Vlaams Verbond van het Katholiek Basisonderwijs



Dovnload 0.73 Mb.
Pagina6/15
Datum22.07.2016
Grootte0.73 Mb.
1   2   3   4   5   6   7   8   9   ...   15

5Praktische tips


Als een school of scholengemeenschap voldoende anderstalige nieuwkomers inschrijft kunnen extra lestijden aangevraagd worden. Deze lestijden dienen zo efficiënt mogelijk

aangewend te worden om de volgende doelen te bereiken (zie omzendbrief).



Onthaalonderwijs is onderwijs dat de taalvaardigheid Nederlands én de sociale integratie van de anderstalige nieuwkomer bevordert.

Het onthaalonderwijs heeft tot doel de anderstalige nieuwkomer voor te bereiden op instromen in het gewoon onderwijs en de doorstroming te bevorderen in de reguliere klaspraktijk en de verdere schoolloopbaan. Het onthaalonderwijs moet de anderstalige nieuwkomer in staat stellen op een efficiënte manier te functioneren in de klas, in overeenstemming met zijn leeftijd, als lerend individu en als lid van de klas/-schoolgemeenschap.

Het onthaalonderwijs ontwikkelt bij de anderstalige nieuwkomer de nodige taal- en andere vaardigheden om de leerboodschappen, die in de toekomstige klas zullen verstuurd worden, te kunnen begrijpen en om deel te kunnen nemen aan het sociale verkeer dat in de klas en op school plaatsgrijpt. Deze vaardigheden moeten de anderstalige nieuwkomers in staat stellen zich te integreren in onze samenleving.

Het onthaalonderwijs, zowel het onthaaljaar als het vervolgjaar, maakt werk van actieve integratie van de anderstalige nieuwkomer in het schoolleven, waarbij de relatie van de anderstalige nieuwkomer met de klastitularis en de leeftijdgenoten de nodige aandacht krijgt. Leren omgaan met sociale en culturele verscheidenheid is hierin van groot belang.

Deze doelen dienen ook nagestreefd te worden in scholen die geen extra omkadering kunnen krijgen. Wie ooit ‘anderstalige nieuwkomers’ in de klas had weet echter dat het opzetten van een ‘efficiënte’ werking niet zo makkelijk is. Om hierbij wat te ondersteunen geven we jullie hier een aantal praktische tips en een aantal vragen ter overweging.



De pedagogisch begeleiders die je in de lijst Begeleiders anderstalige nieuwkomers vindt kunnen je ondersteuning bieden en aan materiaaladvies doen. Contacteer ze gerust.
Tips

  • Werk als school aan een onthaalbeleid voor alle nieuwe leerlingen (anderstalige nieuwkomers, schoolverhuizers, nieuwe inschrijvingen,…). Betrek daarbij de leerlingen. Maak het heel concreet.

  • Bespreek samen met de kinderen uit de klas welke de problemen zijn waarin de nieuwkomer zich bevindt. Zoek samen naar oplossingen. Zo is iedereen betrokken.

  • Betrek de klas bij de opvang van de nieuwkomer. Stel de eerste week een verantwoordelijke aan die zorgt voor hem of haar in de klas en op de speelplaats

  • Organiseer de speeltijd. Zorg ervoor dat anderstalige nieuwkomers opgenomen worden in het spelgebeuren. Werken met ‘speelhoeken’ op de speelplaats biedt kinderen de mogelijkheid om elkaar anders te leren kennen,

  • Voorzie buiten de lestijden contacten tussen de kinderen zodat het Nederlands voor hen spreektaal wordt .
    Enkele suggesties :

    • Overleg met de ouders van alle kinderen over thuis komen spelen, samen naar school stappen,…

    • Zoek kinderen die de rol van ‘peter/meter/buddy ’ willen opnemen voor de anderstalige nieuwkomer.

    • Organiseer mee activiteiten op woensdagnamiddag (Welke sportsclub heeft een aanbod? Is er een speelpleinwerking? Is er een jeugdbeweging waar de anderstalige nieuwkomer lid van kan worden?…)

  • Plaats de anderstalige nieuwkomer op een gemakkelijk bereikbare plaats in de klas. Plaats de anderstalige nieuwkomer dicht bij je. Hou oogcontact met hem, spreek hem veel aan, betrek hem zoveel mogelijk bij de les. …

  • Zorg ervoor dat je klasinrichting mogelijkheden biedt voor interactie tussen de kinderen.

  • Geef de kinderen een eigen hoekje waar ze een eigen vertrouwd spulletje kwijt kunnen. Het kan hen veiligheid bieden

  • Breng impliciet voorwerpen, verhalen, foto’s, …uit de cultuur van de anderstalige nieuwkomers in de klas. Doe dit ook voor de andere kinderen. Focus niet op ‘thuislandcultuur’.

  • Maak van de school een vertrouwde omgeving. (verkenningstocht, fotoreportage van plekken waar je moet zijn op school,…)

  • Leer de nieuwkomers de buurt rond de school kennen.

  • Onderhoud intensief contact met de ouders van de anderstalige nieuwkomers

  • Betrek de ouders van de anderstalige nieuwkomers bij het schoolgebeuren.

  • Controleer of je boodschappen juist overkomen bij de kinderen en bij hun ouders (vakantie, huiswerk, schoolreis, een dag vrijaf, vakanties, zwemmen, handtekenen) Gebruik eventueel visuele ondersteuning of maak gebruik van vertaalprogramma’s (zie hoofdstuk Nuttige links).

  • Werk met tolken. Let er op dat je niet werkt met broertjes en zusjes of vriendjes als het om delicate onderwerpen gaat.

  • Werk met pictogrammen om je communicatie te ondersteunen.

  • Door het inschakelen van een brugfiguur of tolk kan je:

    • achtergrondinformatie over het kind krijgen,

    • makkelijker contacten hebben met de ouders,

    • het welbevinden van de kinderen bevorderen,

    • een veilig klimaat bewerkstellingen op klas- en schoolniveau

  • Contacteer alle leerkrachten waar de kinderen les bij volgen en ga na hoe samen gewerkt kan worden. Samenwerking tussen de klastitularis en de leerkracht anderstalige nieuwkomers is noodzakelijk om te kunnen inspelen op wat in de klas gegeven wordt, werd of zal worden. Deel de verantwoordelijkheid. “Samen sterk.”

  • Zorg voor voldoende overleg.

  • Elk kind is uniek. Voorkom generaliseren door goed te observeren. Elk kind reageert anders, dat geldt ook voor anderstalige nieuwkomers.

  • Klastitularis en onthaalleerkrachten observeren best heel breed en leggen hun bevindingen samen. Zo krijgen ze een goed beeld van het kind.

  • Doe samen aan binnenklasdifferentiatie.

  • Probeer zoveel mogelijk te weten te komen over het kind, over zijn interesses, vrijetijdsbesteding, … Extra-muros activiteiten bieden je de mogelijkheid om kinderen anders te leren kennen.

  • Hou rekening met de verscheidenheid in de ervaringswereld van de kinderen maar weet dat in die verscheidenheid ook heel wat gemeenschappelijkheden zitten.

  • Benader de kinderen spontaan en zonder onderscheid en expliciteer de verschillen niet.

  • Doe een beroep op de bredere ervaringswereld van de kinderen, beperk je niet tot de thuiscultuur.

  • Zoek achtergrondinformatie over de situatie waaruit het kind komt

  • Marginaliseer de situatie van het kind niet.

  • Verwacht niet alle heil van CLB en van testen. Testen kunnen pas worden afgenomen als het kind zich een beetje thuis voelt op school. Je kunt heel wat te weten komen als je kinderen individueel aanspreekt, individuele aandacht geeft, samen met hen individueel een activiteit doet. Tracht zoveel mogelijk te observeren en dit in verschillende situaties (in de klas, op de speelplaats, ...). Een goede en gerichte observatie vertelt dikwijls veel meer dan testen. Probeer hierbij zicht te krijgen op het welbevinden en de betrokkenheid van het kind. Goed observeren binnen en buiten de klas zal u meer informatie opleveren dan testresultaten.

  • Probeer te peilen naar de schoolse vaardigheden. (Kan het kind goed aan een tafel werken? ...)

  • Tracht zo snel mogelijk te weten te komen wat de voornaamste interesses zijn van het kind en tracht deze dan optimaal te benutten tijdens de verdere begeleiding.

  • Geef goed intercultureel onderwijs. Vertrek daarvoor van de dagelijkse realiteit en maak gebruik van de interactie tussen de leerlingen.

  • Zoek waar kinderen goed in zijn. Let daarbij ook op niet-schoolse vaardigheden. Maak hiervan gebruik om ze bij de les te betrekken, ze te motiveren,….

  • Geef veel positieve feedback . Leer ook kinderen om waardering voor elkaar uit te spreken. Leer kinderen zoeken naar wat hun collegaatjes al goed kunnen en leer ze dat te gebruiken.

  • Zoek en wend materiaal aan waarmee de nieuwkomer samen met anderen kan werken. Werk coöperatief en bouw onderlinge afhankelijkheid in. Zorg voor taken waarbij ook de inbreng van de anderstalige nieuwkomer, hoe gering ook, noodzakelijk is.

  • Zorg af en toe voor zelfstandig werk waarbij kinderen succeservaringen kunnen opdoen.

  • Interesseer je voor de thuistaal van de kinderen.

  • Zorg voor contacten tussen kinderen die dezelfde taal spreken. Verplicht ze niet om samen Nederlands te spreken.

  • Weet dat alle kinderen als ze een nieuwe taal leren eerst door een ‘stille periode’ gaan waarin ze taal opnemen.

  • Neem voldoende tijd voor mondelinge taalverwerving.

  • Weet dat kinderen die gealfabetiseerd zijn enkel nieuwe tekens moeten leren ontcijferen.

  • Wie niet gealfabetiseerd is moet leren lezen.

  • Werk met taalspellen.

  • Visuele ondersteuning kan zeer handig zijn maar moet alleszins gepaard gaan interactie

  • Gedragsmoeilijkheden kunnen zich voordoen en zijn veelal niet verwonderlijk. Sommige kinderen worstelen met echte trauma’ s . (Ver)oordeel niet te snel. Een verkeerde start kan dikwijls leiden tot serieuze problemen. Toch kan en mag men niet verwachten dat elke leerkracht ineens een specialist wordt inzake het begeleiden van leerlingen met bijvoorbeeld oorlogstrauma’ s .Daar zijn andere professionals voor . Heb vooral geduld en tracht te weten te komen wat de reden kan zijn van eventueel ‘ongeoorloofd gedrag’. Meer informatie vind je in de brochure ‘Kinderen met Oorlogstrauma’ s’ – Garant

  • ”Leren” kan enkel vanuit een veilig gevoel.

  • Laat de leerling niet stuurloos in de klassengroep rondzwerven (de eerste dagen en weken),maar bouw er een permanente relatie mee op: spreek hem heel veel individueel aan (ook non-verbaal!) zodat hij zich beschermd en gesteund voelt.

  • Verklaar niet alles vanuit de situatie “anderstalige nieuwkomer”. Een anderstalige nieuwkomer is ook gewoon een kind.

  • Hou rekening met de specifieke situatie van het kind, maar geef ook duidelijk de ‘regels’ aan van wat er binnen de school verwacht wordt, b.v. op het gebied van praktische zaken binnen en buiten de klas. Besteed hier meer aandacht aan dan bij andere kinderen. Herhaal de gedragsregels en verifieer zo snel mogelijk (indien nodig) om later moeilijkheden te vermijden.

  • Wees niet verrast als de anderstalige nieuwkomer na enkele weken ‘verdwenen’ is. Ons asielbeleid kan hierin een belangrijke rol spelen. Laat deze ervaring echter geen reden zijn om minder gemotiveerd aan de slag te gaan wanneer zich een volgende keer anderstalige nieuwkomers op school aandienen.

  • Stel realistische verwachtingen en verlies vooral het emotionele aspect niet uit het oog. Daarom is het aangewezen om de leeftijd van de anderstalige nieuwkomer te respecteren.

  • Wie het moet waarmaken zonder aanvullende lestijden kan volgende pistes uitproberen:

    • het schoolbestuur kan de plage -uren gebruiken om anderstalige nieuwkomers extra te begeleiden ;

    • het lestijdenpakket kan gereorganiseerd worden waardoor een leerkracht enkele uren per week vrijkomt om met anderstalige nieuwkomers te werken;

    • de kindvrije momenten van leerkrachten kunnen benut worden;

    • zorg ook voor opvang van de leerlingen buiten de school via samenwerking met sportclubs, jeugdbeweging, schoolopbouwwerk ... Dit zal de sociale integratie van de kinderen bevorderen

    • schakel vrijwilligers in: (cf. vertelmoeders...), ouders, leerkrachten met pensioen,...;

  • Stel ook voor jezelf realistische verwachtingen. Praat met collega’s, blaas af en toe stoom af maar blijf geloven in de ‘leerkracht’ van kinderen.

  • Speel niet voor therapeut, verwijs tijdig door naar professionelen.

Bronnen:

Vroegere versies van het vademecum anderstalige nieuwkomers VVKBaO en

Praktijkgids voor de basisschool september 2001 Nieuw gekomen? Welgekomen! Sociale integratie van anderstalige nieuwkomers, artikel van Filip Paelman.

Klasse voor ouders ook voor anderstalige ouders

Alle ouders in Vlaanderen met kinderen tussen 2,5 en 14 jaar krijgen Klasse voor Ouders gratis. Speciaal voor de allochtone ouders maakt Klasse voor Ouders een maandelijkse instapbrief in het Arabisch, Turks, Frans, Engels en Duits. De instapbrief vertelt in hun taal kort wat er in de nieuwe Klasse voor Ouders staat en waarom ook allochtone ouders het blad best lezen. De brief vertaalt dus niet het hele nummer maar spoort hen aan het blad, dat in eenvoudig Nederlands is gesteld, te lezen. Op die manier helpt Klasse de brug slaan tussen thuiscultuur en schoolcultuur, één van de belangrijkste pijlers voor een succesrijke schoolloopbaan van de kinderen. Directeurs kunnen zich inschrijven voor deze gratis instapbrief. Ze krijgen hem dan elke maand in hun mailbox zodat ze hem kunnen kopiëren en samen met de nieuwe Klasse voor ouders meegeven aan de allochtone ouders in de school.


Download de instapbrief voor anderstalige ouders op http://www.klasse.be/ouders/instapbrief

Terug naar inhoudstafel




1   2   3   4   5   6   7   8   9   ...   15


De database wordt beschermd door het auteursrecht ©opleid.info 2017
stuur bericht

    Hoofdpagina