Overzicht I symbolen bij de liturgie



Dovnload 134.63 Kb.
Datum17.08.2016
Grootte134.63 Kb.

Overzicht I - SYMBOLEN BIJ DE LITURGIE

Overzicht II - KLEDEN EN KLEUREN BIJ DE LITURGIE

 

 



TERUG

Overzicht I - SYMBOLEN BIJ DE LITURGIE

 


  • DE EENVOUD VAN EEN SYMBOOL

  • EEN TROS DRUIVEN EN EEN KORENAAR

  • VIJF BRODEN EN TWEE VISSEN

  • DRIE KORENAREN IN EEN KRUIS

  • DRIE SPRANKELENDE KORENAREN

  • EEN BEKER MET EEN TROS DRUIVEN

  • ANKERKRUIS MET TWEE VISSEN

  • EEN TRALIEKRUIS / EEN VLAKVULLING MET KRUISEN

  • EEN X-, P-, A-, Q-MONOGRAM

  • HET OVERWINNINGSKRUIS

  • HET SCHIP

  • TWEE OLIELAMPJES

  • EEN STER MET VIJF KAARSEN

  • DE DUIF

  • GEANKERD RHO-KRUIS

  • DRIE KORENAREN OP HET RODE KLEED

  • EEN EENVOUDIGE TROS DRUIVEN

 

 

 Overzicht II - KLEDEN EN KLEUREN BIJ DE LITURGIE



 

  



DE EENVOUD VAN EEN SYMBOOL

een symbool is een voorstelling en een samenvatting van een begrip, een definitie, een gebeurtenis etc.

zo kan een enkel symbool een begrip omvatten dat misschien nauwelijks in één boek te beschrijven is

een voorstelling kan pas een symbool genoemd worden als veel mensen deze voorstelling herkennen en er dezelfde betekenis aan geven

zo zijn er in de loop der tijden vele symbolen ontstaan waarvan verscheidene na zelfs eeuwen nog altijd dezelfde betekenis hebben

andere symbolen daarentegen hebben langzamerhand een andere betekenis gekregen; zo zijn vele Germaanse, Ierse, Romeinse, Griekse enz. symbolen uiteindelijk christelijke symbolen geworden

DE KRACHT VAN DE SYMBOLIEK ZIT IN DE EENVOUD

 

EEN TROS DRUIVEN EN EEN KORENAAR



een tros druiven en een korenaar symboliseren samen brood en wijn

er is hier speciaal gekozen voor dit type korenaar om een beetje de overeenkomst te krijgen met het olijftakje in de snavel van de duif

om dit kleed nog meer passend te maken bij die met de duif is zowel op het kleed voor de preekstoel als die over de avondmaalstafel een diep donker rood kruis geborduurd

 

VIJF BRODEN EN TWEE VISSEN



de symboliek van de vijf broden en twee vissen komt uit het verhaal van de wonderbare spijziging

in dit verhaal ligt het accent op breken en delen

indien iedereen er volledig van doordrongen is dat er voldoende voedsel, kleding, werk, onderdak etc. voor iedereen is als het maar

eerlijk verdeeld is, zal er geen honger, armoede en ellende meer op de wereld zijn

daarom is dit symbool een zéér geschikt symbool voor de avondmaalstafel in de lijdenstijd

 

DRIE KORENAREN IN EEN KRUIS



dit is een typisch avondmaalssymbool voor de vastentijd

de stijve vorm van deze drie korenaren geven iets weer van de ingetogenheid van de vastentijd

het kruis is hier alleen aangebracht om een eenheid met het kleed voor de preekstoel te krijgen

 

DRIE SPRANKELENDE KORENAREN



meel, gemalen graankorrels, is de grondstof voor brood; korenaren, de dragers van de graankorrels, zijn daarom typisch avondmaalssymbolen

in een christelijk symboliek treft men altijd een, drie of vijf korenaren aan

een korenaar symboliseert niet alleen het Brood, het lichaam van Christus, maar ook het Woord

drie is een heilig getal en wordt daarom vaak in een compositie van symbolen gebruikt; vijf korenaren vinden hun oorsprong in de het verhaal over de wonderbare visvangst

de sprankelende korenaren hier geven ook iets weer van de feestvreugde

 

EEN BEKER MET EEN TROS DRUIVEN



vooral in de zomertijd is dit een passend avondmaalssymbool

in de zomer groeien en rijpen de druiven, waaruit wijn geperst wordt

ook past deze vorm goed bij de vorm van het schip

in dit symbool wordt het verlangen naar, de hoop op wijn (de gemeenschap met Christus) uitgedrukt

 

ANKERKRUIS MET TWEE VISSEN



één of twee vissen zijn symbolen die zowel op de kleden voor de preekstoel als over de avondmaalstafel gebruikt kunnen worden

ICHTUS is een Grieks woord voor vis

de letters van dit woord ICHTUS zijn tevens de eerste letters van een Griekse zin, die vertaald luidt:

Jezus Christus, Gods Zoon, Verlosser

twee vissen met een ankerkruis symboliseren standvastigheid in het geloof

 

EEN TRALIEKRUIS / EEN VLAKVULLING MET KRUISEN



Tweede Kerstdag is Stefanusdag; de dag waarop herdacht wordt dat de eerste christelijke martelaar, Stefanus, gestenigd werd

op Tweede Kerstdag behoort dan ook een rood kleed en geen wit kleed gebruikt te worden

Om het martelaarschap tot uitdrukking te brengen is gekozen voor een kruis waarin iets van een tralie, symbool voor gevangenschap, te herkennen is; de vier kleine vierkantjes midden in de kwadranten symboliseren ook de vier windrichtingen, symbool voor de mensen over de hele wereld, die martelaar zijn

dit kleed is ook te gebruiken op de zondagen en andere gelegenheden waarbij het accent op martelaarschap ligt

 

EEN X-, P-, A-, Q-MONOGRAM



de X en de P zijn de eerste letters van het Griekse woord Chrestos en symboliseren daarom Christus

de A en de Q zijn de eerste en de laatste letters van het Griekse alfabet en symboliseren God

de oorsprong van deze symboliek is te vinden in het boek de Openbaring van Johannes waarin staat:

"Ik ben de alpha en de omega", zegt de Here God, "het begin en het einde"

de combinatie van deze vier Griekse letters drukt de eenheid tussen God en Christus uit; daarom moeten deze vier letters ook altijd dezelfde kleur hebben

 

HET OVERWINNINGSKRUIS



er zijn vele soorten kruisen die al naar gelang het doel waarvoor ze gebruikt worden eenvoudig, sober, strak, speels, decoratief enz. zijn

kruisen voor liturgische doeleinden zijn meestal veel strakker dan kruisen voor decoratieve doeleinden zoals bij wapenborden, onderscheidingstekens enz.

juist door de strakheid bij de liturgische kruisen komt een kleine decoratie in of bij een kruis beter tot zijn recht

in dit overwinningskruis geven de stralen het vreugdevolle, feestelijke van Pasen weer; de dood is overwonnen, het leven, Christus triomfeert

 

 



HET SCHIP

al vanaf het begin van de middeleeuwen is het schip hét symbool voor de Kerk

in onze tijd is het ook een belangrijk symbool van de Oecumene

de golven symboliseren de problemen, de chaos, de ellende etc.; het schip vaart over de golven d.w.z. de Kerk staat boven de problemen

vergelijk ook het schip met de ark van Noach, in de ark was er behoud, er buiten niet

in de middeleeuwen ging men ervan uit, dat alleen binnen de Kerk behoud was en er buiten niet ,

tegenwoordig krijgt men vaak de indruk het omgekeerde het geval is; het is aan ons allen de taak om de Kerk weer zo te laten zijn zoals zij behoort te zijn: een plek van vrede, veiligheid, warmte, liefde, begrip voor elkaar

 

TWEE OLIELAMPJES



de twee olielampjes met het kruis symboliseren hier het wachten op Christus, advent

de oorsprong van dit symbool is te vinden in de gelijkenis van de vijf wijze en de vijf dwaze maagden

vijf brandende en vijf gedoofde lampjes zouden het geheel te druk maken en daarom is hier slechts één brandend en één gedoofd lampje getekend

het brandend lampje binnen het kruis duidt op het gereed zijn voor de komst van de Heer; het gedoofde lampje daarbuiten daarentegen symboliseert het niet op de komst van Christus voorbereid zijn

 

EEN STER MET VIJF KAARSEN



de ster symboliseert het goddelijk licht en het mysterieuze van het kerstgebeuren

de vijf kaarsen stellen hier alle mensen op aarde voor

het goddelijk licht straalt over de mensheid en steekt het menselijk licht, de warmte, de liefde aan

er is hier speciaal voor vijf kaarsen gekozen omdat er vijf werelddelen zijn

in de vroege en middeleeuwse kunst werden meestal drie personen afgebeeld omdat men toen nog maar drie werelddelen, Europa, Azië en Afrika, kende; een bekend voorbeeld zijn de drie wijzen

 

DE DUIF



de duif is een symbool van liefde, vrede, Heilige Geest ...

in de christelijke kunst komen twee essentieel verschillende vormen van duiven voor: de neerdalende en de wegvliegende duif

de neerdalende duif wordt meestal afgebeeld met een nimbus (een cirkel) geheel of gedeeltelijk om zijn hoofd en met stralen in zijn snavel; deze duif symboliseert de Heilige Geest

de oorsprong van deze symboliek is te vinden in de doop van Christus door Johannes de Doper in de Jordaan

" de Geest Gods daalde neer als een duif"

de wegvliegende duif met of zonder olijftakje kan een symbool van vrede zijn

de oorsprong van deze symboliek is te vinden in het verhaal van Noach in de ark die tot drie keer toe een duif uitliet; de tweede keer kwam de duif terug met een olijftakje in de snavel

 

GEANKERD RHO-KRUIS



de eerste christenen mochten hun geloof niet uiten; zij liepen het risico om gemarteld en gedood te worden; zij gebruiken daarom oude symbolen en gaven hieraan hun christelijke betekenis;

de eerste drie christelijke symbolen zijn:

het Rho-kruis

het ankerkruis

de vis

RHO-kruis

het Rho-kruis is een verbastering van het egyptisch ankh-teken, een symbool voor leven; nu is het een symbool voor christelijk leven

het ankerkruis was bij de oude Romeinen een symbool voor de hoop; nu voor christelijke hoop

een combinatie van het Rho-kruis en het ankerkruis geeft het geankerd Rho-kruis; een symbool voor christelijk hoop én leven

 

DRIE KORENAREN OP HET RODE KLEED



de drie ietwat ingetogen korenaren zijn een duidelijk avondmaalssymbool

de naar boven gerichte aren geven iets weer van de schreeuw om hulp

 

EEN EENVOUDIGE TROS DRUIVEN



in dit trosje druiven is iets van eenvoud of soberheid te herkennen

daarom is dit symbool bijzonder geschikt voor het rode kleed voor de avondmaalstafel voor Twee Kerstdag (en martelaardagen) én voor groen in de donkere wintertijd

 

Overzicht II - KLEDEN EN KLEUREN BIJ DE LITURGIE


  • ALGEMEEN

  • KLEUREN - I

  • KLEUREN - II

  • SYMBOLEN OP DE KLEDEN

  • SYMBOLEN AANPASSEN

  • OUDE EN NIEUWE KERKEN

  • HET KERKELIJK JAAR

  • SYMBOLISCHE BETEKENIS VAN DE KLEUREN - I

  • SYMBOLISCHE BETEKENIS VAN DE KLEUREN - II

  • SYMBOLISCHE BETEKENIS VAN DE KLEUREN - III

  • DE KLEUREN VAN HET KERKELIJK JAAR -I

  • DE KLEUREN VAN HET KERKELIJK JAAR -II

  • DE KLEUREN VAN HET KERKELIJK JAAR -III

  • DE KLEUREN VAN HET KERKELIJK JAAR -IV

  • DE KLEUREN VAN HET KERKELIJK JAAR EN DE SYMBOLEN- I

  • DE KLEUREN VAN HET KERKELIJK JAAR EN DE SYMBOLEN -II

  • DE KLEUREN VAN DE LITURGISCHE KLEDEN MET HUN SYMBOLEN

 

 

 



ALGEMEEN

liturgische kleden, kleden voor de preekstoel, de lezenaar, de avondmaalstafel en de stola's komen in de reformatorische kerken steeds meer voor

in de Rooms Katholieke en vele oosterse kerken zijn er altijd al liturgische kleden én kleding geweest

men is er steeds meer van bewust geworden dat het in de kerk niet alleen gaat om het Woord, maar dat de viering ook een essentieel onderdeel is van het gehele kerkelijk-liturgisch gebeuren

liturgische kleden kunnen hierin een wezenlijke bijdrage leveren

 

KLEUREN - I



een volwaardig stel kleden bestaat uit:

een witte

een groene

een rode

een paarse

een volledig stel kleden bestaat uit:

een witte

een groene

een rode

een paarse

een roze

een zwarte

een paars kleed kan een roze of een zwart kleed vervangen

 

KLEUREN - II



de bij deze gekleurde kleden passende symbolen zijn meestal wit of bijna wit, behalve op het witte kleed; daar moeten goudkleurige symbolen op

soms blijken bepaalde kleuren stof niet in het interieur van de kerk te passen

dan kan men overgaan op witte kleden met symbolen in de kleuren van het kerkelijk jaar

 

SYMBOLEN OP DE KLEDEN



er is een duidelijk onderscheid tussen symbolen voor kleden voor de preekstoel en die voor de avondmaalstafel

op kleden voor de preekstoel (en eventueel de lezenaar) moeten symbolen staan die met het Woord te maken hebben

op kleden die over de avondmaalstafel hangen moeten symbolen staan die iets weergeven van de Maaltijd des Heren

op kleden voor de avondmaalstafel is de keuze beperkt tot korenaren, trossen druiven, een beker, één of vijf broden, één of twee vissen

voor de preekstoel en de lezenaar is de keuze veel groter, maar ook moeilijker omdat er meer rekening gehouden moet worden per de tijd van het kerkelijk jaar en ook vaak met de al in de kerk aanwezige symbolen of liturgische voorwerpen

 

SYMBOLEN AANPASSEN



de symbolen moeten qua vorm een beetje passen bij de kleur

zo moeten op de witte kleden feestelijke symbolen en op de paarse kleden strakke, ingetogen symbolen

symbolen op kleden voor de preekstoel en de avondmaalstafel moeten als het kan ook enigszins op elkaar aangepast zijn

als bijv. op het ene kleed strakke symbolen staan dan ook op het andere kleed

als bijv. op het ene kleed vaag op de achtergrond een bepaalde vorm van een kruis staat dan ook op het andere kleed

als bijv. op het ene kleed het symbool in een cirkel staat dan ook het symbool op het andere kleed

 

OUDE EN NIEUWE KERKEN



de liturgische kleden in oude kerken hebben andere symbolen nodig dan de liturgische . kleden in nieuwe kerken

in oude kerken moeten op de kleden ietwat speelse, sierlijke symbolen staan

in moderne kerken komen alleen strakke symbolen goed tot hun recht

bij niet echt oude, maar ook geen moderne kerken kunnen zowel sierlijke als strakke symbolen gebruikt worden; meestal zal geprobeerd worden een tussenweg te vinden

hetzelfde geldt voor kunst in het algemeen in kerken

IN OUDE KERKEN HOORT GEEN MODERNE, ABSTRACTE KUNST EN OUDE KUNST KOMT NIET TOT Z'N RECHT IN MODERNE KERKEN

 

HET KERKELIJK JAAR



het kerkelijk jaar kan opgesplitst worden in verschillende perioden

bij elke periode hoort een bepaalde kerkelijke kleur

reeds in de tiende eeuw kende men deze kleuren al, maar pas in de dertiende eeuw kregen deze kleuren de betekenis zoals wij die nu kennen

in de middeleeuwse christelijke schilderkunst komen deze kleuren voor met dezelfde betekenis zoals wij die nu nog kennen bij onze kerkelijke kleuren

enkele kleuren zijn niet zo gangbaar meer in de kerk, maar blijven terdege wel hun betekenis houden; kerkelijke tradities (vooral bij de R.K.-kerk) hebben hierbij een rol gespeeld

 

SYMBOLISCHE BETEKENIS VAN DE KLEUREN - I



WIT

heiligheid reinheid geloof goedheid vreugde vrede goddelijke wijsheid maagdelijkheid waarheid liefde feest

BLAUW

kuisheid oprechtheid maagd Maria onschuld hoop

ROOD

liefde offer vuur lijden bloed der martelaren geest

 

SYMBOLISCHE BETEKENIS VAN DE KLEUREN - II



GROEN

hoop toekomst beschouwing

nieuw leven nederigheid

ZWART

rouw dwaling dood

BRUIN

dorheid doodsheid armoede nalatigheid nederigheid

GEEL

nijd verraad afgunst

 

SYMBOLISCHE BETEKENIS VAN DE KLEUREN - III



PAARS

rouw inkeer boete vasten

ROZE

halfvasten (het wit breekt een beetje door het paars heen)

GOUD

vervangt alle kleuren, behalve zwart, bruin en geel

soms ziet men geel of bruin, terwijl goudgeel of donker goudkleur bedoeld wordt

 

DE KLEUREN VAN HET KERKELIJK JAAR -I



ADVENTSTIJD

Eerste adventszondag

Paars

Tweede adventszondag

Paars

Derde adventszondag (zondag Gaudete)

Roze of paars

Vierde adventszondag

paars

 

KERSTTIJD

24 december 's morgens

Paars

24 december 's avonds

Wit

25 december eerste kerstdag

Wit

26 december tweede kerstdag

(Stefanusdag)

Rood

27 december

Wit

28 december (Onnozele Kinderendag)

Paars

29 december

Wit

30 december

Wit

31 december 's morgens

Wit

31 december 's avonds (Oudejaarsavond)

Paars

1 januari (Nieuwjaar)

Wit

2 t/m 5 januari

Wit

6 januari (Epifanie)

Wit







 

 

 



 

DE KLEUREN VAN HET KERKELIJK JAAR -II



FEESTLOZE WINTERTIJD

Eerste zondag ná Epifanie (hangt van de preek af)

wit of groen

Tweede zondag na Epifanie

groen

Derde zondag en alle zondagen na Epifanie tot Aswoensdag

groen

LIJDENSTIJD

Aswoensdag

eerste lijdenszondag

Paars

Tweede lijdenszondag

Paars

Derde lijdenszondag

Paars

Vierde lijdenszondag (zondag Laetare)

Roze of paars

5e lijdenszondag

Paars

6e lijdenszondag (Palmpasen)

Paars

Witte Donderdag

Wit

Goede Vrijdag

Zwart of paars

Stille Zaterdag

Zwart of paars

Paaswake: vóór 24.00 uur

ná 0.00 uur

Zwart of paars

Wit

 

 

 

KLEUREN VAN HET KERKELIJK JAAR -III



PAASTIJD

Eerste Paasdag

Wit

Tweede Paasdag

Wit

Hemelvaartsdag

Wit

alle dagen tussen Pasen en Pinksteren

Wit

PINKSTERTIJD

Eerste Pinksterdag

Rood

Tweede Pinksterdag

Rood

Eerste zondag ná Pinksteren (zondag Trinitatis)

Wit

 

 

FEESTLOZE ZOMERTIJD



Tweede zondag ná Pinksteren

T/m de zaterdag vóór eerste adventszondag

Groen

 

KLEUREN VAN HET KERKELIJK JAAR -IV



BIJZONDERE GELEGENHEDEN

rouwdiensten

soms in overleg met de nabestaanden

Zwart of paars

Wit

huwelijksinzegening

Wit of rood

bevestiging ambtsdragers

Rood

belijdenisdienst

Rood of wit

doopdienst

Wit

martelarendagen

Rood

st. Jansdag 24 juni (Johannes de Doper)

Wit

zondag voor Amnesty International

Rood

herdenkingsdiensten

Paars

4 mei 's morgens

Wit

4 mei 's avonds

Paars

waar twee kleuren vermeld zijn, indien mogelijk de eerste kleur nemen

ER MOGEN NOOIT VERSCHILLENDE KLEUREN TEGELIJK HANGEN

 

 



DE KLEUREN VAN HET KERKELIJK JAAR EN DE SYMBOLEN - I

BIJZONDERE GELEGENHEDEN

GELEGENHEID

KLEUR

TAFEL

PREEKSTOEL

Rouwdiensten

(soms in overleg met nabe-

staanden)

Paars

Wit

5 broden en 2 vissen

het X-, P-, A-, O-monogram

het overwinningskruis

Huwelijksinzegening

Wit

een aar

het overwinningskruis

Bevestiging ambtsdragers

Rood

tros druiven en korenaar

De duif

Belijdenisdienst

Rood

of wit

tros druiven en korenaar

een aar

De duif

het overwinningskruis

Doopdienst

Wit

een aar

het overwinningskruis

St. Jansdag 24 juni

(Johannes de Doper)

Wit

een aar

het overwinningskruis

Martelarendagen

Rood

eenvoudige tros druiven

het traliekruis

Zondag voor Amnesty Inter- national

Rood

eenvoudige tros druiven

het traliekruis

Herdenkingsdiensten

Rood

eenvoudige tros druiven

het traliekruis

4 mei 's avonds

Rood

eenvoudige tros druiven

het traliekruis

 

 

 



 

 

DE KLEUREN VAN HET KERKELIJK JAAR EN DE SYMBOLEN -II



 

DE TIJD

KLEUR

TAFEL

PREEKSTOEL

ADVENTSTIJD

-le t/m 4e adventszondag

Paars

drie korenaren in kruis

Twee olielampjes

KERSTTIJD

-24 dec. 's ochtends

Paars

drie korenaren in kruis

Twee olielampjes

-24 dec. 's avonds

t/m eerste kerstdag

Wit

drie sprankelende korenaren

Ster met vijf kaarsen

- tweede kerstdag

Rood

eenvoudige tros druiven

Het traliekruis

- 27 december

Wit

drie sprankelende korenaren

Ster met vijf kaarsen

- 28 december

Paars

drie korenaren in kruis

Twee olielampjes

- 29 december

t/m drie1 december 's ochtends

Wit

drie sprankelende korenaren

Ster met vijf kaarsen

- oudejaarsavond

Paars

vijf broden en twee vissen

Het X-, P-, A-, O-monogram

- 1 januari

t/m 6 januari (Epifanie)

Wit

drie sprankelende korenaren

Ster met vijf kaarsen

FEESTLOZE WINTERTIJD

-eerste zondag na Epifanie

afhankelijk van de preek

Wit of

groen

drie sprankelende korenaren

ankerkruis met twee vissen

Ster met vijf kaarsen

Geankerd RHO-kruis

- tweede zondag na Epifanie

tot Aswoensdag

Groen

ankerkruis met twee vissen

Geankerd RHO-kruis

LIJDENSTIJD

- aswoensdag

Paars

vijf broden en twee vissen

Het X-, P-, A-, O-monogram

- witte donderdag

Wit

één aar

Het overwinningskruis

- goede vrijdag

t/m paaswake tot 24.00 uur

Paars

vijf broden en twee vissen

Het X-, P-, A-, O-monogram

PAASTIJD

- paaswake na 00.00 uur

tot eerste pinksterdag

Wit

één aar

Het overwinningskruis

- eerste pinksterdag

tot eerste zondag na pinksteren

Rood

Tros druiven en korenaar

De duif

- eerste zondag na pinksteren

(zondag Trinitatis)

Wit

één aar

Het overwinningskruis

FEESTLOZE ZOMERTIJD

- tweede zondag na pinksteren

Groen

Beker met tros druiven

Het schip

 

 

 

 

 

 

 



DE KLEUREN VAN DE LITURGISCHE KLEDEN MET HUN SYMBOLEN

PAARS

Tafel

Lijdenstijd

(Avondmaal in vastentijd)

vijf broden en twee vissen.

 

Advent

Drie korenaren in een kruis

Preekstoel

Lijdenstijd

Het X, P, A, O-monogram

 

Advent

Twee olielampjes

ROOD

Tafel

Tweede kerstdag

(Martelaarsdagen, Amnesty International

Eenvoudige tros druiven

 

Pinksteren

Een tros druiven en een korenaar

Preekstoel

Tweede kerstdag

Het traliekruis

 

Pinksteren

De duif

 

WIT

Tafel

Pasen

Eén aar

 

Kerst

24 december 's avonds

eerste kerstdag

avondmaal

Drie sprankelende korenaar

Preekstoel

Pasen

Het overwinningskruis

 

Kerst

Ster met vijf kaarsen

 

GROEN

Tafel

Wintertijd

Ankerkruis met twee vissen

 

Zomertijd

Avondmaal in zomertijd

Beker met een tros druiven

Preekstoel

Wintertijd

Geankerd RHO-kruis

 

Zomertijd

Het schip

 
: publish -> library -> 321
321 -> Studentenkerk herdenking overledenen op 2 november 2001
321 -> God in het landschap zoektocht naar een horizon Een semiotische analyse
321 -> Pelgrimage Zuid Limburg Catharina
321 -> Fr. Heer: zeven hoofdstukken uit de geschiedenis van de vrees 1965
321 -> The Ten Oxherding Pictures From The Manual of Zen Buddhism, D. T. Suzuki
321 -> Inhoud: Gabriela Mistral: het huis
321 -> De verlossende liefde
321 -> Motto: Wie de diepste zin der waarheid nog niet kent, put zich uit in vergeefse gepeinzen. Laat je denken zwijgen – daar komt het op aan. Blijf niet staan bij tegengestelde gedachten; ze na te jagen, ze te zoeken hoed je daarvoor!
321 -> 18 sept. 2003: Katholieke Universiteit Nijmegen wordt Radboud Universiteit Nijmegen
321 -> De cisterciënser abdij van notre-dame du val-dieu door joseph ruwet




De database wordt beschermd door het auteursrecht ©opleid.info 2019
stuur bericht

    Hoofdpagina