Je lijkt wel voor eeuwig te zijn op reis gegaan



Dovnload 10.53 Kb.
Datum07.10.2016
Grootte10.53 Kb.
VERMIST

ALMERE/MARGRATEN _ Even lijkt het of een onzichtbare hand de keel van Maria (67) zachtjes dichtknijpt. De klok in de huiskamer slaat twaalf uur als haar stem breekt bij het voorlezen uit het gedicht over haar verdwenen broer Sjef:

‘Hoe kwam dan dat eind aan je aardse bestaan?
Je lijkt wel voor eeuwig te zijn op reis gegaan.
Er volgende veel jaren van hoop en verdriet.
Er werd nog gezocht, geïnformeerd, maar ze vonden je niet.’

Australië, november 1982. Sjef Boers, toen zo'n dertig jaar oud, vertrekt bij een achternicht en stapt op de fiets naar het kratermeer Lake Eacham. Een tocht van zo’n zeventig kilometer, een makkie voor Sjef die fervent fietser was en al 2,5 jaar onderweg op een fietsreis rond de wereld. ,,Hij wilde het avontuur tegemoet’’, zegt Maria. ,,Hij zei: als ik geen leuke meid vindt, ga ik een wereldreis maken.’’


Het meer zou –voor zover bekend- zijn laatste stop worden. Toen hij niet terugkeerde, werd er alarm geslagen. Agenten gingen op zoek. Tegen een schutting aan de oever van het meer stond zijn fiets, alle spullen er nog op vastgesnoerd, een hoopje kleding op de steiger. ,,Er ontbrak niets, hij was niet beroofd of iets dergelijks’’, zegt Maria. Het was alsof Sjef – de cultuurliefhebber die met iedereen kon opschieten, de sociale man die op zijn blokfluit voor wildvreemden nog wel eens een Limburgs deuntje wilde blazen- in het niets was opgelost.
In Maria's huiskamer hangt een ronde fotolijst met daarin een stoer ogende, gebronsde Sjef, witte tulband om het hoofd geslagen en een pilotenzonnebril. Een avonturier zo uit de film weggelopen. Maria heeft zich schuldig gevoeld, want had ze hem niet van die tocht kunnen weerhouden? ,,Als hij er over vertelde, dan spoorde ik hem aan; moet je doen. Daar zat ik later wel mee. Het verdriet sla je op. Er is geen rouwproces. Bij iedere zwaar beladen fiets die ik voorbij zag komen, dacht ik: daar gaat Sjef.’’

IN ROOK OPGEGAAN


Het is de grote onzekerheid waarmee alle achterblijvers te kampen krijgen, weet de Nederlandse grondlegger van de verlieskunde, traumapsycholoog Herman de Mönnink. Het is een verlies, dat absoluut niet tastbaar is zoals wanneer een geliefde komt te overlijden. ,,Achterblijvers grijpen in het niks. De fysieke aanwezigheid wordt gemist. Je wilt iemand zien, horen, vasthouden.’’ Een vermissing houdt per definitie ‘unfinished business’  in. Om het verlies van een geliefde goed te kunnen verwerken is het belangrijk om tastbare bewijzen te hebben. Een lichaam bijvoorbeeld. ,,Dat is een reality check. Dat die persoon er niet meer is, is dan nog steeds onbegrijpelijk, maar er is geen ontkomen meer aan’’, zegt De Mönnink. ,,Maar bij een vermissing blijft dat totaal onduidelijk en blijven er alleen maar vragen.’’
In een poging antwoorden te vinden sprong Anette Verwoerd (48) daags na het bericht over de vermissing van haar broer Ronald Scheepstra (toen 49) in het vliegtuig naar Mexico. Ze zou en moest koste wat het kost naar de plek waar haar broer in april 2009 voor het laatst was gezien. Misschien hadden ze iets gevonden, misschien kon zij nog iets doen. ,,Ik handelde op de automatische piloot’’, vertelt Anette zo’n anderhalf jaar later. ,,Ze hebben nooit iets van hem gevonden, geen papieren, geen kleding, helemaal niks.’’
In april reisde de in Amerika wonende Ronald met vier vrienden naar het stadje Xcalak in de provincie Quintana Roo om te gaan vliegvissen, zijn grote passie. In de mangrovebossen vlakbij de grens met buurland Belize gooiden zij hun hengels uit. Na een tijdje besloot Ronald te vertrekken, zei gedag en vetrok. Nooit is er iets meer van hem vernomen. ,,Alsof hij in rook is opgegaan. Het leek wel een sciencefictionfilm. Waarom hij precies is weggegaan is onbekend’’, zegt Anette.
Zijn auto stond op precies dezelfde plek als waar hij deze had geparkeerd. In het hotel lagen zijn paspoort, creditcards en contact geld. Heel onwerkelijk allemaal, stelt Anette, die in het dagelijks leven bij de gemeente Almere werkt. De meegereisde Amerikaanse vrouw van Ronald kreeg meteen vervelende vragen van de Amerikaanse autoriteiten; waren er problemen in de relatie, geldproblemen? Kortom, waren er motieven voor hem om te verdwijnen? ,,Niets van dat alles’’, zegt Anette. ,,Bovendien zouden mijn ouders later dat jaar naar hem toegaan, dat wilde hij niet missen.’’ Ronald was ook geen persoon om zich onbezonnen in gevaarlijke situaties te storten. Hij kende het gebied en had zich goed voorbereid.  ,,Maar toen ik daar kwam had ik een duister vermoeden. Het is een grensgebied waar veel drugs worden gesmokkeld. Misschien is Ronald de verkeerde mensen tegen het lijf gelopen.’’

BIJNA HONDERD DOSSIERS


De verdwijning van Ronald staat Tessa Martens, plaatsvervangend hoofd consulaire aangelegenheden op het ministerie van Buitenlandse Zaken, nog helder voor de geest. ,,Het is een vrij recente zaak die nog steeds onze aandacht heeft. De familie is ook op het ministerie langs geweest.'' Op de burelen van het ministerie liggen nog bijna honderd dossiers over Nederlanders die in het buitenland zijn vermist. Dossiers die nooit worden gesloten zolang het lot van de vermiste onduidelijk is, maar waar in principe maar weinig meer mee gebeurt. ,,Maar je weet nooit wat er gebeurt, er kan ineens nieuwe informatie komen'', zegt Martens. ,,Bovendien is het voor de familie nooit gesloten, zolang er geen duidelijkheid is, kunnen zij geen punt achter de vermissing zetten.''
Zodra blijkt dat er sprake is van een 'echte' vermissing gaan er verschillende raderen draaien. Buitenlandse Zaken adviseert achterblijvers om aangifte te doen bij de politie. Zo komt de persoon in de politiesystemen te staan en kunnen er internationale signaleringen worden gedaan. Ook kan het Rode Kruis helpen. Achterblijvers kunnen bijvoorbeeld altijd bellen met de hulplijn Vermiste personen die bij de hulporganisatie  is ondergebracht. Dat kan voor een kort gesprek om een en ander door te spreken. Maar er zijn ook langdurige contacten. Bij het Rode Kruis werken twee maatschappelijk werkers die in de gaten houden hoe het et de achterblijver gaat, vertelt Meike Groen, plaatsvervangend hoofd van de afdeling Opsporing en Ondersteuning van het Rode Kruis. ,,Zij bieden en luisterend oor en letten scherp op hoe het met de persoon gaat. Mocht er professionele hulpverlening nodig zijn dan kunnen zij de achterblijver naar de juiste hulpverlener verwijzen.’’
Ook bestaat er een speciale lotgenotengroep, de Vereniging Achterblijvers van Vermisten (VAV), waar mensen steun bij elkaar kunnen vinden. Want de directe omgeving van de achterblijvers verliest na een tijd interesse, weet VAV-voorzitter Gerard Schook. De gewone beslommeringen nemen de aandacht weg en de achterblijver moet maar overgaan tot de orde van de dag. ,,Mensen weten daar geen raad meer mee, wat moeten ze er op zeggen’’, aldus Schook. ,,Daarom is het contact met lotgenoten zo belangrijk.’’ Die mensen weten immers precies wat er speelt, kijken je niet vreemd aan en laten je vragen en verdriet in hun waarde.
Daarnaast moet er na een vermissing veel worden geregeld. Opstaande rekeningen van de vermiste, verzekeringen, hypotheken, school, enzovoorts. Daar moeten achterblijvers allemaal mee aan de slag. Soms is het makkelijker om een ‘ acte van vermoedelijk overlijden’ aan te vragen om lopende zaken snel af te handelen. ,,Maar niet iedereen doet dat. Je laat dan de vermiste in de steek, is het gevoel’’, aldus Schook.

ALSMAAR WACHTEN


Bij de zoekactie zijn de lokale autoriteiten in het land van vermissing onmisbaar. Buitenlandse Zaken brengt ze op de hoogte en vraagt of er naar de Nederlander wordt gezocht en hoe dat gebeurt. Maar zelf een onderzoek starten kan niet, zegt Martens. ,,In het buitenland kunnen we geen mariniers of honden inzetten, omdat we daar geen opsporingsbevoegdheid hebben. Als ons om hulp wordt gevraagd dan geven we die natuurlijk.''
Maar daarna is het wachten, wachten en nog eens wachten. ,,We houden de lokale autoriteiten zo vaak we kunnen alert over een vermissing'', zegt Martens. Maar dat is moeilijk, erkent ze. Een vermiste buitenlander zakt al snel op het prioriteitenlijstje. Naarmate de jaren verstrijken, daalt ook de kans op meer duidelijkheid.
Wat er over blijft, is het gemis. ,,Mensen vinden dat ik altijd zo makkelijk over Ronald praat'', zegt Anette. ,,Maar dat doe ik wel met grote afstand. Anders word ik gek.’’ Haar bejaarde vader en Anette hebben inmiddels geaccepteerd dat Ronald nooit meer terugkomt en hoogstwaarschijnlijk dood is. Maar haar moeder niet. ,,Telkens als ik daar kom, vraagt ze naar hem en wat er is gebeurd. Haar hersens zitten zo vol Ronald dat er niets meer bij kan. Dat is zwaar. Naar Mexico hoef ik nooit meer, dat is voor echt een horrorland geworden.’’
Maria's broer Sjef was verdwenen, maar dood? Verdronken misschien in Lake Eacham? ,,Dat heb ik pas kunnen zeggen toen ik er ben geweest’’, vertelt Maria. In 2001 is zij samen met haar man naar Australië gevlogen om de plek waar haar broer voor het laatst was te bezoeken. ,,Die bloemen, de vogels daar, zo prachtig. Een klein paradijs, als het de plek is waar hij is gestorven dan is het een van de mooiste op aarde.’’



De database wordt beschermd door het auteursrecht ©opleid.info 2017
stuur bericht

    Hoofdpagina