Vrije Universiteit Brussel



Dovnload 0.84 Mb.
Pagina16/25
Datum22.07.2016
Grootte0.84 Mb.
1   ...   12   13   14   15   16   17   18   19   ...   25

Besluit

Deze inhoudsanalyse kan gezien worden als een ‘proef op de som’ voor de uitgangspunten van Kunstbende. De ‘mission statement’ van Kunstbende zegt dat ‘enthousiasme en originaliteit belangrijker zijn dan gelikte professionaliteit’ en ‘alles is toegelaten, geen enkele stijl verboden’. Kortom, het vernieuwende staat voorop. De praktijk wijkt hier echter van af. Zelfs als de twee criteria ‘innoverend’ en ‘lef’ worden samengeteld om de drang naar vernieuwing te meten, dan nog blijken er maar twee kunstcategorieën te zijn, dans en tekst, waar ‘originaliteit’ boven het criterium ‘afwerking’ komt te staan. Bij de overige kunstcategorieën weegt de factor ‘afwerking’ zwaarder door dan ‘innovatie’ en ‘lef’. Misschien moet Kunstbende zich bezinnen over deze aanpak en/of het Kunstbende-pamflet herzien.


Positief is wel dat een vergelijking tussen de finale van 2002 en 2003 aantoont dat de jaargang 2003 beter de uitgangspunten van het Kunstbende-pamflet beantwoordt. Het gaat de goede richting in.
Alle beoordelingscriteria kunnen zowel positief als negatief worden aangewend. De inhoudsanalyse toont aan dat de positieve criteria duidelijk in de meerderheid zijn, wat kan wijzen op een enthousiaste en optimistische jury. Een andere verklaring is dat het gaat om kunstwerken van jongeren, die voor de eerste keer met een eigen werk naar buiten komen. Een zwaar negatieve beoordeling zou hen mogelijk van de kunsten wegleiden, wat zeker niet het doel is van Kunstbende. Dit wil echter niet zeggen dat de jury kritiekloos alle werken van de deelnemers slikt.
  1. Hoe gaan jongeren om met kunsteducatieve projecten?

    1. Deelvragen


Aan de hand van onderzoek dat Kunstbende Nederland liet uitvoeren naar aanleiding van hun vijfjarig bestaan en met de doelstellingen van Kunstbende Vlaanderen in het achterhoofd is de vraag “Hoe reageren de ‘nieuwe’ jongeren op kunsteducatieve projecten?”, geoperationaliseerd in vier afzonderlijke vragen.236
Is er sprake van een omnivoor cultuurconsumptiepatroon bij Kunstbende-jongeren?

Bij jongeren vindt het onderscheid tussen hoge en lage cultuur veel minder ingang. Jongeren vormen een cultureel anders geprogrammeerde generatie, waarbij veel aandacht gaat naar de eigen smaakvoorkeuren. Jonge hoogopgeleiden vertonen bijgevolg vaker een omnivoor vrijetijds-patroon. Hoewel de omnivoriseringsthese zegt dat hoogculturele activiteiten vermengd worden met laagculturele activiteiten, zijn er toch een aantal beperking aan de omnivoriteit. Het is onwaarschijnlijk dat werkelijk alle activiteiten worden opgenomen in het vrijetijdspatroon. Nog steeds worden bepaalde activiteiten als ‘not done’ beschouwd.


Om welk type kunst gaat het bij deelnemers van Kunstbende?

De smaakontwikkeling van jongeren is in hoge mate een individueel gegeven. Bovendien is het een belangrijk onderdeel bij het ontwikkelen van een eigen identiteit. Uit Nederlands onderzoek blijkt dat Kunstbende-deelnemers zich iets meer met een eigen smaak profileren dan andere Nederlandse jongeren. De antwoorden op de vraag naar hun favoriete artiesten, acteurs en auteurs zijn verschillend tussen jongeren die aan de wedstrijd deelnamen en jongeren die dat niet deden. Zo somden jongeren vooral commercieel getinte artiesten op, zoals Schwarzenegger, Van Damme, Tom Cruise, Pamela Anderson en Johnny Depp. De antwoorden van oud-deelnemers aan Kunstbende zijn zodanig gevarieerd dat er geen top valt samen te stellen: Dali, Matisse, Keith Haring, David Lynch, Mondriaan. Weliswaar zijn Schwarzenegger en Van Damme ook onder oud-deelnemers een aantal keren genoemd.


Hoe gaan jongeren om met kunst en cultuur?

Waarom houden jongeren zich bezig met kunst en cultuur?

Kunstbende Vlaanderen wil jongeren stimuleren om actief met kunst en cultuur om te gaan en hoopt dat jongeren daar plezier aan beleven. Op die manier tracht Kunstbende deze jongeren aan te zetten om hun eigen creativiteit te ontdekken en te uiten.

Het imago van Kunstbende wordt onder jongeren redelijk positief geschat. Ook vinden ze het een wedstrijd die echt op jongeren is gericht. Aan Kunstbende-deelnemers en oud-deelnemers is gevraagd hoe ze de wedstrijd waardeerden en welke invloed deze deelname heeft gehad. Ook na afloop hebben zij een hoge waardering ten opzichte van Kunstbende. Zo zegt 57% van de Kunstbende-jongeren dat de wedstrijd een invloed heeft gehad op hun persoonlijk leven. Wel wordt de specifieke invloed van Kunstbende op het culturele gedrag lager geschat. 16% vindt dat ze door deelname aan de wedstrijd kunst is gaan waarderen en 9% zegt door Kunstbende meer naar theater en concerten te gaan. Uiteraard is hier enige voorzichtigheid vereist, omdat enkel wordt afgegaan op wat de respondenten zeggen.

    1. Dataverzameling en onderzoeksmethode

Wat de dataverzameling betreft, is geopteerd voor een twintigtal diepte-interviews met jongeren die aan Kunstbende hebben deelgenomen of nog steeds deelnemen. Om deze respondenten te kiezen is de database van Kunstbende doorzocht. Er is gekozen om jongeren te selecteren op basis van het aantal keren dat ze aan de wedstrijd deelnamen. Dit onderzoek bestudeert de wisselwerking tussen kunsteducatie en cultuurbeleving van jongeren. Het is daarom voor de hand liggend om jongeren te kiezen die zich meerdere keren inschreven voor Kunstbende en bijgevolg al langer met een kunsteducatief project in aanraking kwamen.


De meeste respondenten hadden minstens twee wedstrijdedities achter de rug en hadden al meerdere stappen in het Kunstbende-parcours afgelegd, gaande van voorronde en finale tot workshops. Na tien interviews bleek dat geen nieuwe informatie meer vergaard werd. De overige interviews werden daarom niet afgenomen.
Op basis van de probleemstelling en de onderzoeksvraag (‘is er sprake van omnivoor cultuurgedrag bij cultureel zeer actieve jongeren?) is een topiclijst opgesteld. Hierbij is geprobeerd om een logische volgorde aan te houden en om van een zeer brede topic (vrijetijd) naar de kern van de zaak (Kunstbende) toe te werken. 237
In de eerste topic wordt nagaan waarmee jongeren zich in hun vrijetijd bezighouden. Wat is voor jou vrijetijd? Vertel eens wat meer over je vrijetijd tijdens een gewone schoolweek. Deze topic is bewust erg breed gehouden om te kijken of jongeren kunst en cultuur spontaan vernoemen en of het een belangrijke plaats inneemt in hun leefwereld.
De tweede topic bakent het vrijetijdslandschap af tot culturele activiteiten. Wat verstaan jongeren onder cultuur? Aan welke culturele activiteiten nemen ze zelf deel? Naast deze open vragen zijn een aantal opinie- en houdingsvragen gesteld door de respondenten een aantal citaten van leeftijdsgenoten voor te leggen. Deze citaten zijn gedestilleerd uit korte interviews, waarbij King Kong238, een website met webtelevisie, peilde naar de houding van jongeren tegenover cultuur.

Cultuur, je moet dat onder de grote en de kleine ‘k’ zien.

Muziek heb je nodig, maar de kunst niet.

Ze zouden het (culturele activiteiten) alleen wat interessanter moeten maken, zodat je wat meer kan opbrengen om er naar toe te gaan. 239
Deze topic wil enerzijds meer inzicht bieden in het cultuurgedrag van Kunstbende-jongeren en anderzijds een mogelijk omnivoor cultuurpatroon ontwarren in het gedrag van deze jongeren. De voorlaatste topic rond kunsteducatie is wat moeilijker, omdat kunsteducatie een thema is waar jongeren niet meteen mee bezig zijn. Toch is dit onderwerp van belang voor het onderzoek, want hiermee wordt nagegaan hoe jongeren aankijken tegen een ‘begeleiding naar de kunsten’. Ook hier kregen de respondenten enkele citaten voorgelegd, ditmaal waren het woorden van Bert Anciaux, de vorige minister van cultuur.
Tot slot is er de laatste topic die in het teken staat van Kunstbende. Deze topic peilt naar de ervaring van de jongeren van een concreet kunsteducatief project. Waarom hebben jongeren hieraan deelgenomen? Wat hebben ze geleerd tijdens de wedstrijd? Naast deze open vragen werden de respondenten geconfronteerd met enkele doelstellingen van Kunstbende. Of ze dit ook echt ondervonden tijdens de wedstrijd:

Kunstbende is meer dan een wedstrijd in kunst.

Kunstbende wil een hechte community uit bouwen.
Methode voor analyse

Bij het lezen van de interviews zijn labels toegekend die de inhoud zo goed mogelijk trachten weer te geven. Vervolgens zijn de labels geordend, wat wil zeggen dat de bij elkaar horende labels en overlappingen zijn samengevoegd onder een kernlabel of thema. Deze thema’s zijn gegroepeerde ideeën met een grote relevantie voor de onderzoeksvragen. Zij zijn zodanig geformuleerd dat ze voor iedereen begrijpbaar zijn. Om de diversiteit van de antwoorden van de respondenten niet uit het oog te verliezen, zijn binnen ieder thema verschillende dimensies ontrafeld. Tot slot is per thema een memo uitgeschreven, waarin de visie van de tien respondenten met elkaar zijn vergeleken.240


De verschillende thema’s zijn telkens gekoppeld aan een onderzoeksvraag. Het eerste thema ‘omgang met cultuur’ wil twee, dicht bij elkaar aansluitende onderzoeksvragen beantwoorden. Enerzijds hoe Kunstbende-jongeren omgaan met kunst en cultuur en anderzijds welk cultuurgedrag Kunstbende-jongeren vertonen? Is er met andere woorden sprake van een omnivoor cultuurconsumptiepatroon.

Het volgende thema gaat na waarom Kunstbende-jongeren zich bezighouden met kunst en cultuur. Wat is hun motivatie? Wat drijft hen? Het derde thema gaat na of deze jongeren verschillende types kunst ervaren. Maken zij een verschil tussen de zogenaamde ‘hoge’ en ‘lage’ cultuur? Zo ja, welk type kunst boeit deze Kunstbende-jongeren. Kunstbende wordt dit jaar door de Vlaamse Gemeenschap gesubsidieerd als kunsteducatief project. Het laatste thema onderzoekt of deze jongeren Kunstbende werkelijk als een kunsteducatief project ervaren.


Om te achterhalen of deze jongeren een omnivoor cultuurgedrag vertonen, wordt enerzijds gekeken naar hun vrijetijd. Waaraan nemen jongeren deel in hun vrijetijd? Beperken ze zich tot één cultuurvorm of zijn ze net actief in zeer uiteenlopende kunstdisciplines? Anderzijds wordt hun Kunstbende-deelname onder de loep genomen. Schrijven deze jongeren zich in in één of meerdere kunstcategorieën van de wedstrijd? Is er een evolutie vast te stellen in hun Kunstbende-loopbaan? Zo is het mogelijk dat jongeren zich bij hun eerste wedstrijddeelname inschrijven in de categorie waar ze al lang een voorliefde voor hebben. Op Kunstbende komen ze vervolgens in contact met kunstdisciplines waar ze niet zo vertrouwd mee zijn, en dat geeft impulsen om het jaar daarop ook eens in een andere categorie deel te nemen.
De lezer moet goed voor ogen houden dat het hier enkel gaat om Kunstbende-jongeren. Een veralgemening naar de Vlaamse jeugd is niet te trekken. Kunstbende-jongeren zijn immers een zeer specifieke groep jongeren die extra cultureel geïnteresseerd is en bijgevolg niet overeen komt met de doorsnee dertien- tot negentienjarigen.


1   ...   12   13   14   15   16   17   18   19   ...   25


De database wordt beschermd door het auteursrecht ©opleid.info 2017
stuur bericht

    Hoofdpagina