Vragen Wetenschappelijke revolutie



Dovnload 22.71 Kb.
Datum28.08.2016
Grootte22.71 Kb.
Vragen Wetenschappelijke revolutie
Niet alleen de ontdekkingsreizen, maar ook de zeventiende-eeuwse wetenschappelijke onderzoekingen exploreerden verschillende ‘nieuwe werelden’. Geef hiervan drie voorbeelden.

Anatomie (binnenkant menselijk lichaam)

Telescoop (oppervlakte maan, manen Jupiter)

Microscopie (fysiologische structuren, kleine organismen)

Luchtpomp (wereld van het luchtledige, vacuüm)
Geef kort de voornaamste kenmerken van de wetenschappelijke revolutie weer.

Verwerping van de klassieke wetenschap en wording nieuwe wetenschap in de 17e eeuw. Geen samenhangend geheel van veranderingen, en heel veel rivaliserende stromingen.
Geef een gefundeerde mening over de volgende stelling. Het ontstaan van de moderne wetenschap in de 17de eeuw kan grotendeels worden verklaard uit het feit dat er in die eeuw een aantal geniale wetenschappers leefde, namelijk mensen als Galilei, Kepler, Huygens en Newton.

Nee, in dezelfde tijd waren er verschillende mensen bezig met onderzoeken in dezelfde richting. Het was toeval dat juist deze personen verantwoordelijk worden gehouden voor de ontdekkingen, want als ze een paar jaar later waren geweest, was iemand anders ze waarschijnlijk voor geweest.
Hoe veranderde in de 17de eeuw de traditionele relatie tussen natuurfilosofie en wiskunde? Geef hiervan voorbeelden.

De kloof hiertussen werd kleiner. De wiskundige modellen gaan de aard van de werkelijkheid echt beschrijven, in plaats van slechts de juiste resultaten verzorgen.
Geef een korte karakterisering van de mechanische filosofie. In welke opzichten komt die overeen met ons huidige wetenschappelijke wereldbeeld? Noem ook enkele duidelijke verschillen.

Wereld wordt niet langer gezien als een bezield iets. De wereld is geen organisme, maar een machine. Alles is te verklaren in termen van botsingen en bewegingen van dode materiedeeltjes.
Waarin is de wetenschapshistorische betekenis van Bacon vooral gelegen?

Volgens sommigen de grondlegger van de natuurkunde, vanwege het afwijzen van deductieve onderzoeksmethoden. Kennis wordt opgedaan door kritisch en systematisch onderzoek.

Vrijwel alle verklaringen van Descartes van uiteenlopende natuurverschijnselen zijn, achteraf gezien, fout. Toch wordt hem een enorme betekenis toegekend voor de ontwikkeling van de moderne natuurwetenschap. Waarin is die betekenis gelegen?



Betekenis vooral gelegen in het doen opkomen van de mechanisering van het wereldbeeld. Er zijn geen secundaire kwaliteiten als warm, zoet, vochtig. Dit wordt allemaal gevormd door je hersenen. Alles is te verklaren in termen van vorm, grootte en beweging van deeltjes
Hoe verklaarden achtereenvolgens Aristoteles, Copernicus en Descartes het vallen van losgelaten stenen (oftewel de zwaarte van lichamen)?

Aristoteles: Alles is bezield, en wil naar andere bezielde dingen toe

Copernicus: Gelijksoortige delen willen zich verenigen: de aarde en de steen willen zo dicht mogelijk bij elkaar zitten.

Descartes: kosmische wervelmaterie drukt de steen omlaag. Deze beweegt namelijk veel sneller dan de rotatie van de aarde, dus door centrifugale kracht gaat de steen omlaag.
De onderzoeksmethoden van Bacon en Descartes verschillen radicaal van elkaar. Geef de voornaamste verschillen weer.

Bacon: gezocht oorzaak verschijnsel. Maak een lijst van situaties waarin dit verschijnsel zich voordoet, en orden deze naar mate van sterkte. Analyseer de lijsten en vind de oorzaak

Descartes: Accepteer allen wat ontwijfelbaar waar is. Verdeel elk probleem in kleine delen. Begin simpel, en werk je op naar de ingewikkelde problemen.

Voornaamste verschil: Bacon maakt een heel groot systeem en lost dit op. Descartes verantwoord een probleem in kleine stukjes.
Volgens Descartes is de wereld onbegrensd en oneindig, kan een vacuum niet bestaan, en een atoom al evenmin. Met welke argumenten ondersteunde hij die overtuigingen?

Materie is ruimte, dus een ruimte zonder materie kan niet bestaan, dus geen vaccuum. Daarnaast is de ruimte oneindig deelbaar, dus zijn er ook geen atomen. Ruimte is wiskundig gezien onbegrensd, dus is er een oneindig heelal.
Descartes slaagde erin een puur mechanische verklaring te geven van de werking van magnetische verschijnselen. Waarom was het op die manier verklaren van juist magnetisme van belang in die tijd?

Magnetisme werd altijd gezien als iets magisch. Dit was dus een van de eerste brekingen met dit magische wereldbeeld, want de werking wordt nu verklaard op een dode, puur mechanische manier.

Deed dit met wokkeltheorie: in magneten bevinden zich schroefvormige porien. Daaromheen en doorheen gaan de wervels. Kunnen er maar in 1 richting doorheen. Aantrekking: lucht ertussen wordt weggezogen. Afstoting: botsingen van de wervels van 2 magneten.
Beschrijf de relevantie van Descartes’ rigoureuze scheiding van geest en materie voor de geneeskunde (en met name de fysiologie).

Dit onderscheid was heel belangrijk voor het moreel verantwoorden van ontledingen. Een hond doormidden zagen was namelijk niet meer zielig, aangezien het toch maar een machine was. Hond is namelijk alleen maar materie, niet geest.
In de door de commissie Van Oostrom gepresenteerde Historische Canon ontbraken Nederlandse natuurwetenschappers. In tweede instantie is Christiaan Huygens opgenomen in de canon als representant van die natuurwetenschappers. Verklaar de keuze voor Huygens. Anders gezegd: waarom wordt Huygens veelal gezien als de belangrijkste Nederlandse natuurwetenschapper?

Veel grote ontdekkingen, op veel verschillende vlakken, zoals de sterrenkunde, techniek (telescoop en slingeruurwerk), wiskunde (kansrekening) en gemengde wiskunde (golftheorie licht, slingerwet, botsingsregel). Daarnaast was hij lang voorzitter van de Academie Royal des Sciences.
Noem een aantal factoren die een rol speelden in de opkomst van een experimentele traditie in de 17de eeuw.

  • Gedeeltelijke demping sociale kloof tussen ambachtslieden en geleerden

  • Mechanische filosofie ondermijnt kloof tussen ‘kunst’ en natuur en wantrouwt directe zintuiglijke waarneming

  • Experimentele feiten zijn minder controversieel dan natuurfilosofie met religieuze connotaties

Waarom werd het experimentele onderzoek van de natuur gezien als onderdeel van de natuurfilosofie (‘proefondervindelijke wijsbegeerte’) en niet als onderdeel van de ‘natuurlijke historie’?



???
Hoe moesten ‘feiten’ volgens Boyle worde gepresenteerd om een betrouwbare indruk te maken? Waarom moest kennis van de natuur gegrondvest worden op dergelijke ‘feiten’ in plaats van ‘ontwijfelbare principes’?

  • Vermelding van getuigen

  • Gedetailleerde omstandigheden van het experiment

  • Ook mislukkingen vermelden

  • Feiten zelfbewust presenteren, theorieën met veel slagen om de arm

Traditionele verklaringen voor het opstijgen van water in pompen en hevels werden in de loop van de 17de eeuw niet langer geaccepteerd. Wat waren die traditionele verklaringen? Waarom golden dergelijke verklaringen halverwege de eeuw als problematisch, nog los van eventueel experimenteel onderzoek? Hoe luiden de nieuwe verklaringen voor dergelijke verschijnselen?



Traditioneel: opstijgen water in hevels en pompen is het gevolg van het verzet van de natuur tegen leegte: horror vacui.

Probleem omdat Galilei ontdekte dat bij een hoogte van ongeveer 10 meter water, dit verzet stopte, en omdat volgens Descartes er geen lege ruimte bestaat.

Nieuwe verklaring: het gewicht van de luchtkolom houdt de waterkolom in evenwicht.

Wat probeerde Pascal aan te tonen door zijn zwager met een glazen buis met kwik de Puy de Dôme te laten beklimmen?



Wilde aantonen dat gewicht van de lucht verantwoordelijk is voor het stijgen van het water, door te laten zien dat op grote hoogte de luchtkolom boven het water lager is, dus het water zou minder hoog moeten komen.
Noem twee redenen waarom een dominante rol van experimenten in de wetenschap van de Oudheid weinig waarschijnlijk zou zijn geweest.

Kunstmatige situaties hebben niks met de natuur te maken. Er kan hier alleen iets over geleerd worden door het met rust te laten en te bestuderen

Verder waren zintuiglijke waarnemingen heel belangrijk (rood of warm was bijvoorbeeld een eigenschap van materie)
Beschrijf Newtons nieuwe theorie van de kleuren van het licht. Beschrijf tevens het zogemaande ‘cruciale experiment’ waarmee hij zijn ideeën trachtte te ondersteunen.

Wit licht is een mengsel van stralen met elementaire kleuren, prisma scheidt die stralen, verschillende kleuren, verschillende brekingshoeken.

Licht gaat door een eerste prisma, breekt het licht in de verschillende kleuren. Daarna met een ander prisma de verschillende kleuren weer terugbrengen tot licht, of de brekingshoeken laten zien.
Waarom noemde Newton zijn boek ‘Wiskundige Beginselen van de Natuurfilosofie’ en niet ‘Wiskundige beginselen van de Natuurwetenschap’?

Dit was een verwijzing naar het boek van Descartes, Principia Philosophiae. Dit was voor Newton de grote boeman, omdat hij zijn theorie veel te materialistisch vond.
Beschrijf kort Newtons drie bewegingswetten. Aan wie ontleende hij het idee van bewegingswetten?

  • Traagheidswets: massa in beweging wil deze beweging handhaven

  • Evenredigheid kracht en verandering beweging (F = ma)

  • Equivalentie actie en reactie

Ontleende het idee van bewegingswetten aan Aristoteles
Geef een korte karakterisering van Newtons gravitatietheorie. Hoe beargumenteerde hij dat de kracht waarmee de zon de aarde in haar baan houdt, identiek is aan de kracht waarmee de aarde een steen aantrekt?

Alle lichamen in het universum trekken elkaar aan met een kracht evenredig aan de massa’s van beide lichamen en omgekeerd evenredig met het kwadraat van de afstand ertussen.

Beargumenteerde dit door

  • Planeten voldoen aan 1e en 3e wet kepler

  • Manen jupiter voldoen hier ook aan, dus de kracht is hetzelfde

  • Valversnelling steen en maan verhouden zich als 1/R^2: identieke kracht

  • Derde wet Newton: wederzijdse kracht.

Waarom konden veel tijdgenoten van Newton zijn gravitatietheorie niet aanvaarden? Hoe reageerde Newton op de kritiek?



Een werking op afstand van passieve deeltjes is een occulte eigenschap die aan materie wordt toegeschreven.

Reactie Newton: Aantrekking is enkel in wiskundige zin: Wederzijdse neiging tot toenadering. Daarnaast is de theorie bewezen uit verschijnselen, dus universele gravitatie is een feit. Tenslotte wilde Newton niet speculeren over de fysische oorzaak.
Geef een korte omschrijving van doel en aard van de alchemie.

  • Speurtoch naar de steen der wijzen

  • Genezing van ziekten d.m.v. elixir

  • Verandering onedele metalen in zilver en goud

  • Religieuze en mystieke doeleinden: verlichting.

Kun je een verband leggen tussen Newtons gravitatietheorie en zijn alchemistische werk? Zo ja, welk verband is dat dan?



Voor zijn gravitatietheorie weet hij ook niet precies hoe het werkt, moet ook wel iets ‘magisch’ zijn, net als het alchemistische werk.
Probeer uit te leggen hoe het mogelijk is dat de grootste wetenschapper aller tijden (namelijk Newton) zich bezig hield met alchemistisch onderzoek en met onderzoek van obscure Bijbelboeken.

In Newton’s optiek zijn niet alle processen te verklaren op een mechanische manier, som vereisen ze een meer verfijnde, geheime en verheven werkwijze.
Welke rol speelde religie in Newton’s uiteenlopende onderzoekingen?

Newton geloofde dat de steen der wijzen een ‘agent’ of instrument van God zou kunnen zijn, vandaar de alchemistische bezigheden

Daarnaast geloofde hij in de Prisca Sapientia: De mensheid was ooit in het bezit van volmaakte kennis, alleen is deze verloren gegaan in de loop der tijden. Newton is hier naar op zoek.
Leg uit aan de hand van Bacon, Descartes, Boyle en Newton waarom sommige mensen moeite hebben om in de zogenaamde wetenschappelijke revolutie een samenhangend proces te zien.

Al deze wetenschappers hadden een totaal ander beeld op de wereld en op de manier waarop deze onderzocht zou moeten worden. Logischerwijs is er dus niet te spreken van enige eenheid in de proces, iedereen deed het op zijn eigen manier.
Sommige historici stellen de wetenschappelijke revolutie gelijk aan het ontstaan van de moderne wetenschap. Geef je mening over deze stellingname.
Welke aspect (eventueel twee aspecten) )van de wetenschappelijke revolutie acht je het meest wezenlijk voor de natuurwetenschap van vandaag de dag: het uitbannen van doeloorzaken, of van animistische verklaringen, het inzicht dat de natuur beheerst wordt door wiskundige wetmatigheden, de nieuwe betekenis van experimenten, de visie dat kennis van de natuur moet worden onderbouwd met feiten in plaats van algemene principes, het inzicht in het collectieve karakter van wetenschappelijk onderzoek, of de visie dat autoriteit geen rol mag spelen in de vorming van kennis? Leg uit waarom.



De database wordt beschermd door het auteursrecht ©opleid.info 2017
stuur bericht

    Hoofdpagina