Sébastien Baudart 2e licentie geschiedenis Eindverhandeling Stripverhalen in de Belgische dagbladpers



Dovnload 3.95 Mb.
Pagina46/158
Datum22.07.2016
Grootte3.95 Mb.
1   ...   42   43   44   45   46   47   48   49   ...   158

8.6.2. Russen en Amerikanen


Over het hele verhaal worden al opmerkingen gemaakt op de Russen. Enkele voorbeelden : als Nero van de IJzeren Gordijn-opdracht hoort, krijgt hij schrik : "Als ik aan de Russen denk … J'ai peur."1 Een duidelijke allusie op de VN-rede van Spaak. Als Nero opmerkt dat een nijlpaard toch geen snel vervoermiddel is, merkt Van Zwam op : "Langzaam maar zeker Nero, gelijk de Russen !"2 En op de luchthaven vertelt de pakjesdrager dat er geen vliegtuigen naar Moskou zijn, want "Wie wil er nu naar Rusland !?"3 Ook in Het Rattenkasteel, waarin Van Zwam op een bepaald moment tegen Nero zegt dat Ratsjenko met hun voeten aan het spelen is. Nero antwoordt : "Ja, 't is een Rus hé ?!"4

Rusland en de Russen worden dus niet al te positief voorgesteld. Men wordt er "ontslagen" om gezondheidsredenen (waarschijnlijk bemoeizucht of nieuwsgierigheid), de soldaten zijn ervan overtuigd dat westerse spionnen allemaal leugenaars zijn. En met de denkvrijheid van de bevolking is het niet beter gesteld : bij hun ontsnapping rijden Nero en co met hun tank door een huis. De inwoners protesteren zelfs niet en groet hen met een gezamenlijk : "Heil ons machtig leger ! Heil Lenin heil Stalin !.."5

De Amerikanen zien Russen dan weer graag overlopen. Dat is inderdaad minder schadelijk dan als ze als "spion van een vreemde natie" de Amerikaanse atoomgeheimen gaan stelen. De Amerikaanse atoomonderzoeker stelt zijn werkzaamheden alleszins voor als puur wetenschappelijk en in dienst van de vrede.

En wat te denken van deze scène waarin een vriendelijke man in New York aan Van Zwam een bankbiljet dat hij verloren was, terugbezorgt. "Meneer, ik dank u.", zegt Van Zwam, "Ik heb al veel goeds over u, Amerikanen horen vertellen, maar dat u zo eerlijk waart, wist ik niet !" En tot zijn verbazing antwoordt de man : "Ik geen Amerikaan mister, ik Rus zijn !"6

Het hele verhaal baadt in een duidelijke Koude Oorlog-sfeer, en dat zet zich door tot in Afrika. De Verenigde Staten leveren wapens aan Afrikaanse stammen om hen aan hun kant te krijgen. Maar niet alle Afrikanen laten zich nog zo gemakkelijk doen, zoals blijkt uit de reactie van het opperhoofd dat Nero gevangen zet omdat de blanken al lang genoeg met hun voeten spelen. In Kongo zou het nog eventjes duren, maar op allerlei andere plaatsen in de wereld is het einde van de kolonisatie effectief aangebroken.

8.6.3. Moea-Papoea1 : spionage en atoombommen


"Een dramatisch spionageverhaal dat zich afspeelt op een onbekend eiland in de Stille Zuidzee"2, zo wordt Moea-Papoea in de aankondigingsstrook aan de lezers voorgesteld. Het verhaal wordt gepubliceerd vanaf 6 september 1950, en loopt op het einde van dat jaar nog door. "De nieuwe avonturen van Nero en zijn hoed" is nu de reeksnaam.

Op het schip waarmee hij terugkeert uit Indië3, maakt Nero kennis met een zekere "professor doctor Schweinenburg, Amerikanich atoomgeleerde".4 Als hij Nero met zijn hoed ziet kaarten, vraagt dit rare heerschap, dat Nederlands spreekt met Duitse uitgangen, een Frans accent en Engelse woorden, aan Nero of hij uit zijn hoed ook een atoombom zou kunnen toveren. Nero doet dat, de bom ontploft, en het schip zinkt …

Waarop Nero en de prof in volle oceaan ronddrijven op de hoed. Atoomgeleerde Schweinenburg blijkt eigenlijk voor de Russen te werken, want de kapitein van de Russische duikboot die hen oppikt, lijkt "kameraad Sweinenburg" goed te kennen. Ze worden naar het vasteland gebracht en in een havenstad aan de Zwarte Zee, waar de professor op bezoek gaat bij een hoge Russische officier, die blijkbaar zijn opdrachtgever is. En dan loopt het allemaal in het honderd : in het gebouw zit een Amerikaanse spion, de atoomplannen van Sweinenburg zijn in de jas van Nero beland en tot overmaat van ramp besluit Nero te vluchten. Na een tocht per straaljager en per schip belandt hij op het eiland Moea-Papoea, zogezegd onbewoond, maar toch bevolkt door een oude blanke man en een ganse stam inboorlingen. In het verder verloop van het verhaal komen zowel Sweinenburg, de Amerikaanse spion Pullmann, als Jan Spier, Madam Pheip en detectief Van Zwam op het eiland aan, en komt het tot een grote zoektocht naar de atoomplannen.

8.6.4. Russen, propaganda en IJzeren Gordijnen


In de stad aan de Zwarte Zee laat Nero zich beïnvloeden door een Russisch charmeoffensief. Hij krijgt er nieuwe kleren en een overvloedige maaltijd voorgeschoteld, en hij geniet er duidelijk van : "'t Is hier allemaal nog niet zo slecht zeg ik. Allemaal propaganda wat ze vertellen ! En hunne vodka is er ook niet neven !"1 Propaganda komt trouwens verder in het verhaal ook aan bod, als blijkt dat het bericht dat Moea-Papoea onbewoond is maar "propaganda"2 is.

De echte toestand in de Sovjetunie is allesbehalve rooskleurig. Nero en Sweinenburg worden in een auto met neergelaten rolluiken naar een "somber gebouw"3 gebracht, waar overal portretten van Stalin hangen. Niet meteen een sfeer die veel vrijheid laat vermoeden. En de officier die Sweinenburg ontvangt ziet er allesbehalve vriendelijk uit, hij wilt Nero zelfs naar Siberië sturen.

Bij de vlucht van Nero uit de Sovjetunie, laat Sleen zich volledig gaan. Op het vliegveld neemt Nero "een ferm pak roebels uit zijn hoed" en probeert hij een piloot te "overhalen de vrijheid te kiezen."4 En Nero wilt van zijn piloot blijkbaar echt een opvolger maken van de auteur van "Ik verkoos de vrijheid" : "Tegen vanavond zitten we met ons kniebollen onder tafel. Gij schrijft uw memoires en vertelt over de gruwelen die ge meegemaakt hebt …"5

Maar zover komt het niet. Snel na het opstijgen "duiken 34 UNO-straaljagers van achter de wolken"6 op. "Ze hebben weer eens een rode ster gezien"7, merkt de piloot op. Waarna ze door die overmacht natuurlijk neergeschoten worden.

Er wordt dus een zeer karikaturaal beeld van de Sovjetunie opgehangen, dat dan ook nog grappig aangebracht wordt. Sleen drijft eigenlijk de spot met de clichés, zowel het de Russische regime als met de houding van die VN-vliegtuigen. Ook het IJzeren Gordijn wordt redelijk grappig voorgesteld. Om te proberen Nero buiten de luchthaven te houden, laat een generaal het IJzeren Gordijn neerlaten. Op de tekening ziet men een soldaat die het Gordijn neerlaat alsof het een rolluik was.8



1   ...   42   43   44   45   46   47   48   49   ...   158


De database wordt beschermd door het auteursrecht ©opleid.info 2017
stuur bericht

    Hoofdpagina