Pwn-brief Pastoraat voor woonwagenbewoners, Sinti en Roma in Nederland



Dovnload 106.35 Kb.
Pagina3/3
Datum22.07.2016
Grootte106.35 Kb.
1   2   3


* Het totale aantal parochies in Nederland is ca. 1.350, waarin in zo’n 625 parochies woonwagenbewoners, Sinti, of Roma woonachtig zijn.(2006)

Lezing
Vooroordelen bestrijden in de aanloop naar Kerstmis

Praktijkervaringen met Sinti in de gemeente Gemert
door Nelly van de Ven
Er woonde een oude man

in een klein dorpje.

Hij was negentig jaar oud

en zag er tevreden en gelukkig uit.

Iemand zei tot hem:

Je leven is mooi, en zo lang.”



De oude man trok aan zijn pijpje

en antwoordde:

Je leeft maar één dag.”



Nooit was hij naar school geweest;

het leven had hem dit geleerd.

Je leeft maar één dag: vandaag!

Je krijgt je leven toegemeten

in schijfjes van vierentwintig uur.

Leef vandaag, je leeft maar één dag!
“Als er mensen zijn die, net als die oude man in bovenstaand gedicht, zo leven en denken, dan zijn het wel de Sinti en Roma. Zij leven van dag tot dag. Vandaag is vandaag. Morgen is pas morgen als het morgen is en dan is het vanzelf weer vandaag.”
De Sintigemeenschap

“In Gemert-Bakel (N.-Br.) zijn ongeveer driehonderd Sinti woonachtig, van wie de meesten op de drie woonwagencentra; de overigen wonen in huizen verspreid over de gemeente. Hun maatschappelijk positie is slecht te noemen: er is weinig of geen zicht op werk, de woonsituaties zijn veelal belabberd en de armoede is zeer groot. Zowel in de gemeenschap Gemert-Bakel als binnen de gemeentelijke overheid is er weinig of geen begrip voor deze bevolkingsgroep. Gemiddeld tweemaal per week moet er ergens een tas met boodschappen gehaald worden om in ieder geval te zorgen dat de kinderen niet met een lege maag naar school gaan. Daar de Sintigemeenschappen graag rondshoppen om geld los te krijgen bij kerken, kloosters of andere instellingen, heb ik met de pastores van Gemert-Bakel de afspraak gemaakt dat er geen geld wordt gegeven. Alleen waar de noodzaak aanwezig is, doen we samen met de Sinti inkopen, vooral ook om de kinderen voldoende eten te kunnen geven. Als de problematiek rond het levensonderhoud zich blijft voordoen, zullen er met individuele mensen projecten worden uitgezet naar de schuldsanering, het maatschappelijk werk of de Smo (Stichting maatschappelijke ondersteuning). De opzet is dat er structuur binnen de gezinnen ontstaat. Het is een moeilijk en moeizaam proces, omdat men het vertrouwen moet hebben van de Sintigemeenschap.”


In buurt en wijk

“De contacten met de medewijkbewoners zijn over het algemeen slecht. Wijkbewoners geven aan niet te kunnen leven met de Sinticultuur die zich vaak buiten afspeelt. Om te proberen daarin veranderingen aan te brengen (onbekend maakt immers onbemind) organiseerden we eind vorig jaar een eerste gezamenlijke bijeenkomst van Sinti en burgers. Mede dankzij de inzet en financiële steun van de pastor, Johan van Gemert, en het armenfonds, is er op het woonwagencentrum in de open lucht een samenkomst met de buurtbewoners gehouden rond het thema Kerstmis. De pastor las een kerstverhaal, er werd muziek gemaakt en enkele Sintivrouwen zongen rond het vuur liederen die zij ook ten gehore brengen in hun pinkstergemeentebijeenkomsten. Onlangs nog is er een feest georganiseerd rond een vijftigjarig samenzijn (een gouden bruiloft in onze Nederlandse cultuur) van een Sintipaar. Het opmerkelijke was dat er nog meer buurtbewoners aanwezig waren dan tijdens de kerst. Het waren grandioze samenkomsten waarin de buurtbewoners voor het eerst contacten legden en kennismaakten met de Sinticultuur. Het heeft een begin gemaakt met het wegnemen van vooroordelen.”


Nog veel te doen

“Op dit moment, najaar 2007, zijn we druk doende met het ontwikkelen van sportactiviteiten als onderdeel van de gezondheid en de bestrijding van overgewicht, vooral bij de kinderen. Daarnaast onderzoeken en bespreken we met verschillende disciplines of er een mogelijkheid bestaat tot het opzetten van een moeder-kindcentrum. Na talloze discussies met de gemeente is er inmiddels een ambtenaar aangesteld die binnen het gemeentelijke apparaat de zaken rond de Sinti moet stroomlijnen. Met betrekking tot de persoon en de functie heb ik de gemeente geholpen met het opstellen van een profielschets en een taakomschrijving.Het geeft weer dat nu onderkend wordt dat deze groep bijzondere aandacht nodig heeft. Voor mij is de eerste slag gewonnen.

In samenspraak met de Sinti zijn er brieven naar de gemeente uitgegaan over de slechte staat van de woonwagens en de veel te hoge huurprijzen. Inmiddels is er een rapport verschenen waarin aangegeven wordt dat de huurwoonwagens niet aan de normen en eisen voldoen. Ook hier ondernemen we verdere actie. De hoge huren worden momenteel door het college van B en W onder de loep genomen en hopelijk bijgesteld.

Binnen het ambtelijke apparaat van de gemeente was het de gewoonte om alles wat met Sinti te maken had, af te doen met mondelinge afspraken. Men is weleens zo ver gegaan om een woonwagen aan een bewoner te verkopen zonder koopcontract of enig ander schriftelijk bewijs. Met alle Sinti heb ik afgesproken, zo ook met de gemeente, dat alle afspraken op papier komen en dat de problemen die zich voordoen, ook schriftelijk bij het college terechtkomen. Antwoorden daarop eveneens op papier.

De gemeente geeft nu aan dat ik lastig ben. Voor mij is dat een goed teken. Gelukkig, denk ik dan, mijn werk begint vruchten af te werpen. Ze kunnen nu niet meer om de problematiek heen.”
Tijd nodig

“Zo’n dertig jaar geleden ben ik begonnen onder de woonwagenbewoners, nu start ik opnieuw op met de Sinti: weer onderaan beginnen en ze langzaam een stapje hoger op de maatschappelijke ladder brengen. De eerste jaren is het vooral, zoals ik dat noem, puinruimen en bewustwordingsprocessen op gang brengen bij zowel de Sinti als de burgers. Dit kan onmogelijk binnen een project van drie jaar tot stand worden gebracht, immers veranderingsprocessen in denken en handelen gaan nu eenmaal niet snel. En wat men jaren verzuimd heeft, kan niet in drie jaar worden rechtgezet. Er is nog een lange en moeizame weg te gaan.”


Ook Roma

“Gezien de ontwikkelingen in Europa - steeds meer Oost-Europese landen krijgen toegang tot ons land - moeten we vaart maken. Zeker ook dienen we in dit geheel de Romabevolking niet te vergeten. Ik weet dat de Stichting Rechtsherstel Sinti en Roma (SRSR) er juist voor mensen is die zelf of als nabestaande kampen met een oorlogsverleden. Dat is goed en hard nodig, maar het neemt niet weg dat voor de vele Roma die in ons land leven - die een nog geslotener gemeenschap vormen dan de Sinti - de verborgen nood ook heel groot is.”


De lezing ‘Praktijkervaringen met Sinti in de gemeente Gemert’ werd gehouden door Nelly van de Ven tijdens de landelijke studiedag van het PWN op 2 oktober jl. te ’s-Hertogenbosch, met als thema ‘De praktijk van het presentiepastoraat’.

Nelly van de Ven (65) is sinds augustus 2006 uitvoerend functionaris maatschappelijke dienstverlening vanuit de Stichting Rechtsherstel Sinti en Roma (SRSR).
Oproep

Wie kent hun namen?
In de loop van de Tweede Wereldoorlog zijn ook woonwagenbewoners, Sinti en Roma systematisch vervolgd. Er blijken er ook in kamp Amersfoort terecht te zijn gekomen, maar daar zijn geen exacte gegevens van. Bekend is dat er destijds tijdens een appel werd afgeroepen dat zij die Weense muziek konden spelen moesten uittreden. Duidelijk is dat hier de zigeuners werden bedoeld vanwege het genre muziek. Er moet toen een behoorlijke groep naar voren zijn gestapt. Ze moesten meekomen. Men heeft ze nooit terug gezien. Wie waren ze? Wie kent tijdstippen en namen?
Redacteur Karel Kreuning van het Informatiebulletin van de Stichting Nationaal Monument Kamp Amersfoort wil deze groep in beeld brengen. Weet u meer? Neem dan contact met hem op via het adres Appelweg 3, 3832 RK Leusden, tel. 033-4613129

info@kampamersfoort.nl



Presentiebeoefening
Herkent u uzelf?
Acht kenmerken van de presentiebeoefening
Openstaan voor

De presentiebeoefenaar stelt zich open voor de ander. Biedt zichzelf aan en toont belangstelling. Is eigenlijk te gast in de wereld van de ander. Die ander hoeft niet naar een loket om jou tegen te komen.


Vrij zijn voor

Er is geen vooraf bepaalde agenda. Daardoor ontstaat de mogelijkheid de ander in zijn eigenheid te benaderen. Niet als een probleemgeval, maar als iemand met een naam, met zijn vreugde en verdriet. De agenda wordt in hoge mate bepaald door wat de ander aan de orde stelt.


Een aandachtige betrekking aangaan

In de gewone dingen (koffiedrinken, samen met iets bezig zijn, samen eten) is er de concentratie om te horen, te zien of te voelen wat er aan de hand is. Er ontstaat een relatie die niet bepaald is door een functie (deskundige, religieuze). De aandacht maakt het mogelijk dat ook kleine signalen worden opgepikt.


Aansluiten bij het bestaande

De presentiebeoefenaar hoort de verhalen en laat ze zoals ze verteld worden. Geen vertaling dus naar het hulpverlenerjargon. De ander kan je wel vertellen hoe het in elkaar zit. Dit wordt erkend en bevestigd.


Perspectiefwisseling

De presentiebeoefenaar leert de wereld waar te nemen vanuit het perspectief van de ander. Hoe de ander bijvoorbeeld de bureaucratie van instanties ervaart. Zo kom je bij de kern waar het in andermans leven om gaat en kun je samen kijken naar mogelijke verbetering.


Zich aanbieden

Eigen mogelijkheden, kennis, taalvaardigheid. Maar ook andere mogelijkheden om met zaken om te gaan. Door elkaar een hand te geven bij de ontmoeting. In zulk een aanbod ontstaat zicht op de eigen toekomst.


Geduld en tijd

Een andere omgang met tijd. Er is tijd. Er is ook tijd nodig om de band met de ander te laten groeien. Ongehaastheid is een kenmerk bij uitstek. Ook geduld: wanneer mensen iets beginnen, terugvallen, weer opkrabbelen, enzovoort.


Trouw

De presentiebeoefenaar is trouw. Hij biedt troost in eenzaamheid en uitzichtloosheid. Hij is ook betrouwbaar, houdt zijn woord. Ook daar waar niets op te lossen valt, kan trouwe betrokkenheid betekenisvol zijn. In zekere zin is de presentiebeoefenaar er belangeloos en onvoorwaardelijk.



Stg. Mgr. Bekkersfonds
Gevraagd: solidariteit
Een huis- of wagenuitzetting, geen werk, geen werkervaring, niet gewild zijn om ergens in dienst te treden, psychische of lichamelijke problemen, geen uitkering meer, geldgebrek, schulden, armoede, ziekte of geïsoleerdheid. Bijna in alle gevallen of bij alle gedupeerden die via een contactpersoon aankloppen bij de Stichting Mgr. Bekkersfonds is er sprake van een noodsituatie.
De Stichting Mgr. Bekkersfonds is gelieerd aan de landelijke instelling van het woonwagenpastoraat PWN. Dankzij jaarlijkse giften, onder meer van congregaties en orden, kan het fonds op kleine schaal tegemoet komen aan acute individuele noden onder de woonwagenbewoners, Sinti en Roma. Dat gebeurt over het algemeen door het bieden van een eerste financiële injectie, bijvoorbeeld bij dreigende uitzettingen, afsluitingen van water of elektriciteit,

of voor levensonderhoud vooral als er kinderen in het spel zijn. Daarna wordt met het maatschappelijk werk en overige instellingen gezocht naar een uitweg voor de betrokkenen.

De Stichting Mgr. Bekkersfonds zal steeds onderzoeken of er plaatselijke caritasverenigingen, parochiële armenfondsen of Vincentiusverenigingen, parochiebesturen of diaconieverenigingen zijn die financieel kunnen bijdragen. Daarbij wordt niet geschroomd om een beroep te doen op de rijkere parochies en verenigingen. Zijn die er niet dan wordt er bij de desbetreffende parochies op aangedrongen een helpfonds op te richten.

Door middel van de Stichting Mgr. Bekkersfonds kan een gever solidair zijn met mensen die om welke reden dan ook de grond onder hun voeten zijn kwijtgeraakt. Daarom doet de Stichting Mgr. Bekkersfonds ook een beroep op u. Met een relatief klein geldbedrag geeft u een ander zijn bestaansrecht in deze samenleving terug.


DANK U!
Bankrekening 12.19.82.742, Stg. Mgr. Bekkersfonds te ’s-Hertogenbosch.

AGENDA
Toerustingscursus Wagenderwijs

In het werk als contactpersoon voor woonwagenbewoners, Sinti en Roma is het belangrijk om bij het verhaal van de ander te vertrekken en zijn of haar spoor te volgen, zonder zichzelf daarbij te verliezen. De grote waarde van deze wijze van luisteren kan door de deelnemers aan de toerustingscursus Wagenderwijs in het voorjaar worden herontdekt.

De eendagscursus wordt gegeven in Zwolle op maandag 11 februari 2008 en vindt voor de zuidelijke regio plaats te ’s-Hertogenbosch op maandag 10 maart 2008, beide dagen van ca. 10.00 tot 16.30 uur, onder leiding van Henk Jongerius o.p. en Nel van der Loos.

U kunt zich alvast opgeven bij zr. Petra Groot, Wiecherlinkstraat 6, 8011 KJ Zwolle.


Landelijke ontmoetingsdag PWN

De jaarlijkse studie- en ontmoetingsdag van de instelling Pastoraat Woonwagenbewoners in Nederland is gepland op dinsdag 7 oktober 2008 te ’s-Hertogenbosch in het klooster van de zusters JMJ Mariënburg. Thema en agenda worden te zijner tijd bekendgemaakt.



Colofon

De PWN-Brief is een viermaandelijkse uitgave van het Pastoraat Woonwagenbewoners in Nederland,

Emmaplein 19 B,

5211 VZ ’s-Hertogenbosch

Tel. 073 - 6921399

Fax. 073 - 6921322

E-mail: pwin@tiscali.nl

Meer info onder: www.rkdiaconie.nl


Interviews en teksten:

Jan van der Zandt m.s.c.

Hélène van Hout
Lay-out en eindredactie:

Hélène van Hout



Een vrijwillige bijdrage om deze PWN-Brief te bekostigen stellen wij zeer op prijs en is welkom op bankrekening 12.19.05.101 of gironummer 3607300 ten name van Pastoraat Woonwagenbewoners in Nederland te

’s-Hertogenbosch.





1 J. van der Zandt e.a.: Van woonwagenbewoners naar mensen wonend in een wagen. Een brochure voor het pastorale werk onder woonwagenbewoners. Uitgave PWN, ’s-Hertogenbosch, 1983.

2 J. Zuidgeest: 25.000 parochianen erbij, maar niemand juicht. Woonwagenpastoraat in Nederland. Verschenen als katern bij het informatiebulletin Een-twee-een van het SRKK, uitgave nr. 6, 14 april 1995.

J. Zuigeest: Parochianen die in wagens wonen. Uitdaging aan zo’n 750 parochies. Naar 2000-reeks, nr.01, december 1995.



Uitgave PWN, ’s-Hertogenbosch.


1   2   3


De database wordt beschermd door het auteursrecht ©opleid.info 2017
stuur bericht

    Hoofdpagina