveel karakters bestaat het Chinese schrift?

___________________________________________________________________________

Vraag 2:

Waarmee schreven de Chinezen vroeger?

___________________________________________________________________________

Vraag 3:

In onze taal staat elk karakter voor een letter. Bij de Chinezen is dat anders. Hoe is het bij hen?

___________________________________________________________________________

Vraag 4:

Wanneer werd het Chinese schrift uitgevonden?

___________________________________________________________________________

Vraag 5:

Hoe schrijven dichters hun gedichten?

___________________________________________________________________________

___________________________________________________________________________



Opdracht:

Teken hieronder jouw teken uit de Chinese horoscoop. Het jaar waarin je geboren bent, staat gekoppeld aan een dier. Zo vind je jouw teken.



Zo schrijf je ‘ik hou van jou’: 我爱你 (wo ai ni)

INFO 5


Het woord alfabet is afgeleid van de eerste twee letters van het Latijnse alfabet.



Het Fenicische alfabet (1000 voor Christus)

De Fenicische handelaren worden verantwoordelijk geacht voor de verspreiding van het alfabet.

De ‘A’ is ontstaan uit het beeld voor rund: een ronde kop met twee uitstekende horens. De letter werd in het Fenicisch ‘aleph’ genoemd. De Grieken draaiden het teken om en gaven er de Griekse naam ‘alfa’ aan.

De ‘B’ komt van een hiëroglief voor huis. Het betekende in het Fenicisch ‘beth’. De Grieken noemden de letter ‘bèta’ en maakten de hoeken rond. De Romeinen namen beide letters over en verspreidden het alfabet over het gehele Romeinse Rijk.

(Oud) Griekse schrift (800 voor Christus)

Het Griekse schrift bestaat al sinds ongeveer 800 voor Christus. Het is dit schrift, waarvan tijden lang werd aangenomen, dat het het oudste was van de wereld. Alles zou te herleiden zijn tot de Grieken en het Griekse schrift.

Romeins schrift (Latijn) (250 voor Christus)

Het Romeinse schrift - de geschreven taal van de Romeinen - bestaat sinds ongeveer 250 voor Christus. Een bekend voorbeeld hiervan is het werk van Plautus.


Het waren de Etrusken die in grote delen van het huidige Italië de dienst uitmaakten en die hun eigen alfabet hadden. Het in de westerse wereld vrijwel overal gebruikte alfabet is dus afgeleid van het Etruskische alfabet, die het op hun beurt hadden afgeleid van het Griekse schrift. Ongeveer 2000 jaar geleden werd het volgende Romeinse Alfabet gebruikt.


Fenicisch alfabet

Grieks alfabet

Romeins alfabet



alfa

A



beta

B



gamma

C



delta

D



epsilon

E



phi

F





G



eta

H



iota

I





J



kappa

K



lambda

L



mu

M



nu

N



omikron

O



pi

P



theta

Q



rho

R



sigma

S



tau

T



upsilon

U






V



omega

W



xi

X




psi

Y



zeta

Z

INFO 5

Vraag 1:

Uit welk alfabet is het onze ontstaan?

___________________________________________________________________________

Vraag 2:

Hoe is de letter A ontstaan?

___________________________________________________________________________

Vraag 3:

Hoe is het woord ‘alfabet’ samengesteld?

___________________________________________________________________________

Vraag 4:

Welke twee alfabetten kwamen er na het Fenicische alfabet?

___________________________________________________________________________

Vraag 5:

Wanneer is het eerste alfabet met letters uitgevonden?

___________________________________________________________________________

Opdracht:

Schrijf nu je naam met Fenicische letters, Griekse letters en Romeinse letters.



INFO EXTRA


Hieronder vind je nog enkele vormen van beeldschriften?

Wat is een beeldschrift? (probeer het af te leiden uit de voorbeelden)

___________________________________________________________________________



B

eeldschrift 1: Een rebus

___________________________________________________________________________



Beeldschrift 1: Pictogrammen

Welke sport?







Wat is er verboden?









Wat staat er hier geschreven?



W817

B1


Opdracht: maak zelf een rebus


1 prehistorie is de tijd waarin de mensen nog niet schreven (2 miljoen tot 4000 voor Christus)





De database wordt beschermd door het auteursrecht ©opleid.info 2017
stuur bericht

    Hoofdpagina