Special purpose entities: duidt verslaggeving op jaarrekeningbeleid?



Dovnload 228.86 Kb.
Pagina8/11
Datum18.08.2016
Grootte228.86 Kb.
1   2   3   4   5   6   7   8   9   10   11

4.4SPE’s en jaarrekeningbeleid


Na de val van Enron bleek dit bedrijf honderden SPE’s te gebruiken waarnaar ze schulden en verliezen verplaatste. Kennelijk bood de Amerikaanse Financial Accounting Standards dusdanig de ruimte dat jaarrekeningbeleid en zelfs fraude ongemerkt gepleegd kon worden. In deze paragraaf wordt bekeken op welke manier jaarrekeningbeleid gepleegd kan worden met behulp van SPE’s.
Feng et al. (2006) hebben onderzoek gedaan naar het gebruik van SPE’s. Zij concludeerden dat:

  • SPE gebruik toeneemt naarmate de grootte van een bedrijf toeneemt. Dit is consistent met dat grotere bedrijven beter kunnen omgaan met complexe financieringsregelingen

  • SPE gebruik toeneemt naarmate een bedrijf meer liquide middelen nodig heeft en wanneer het marginale belastingtarief hoger is

  • SPE gebruik toeneemt naarmate dichterbij een schuldcontract en bonuscontract wordt gekomen

Feng et al. concluderen dat jaarrekeningbeleid kan plaatsvinden door middel van SPE’s: “more importantly, the sponsor’s income statement could also be managed … an SPE also enables its sponsor to manage accruals and cash flows upward through related-party transactions with SPEs”. Soroosh (2004) bevestigt dat SPE’s het sponsors mogelijk maakt hun schuld van de balans te halen zodat ze bepaalde ratio’s kunnen beïnvloeden. Deze kwestie wordt bovendien uitgelegd door Na’im (2006) aan de hand van de agency theory. Zij stelt dat de SPE een belangrijk middel is om informatie te verbergen. De informatieasymmetrie die hieruit voortkomt kan leiden tot opportunistisch gedrag van managers en dus tot jaarrekeningbeleid.



4.4.1Balansbeleid via SPE’s


Jaarrekeningbeleid kan uitgevoerd worden via earnings management en balansbeleid. Ondanks de unieke constructie van de SPE verschillen de mogelijkheden tot earnings management via SPE’s niet met de mogelijkheden binnen andere rechtsvormen. Bij accrual accounting maakt het bijvoorbeeld niet uit of de inkomsten uit reguliere bedrijfsvoering komen of van andere partijen zoals SPE’s. Daarom kan gesteld worden dat earnings management niet op bijzondere wijze plaatsvindt bij het gebruik van SPE’s en daarom niet wordt getoetst in het onderzoek.

SPE’s bieden daarentegen – in tegenstelling tot normale situaties – wel bijzondere gelegenheid tot balansbeleid. Dit komt doordat SPE’s in feite niet tot de groepsmaatschappij behoren en daarom niet worden meegeconsolideerd. Zodoende kunnen activa van de balans worden gehaald en in de SPE gezet die vervolgens niet terug te zien zijn op de geconsolideerde balans. Belangrijke voorwaarde is wel dat de SPE niet meegeconsolideerd wordt. Aan de hand van onderstaande voorbeelden wordt uitgelegd hoe balansbeleid kan worden gepleegd via off balance SPE’s.


Stel, een bedrijf dat vliegtuigen bouwt, BV A, heeft op 31 december 2007 de volgende balans.


Balans BV A 31/12/07

 

 







 




Vaste activa

80.000

Eigen vermogen

60.000

Vliegtuigonderdeel

40.000

Lang vreemd vermogen

40.000

Vlottende activa

20.000

VV Vliegtuigonderdeel

40.000

Liquide middelen

20.000

Kort vreemd vermogen

20.000

Totaal

160.000

 Totaal

160.000


Het vliegtuigonderdeel vermeld aan de actiefzijde is gefinancierd met vreemd vermogen (VV Vliegtuigonderdeel). De huidige solvabiliteit is 60.000/100.000 = 0,6.
Stel nu dat de ondernemingsleiding van BV A in 2008 besluit het vliegtuigonderdeel niet langer op de eigen balans te houden, maar in een SPE te zetten. BV A richt daarom een SPE op waarin zowel het vliegtuigonderdeel als de bijbehorende schuld wordt geplaatst. De balans van BV A ziet er op 31 december 2008 dan als volgt uit:


Balans BV A 31/12/08

 

 







 




Vaste activa

80.000

Eigen vermogen

60.000

Vlottende activa

20.000

Lang vreemd vermogen

40.000

Liquide middelen

20.000

Kort vreemd vermogen

20.000







 




Totaal

120.000

Totaal

120.000


De solvabiliteit is door deze transactie toegenomen naar 60.000/60.000 = 1
Het gebruik van SPE’s blijkt dus een goed middel te zijn om de solvabiliteit te verhogen. In de praktijk worden dan ook SPE’s opgericht om de solvabiliteit te verhogen. Er is hier bovendien sprake van balansverkorting (160.000  120.000) wat ten goede komt aan de return on assets.
Het volgende voorbeeld heeft betrekking op jaarrekeningbeleid door middel van securitisatie en SPE’s.
Stel BV B heeft op 31 december 2007 een totaal aan vlottende activa ter grootte van 30.0003 en kort vreemd vermogen van 30.000. Dit maakt de liquiditeit 30.000/30.000 = 1.


Balans BV B 31/12/07

 

 







 




Vaste activa

90.000

Eigen vermogen

70.000

Hypotheken

40.000

Lang vreemd vermogen

60.000

Vlottende activa

20.000

Kort vreemd vermogen

30.000

Liquide middelen

10.000




 

Totaal

160.000

Totaal

160.000

BV B wil in 2009 een investering doen ter grootte van 30.000. Dit is op dit moment echter niet mogelijk omdat BV B een contract heeft gesloten met een crediteur waarin opgenomen is dat de liquiditeit nooit lager mag zijn dan 1. Om toch die investering te kunnen laten plaatsvinden besluit BV B de hypotheken te securitiseren en te verkopen aan de door BV B opgerichte SPE. De SPE betaalt BV B 40.000 in liquide middelen als tegenprestatie.


Balans BV B 31/12/08

 

 







 




Vaste activa

90.000

Eigen vermogen

70.000

Vlottende activa

20.000

Lang vreemd vermogen

60.000

Liquide middelen

50.000

Kort vreemd vermogen

30.000




 




 







 




Totaal

160.000

Totaal

160.000


Als gevolg van deze transactie bedragen de vlottende activa + liquide middelen nu 70.000 en kan de investering plaatsvinden zonder dat het schuldcontract wordt overtreden.

De liquiditeit bedraagt (70.000-30.000)/30.000 = 1,33
Bovenstaande voorbeelden tonen aan dat jaarrekeningbeleid mogelijk is door middel van SPE’s. Om balansbeleid uit te voeren is het noodzakelijk dat de SPE’s niet worden meegeconsolideerd. Wanneer dit het geval is, kunnen managers SPE’s inzetten om diverse belangrijke cijfers te beïnvloeden zoals solvabiliteit, liquiditeit en rentabiliteit.



1   2   3   4   5   6   7   8   9   10   11


De database wordt beschermd door het auteursrecht ©opleid.info 2017
stuur bericht

    Hoofdpagina