Special purpose entities: duidt verslaggeving op jaarrekeningbeleid?



Dovnload 228.86 Kb.
Pagina4/11
Datum18.08.2016
Grootte228.86 Kb.
1   2   3   4   5   6   7   8   9   10   11

2.6Kerngegevens


Er zijn verscheidene redenen waarom een manager het beeld van de jaarrekening zou willen aansturen. Daarbij bieden de accountingstandaarden een mate van vrijheid in de toepassing van bepaalde regels (professional judgment). Om economische beslissingen te beïnvloeden moet een manager weten welke cijfers in de jaarrekening van invloed zijn op gebruikers. Er zijn namelijk bepaalde gegevens waar de gebruikers van de jaarrekening hun beslissingen op baseren, evenals er cijfers zijn die niet relevant worden geacht. Volgens Hoogendoorn (2004) zijn vooral de volgende zaken van belang bij de oordeels- en besluitvorming:

  • Winst

  • Solvabiliteit

  • Liquiditeit

Het winstcijfer en de daarbij horende rendementscijfers worden bij elke economische beslissing relevant geacht. De solvabiliteit en liquiditeit zijn voornamelijk van belang bij kredietverschaffing en verstrekking van leningen. Hoogendoorn stelt dat het effectief is gebleken deze cijfers te beïnvloeden.

Een manager zal daarom deze cijfers sturen wanneer hij economische consequenties van de jaarrekening wil beïnvloeden. Het winstcijfer wordt afgeleid van de winst- en verliesrekening en de solvabiliteit en liquiditeit worden afgeleid van de balans. Om de winst te sturen zal de manager de resultatenrekening moeten beïnvloeden en om de ratio’s te verbeteren zal de manager de balans moeten aansturen1. Er wordt hier duidelijk onderscheid gemaakt tussen de resultatenrekening en haar winstcijfer en de balans en haar verhoudingsgetallen. Dit onderscheid wordt versterkt als gekeken wordt naar de belanghebbenden die de verschillende kerncijfers gebruiken. Een verschaffer van vreemd vermogen is bijvoorbeeld voornamelijk geïnteresseerd in het risico dat hij loopt wanneer hij geld uitleent. Aan de hand van de solvabiliteit en liquiditeit kan hij schatten hoe groot dat risico is. Een verschaffer van eigen vermogen (aandeelhouder) is juist voornamelijk geïnteresseerd in het winstcijfer, omdat hij op basis daarvan beloond wordt.



Gegeven de duidelijke verschillen tussen de resultatenrekening en de balans, het winstcijfer en de ratio’s en de aandeelhouders tegenover vreemd vermogenverschaffers, wordt vanaf nu earnings management en het zogenoemde balansbeleid onderscheiden. Earnings management betreft de intentie van managers de winst- en verliesrekening te beïnvloeden, terwijl de intentie bij balansbeleid het beïnvloeden van de balans is.





Earnings management

Balansbeleid

Invloed op

Winstcijfer

Solvabiliteit/liquiditeit

Jaarrekening

Winst-&Verliesrekening

Balans

Belanghebbenden

EV-verschaffers

VV-verschaffers



2.7Conclusie


Jaarrekeningbeleid wordt gedefinieerd als het door het management nemen van beslissingen die van invloed zijn op de jaarrekening, waarbij bewust rekening wordt gehouden met de economische gevolgen daarvan. Ten grondslag aan jaarrekeningbeleid ligt de Positive Accounting Theory. PAT voorspelt en verklaart het gedrag van managers in bepaalde situaties. Zodoende wordt met behulp van de agency theory verklaard hoe managers omgaan met de vrijheid die de accountingstandaarden hen biedt. De agency theory omschrijft de tegenstrijdige belangen tussen de eigenaren en het bestuur van een onderneming. Het bestuur (managers) zal zich opportunistisch gedragen en haar eigen belangen behartigen. Volgens PAT kunnen managers ook beslissingen nemen vanuit een efficiënt oogpunt. Vanuit dit perspectief geredeneerd zal de manager de jaarrekening aansturen ten behoeve van de onderneming. Er zijn verschillende motieven om jaarrekeningbeleid uit te voeren. Deze worden grotendeels samengevat in drie hypotheses. Aan de hand hiervan wordt gekeken naar welke cijfers relevant zijn voor de gebruikers van de jaarrekening. Deze kerngegevens zijn winst, solvabiliteit en de liquiditeit. Als gevolg van dit hoofdstuk kan onderscheid worden gemaakt tussen earnings management en balansbeleid.

3Earnings Management & Balansbeleid




3.1Inleiding


Een veel gemaakte misvatting is dat plegen van jaarrekeningbeleid en daarbij horend earnings management en balansbeleid als fraude gekwalificeerd moet worden. Earnings management en balansbeleid zijn echter instrumenten waarmee binnen de grenzen van de wet- en regelgeving cijfers kunnen worden beïnvloed. Deze mogelijkheid bestaat doordat accounting behoorlijke mate van professional judgement vereist. Dit houdt logischerwijs in dat de leiding van een onderneming (manager) in staat is binnen een bepaalde bandbreedte de cijfers te sturen. Uiteraard is wel sprake van fraude wanneer deze bandbreedte wordt overschreden en de wet dus wordt overtreden, zie appendix B.

In dit hoofdstuk wordt het fenomeen earnings management en het zogenaamde balansbeleid behandeld. Eerst wordt uitgelegd wat beide begrippen inhouden aan de hand van een aantal definities. Vervolgens wordt bekeken welke strategieën gevolgd kunnen worden om het beoogde resultaat te realiseren. Tot slot wordt uiteengezet wat de instrumenten zijn om winst te sturen en balanscijfers te beïnvloeden.



3.2Definitie Earnings Management


In het eerste hoofdstuk is uiteengezet dat PAT vanuit twee perspectieven benaderd kan worden. Dit is terug te zien in de definities van earnings management. McKee (2005) omschrijft earnings management als “… reasonable and legal management decisions making and reporting intended to achieve stable and predictable financial results.” In deze definitie komt duidelijk naar voren dat hij earnings management benadert vanuit een efficiënt perspectief. Hij beschouwt earnings management als een middel om een stabiele en voorspelbare onderliggende waarde van de onderneming weer te geven. Op deze manier wordt earnings management gezien als een positief verschijnsel.

Healy and Wahlen (1999) beschouwen earnings management juist als een negatief verschijnsel. Zij benaderen earnings management vanuit een opportunistisch perspectief. De manager tracht de winst te sturen om belanghebbenden te misleiden en zijn eigen welvaart te maximaliseren. “Earnings management occurs when managers use judgement in financial reporting and in structuring transactions to alter financial reports to either mislead some stakeholders about the underlying economic performance of the company or to influence contractual outcomes that depend on reported accounting numbers.”

Schipper (1989) benadert earnings management op een ietwat andere manier. Zij vindt dat de correcte benaming ‘disclosure management’ zou moeten zijn in plaats van earnings management. Het gaat immers uiteindelijk om hoe groot de gerapporteerde winst is en niet de onderliggende winst. Net als Healy and Wahlen (1999) gaat Schipper uit van een opportunistische manager: Disclosure management is “… a purposeful intervention in the external financial reporting process, with the intent of obtaining some private gain …”

Aan de hand van de genoemde definities wordt de definitie van earnings management in het vervolg van de scriptie:


Earnings management is de legale activiteit van het intentioneel beïnvloeden van het winstcijfer door het nemen van accountingbeslissingen teneinde economische consequenties te beïnvloeden.
In deze definitie wordt het doel van de manager in het midden gelaten als gevolg van de tegenstrijdigheid van het doel in de genoemde definities. Dit impliceert dat earnings management zowel kan worden ingezet vanuit efficiënte overwegingen als vanuit opportunistische overwegingen.



1   2   3   4   5   6   7   8   9   10   11


De database wordt beschermd door het auteursrecht ©opleid.info 2017
stuur bericht

    Hoofdpagina