Vrije Universiteit Brussel



Dovnload 0.84 Mb.
Pagina22/25
Datum22.07.2016
Grootte0.84 Mb.
1   ...   17   18   19   20   21   22   23   24   25

Besluit


Vertonen deze Kunstbende-jongeren een omnivoor cultuurgedrag? Een eenduidig antwoord op deze vraag is moeilijk te geven. Wel staat vast dat zij zowel een grote actieve als receptieve cultuurinteresse hebben. Omnivoriteit wordt echter vooral vanuit receptief oogpunt geïnterpreteerd. In dat opzicht blijkt dat de meest geliefde cultuurvormen die deze Kunstbende-jongeren opsommen eerder thuishoren onder de zogenaamde hoge cultuur. Voorzichtig geven een aantal jongeren toe de populaire cultuur niet helemaal te schuwen. Een cafébezoek, karaoke en ‘VT4-toestanden’, het is hen niet vreemd. Maar of dat voldoende is om tot de culturele omnivoren te behoren, is te betwijfelen. Bovendien is een aantal jongeren, voor wie muziek hun leven is, overduidelijk univoor. Mogelijk is dat te verklaren doordat muziek veel meer is dan de songs, ieder muziekgenre omvat immers een hele cultuur en levensvisie.
Eén van de belangrijke doelstellingen van Kunstbende: jongeren aanzetten om actief met kunst en cultuur bezig te zijn, is zeer geslaagd. Sommige respondenten zijn zelfs veel meer gedreven op het actieve cultuurniveau dan op het receptieve. Opvallend is dat beide niveaus in elkaars verlengde liggen. Jongeren met een interesse in theater schrijven zich in in de categorie performance. Jongeren met een interesse in internet en nieuwe media schrijven zich in in de categorie nieuwe media. Welke interesse eerst was, is niet te zeggen. Mogelijk willen jongeren na een receptieve interesse in een bepaalde kunstvorm, het ook eens zelf uitproberen.
Deze Kunstbende-jongeren gaan graag naar een voorstelling, omdat ze er veel leren en ontdekken hoe andere mensen hun emoties uiten. Herkenning blijkt bijgevolg een belangrijke motivatie om aan cultuur deel te nemen. De belemmeringen waarmee jongeren geconfronteerd worden om aan cultuur deel te nemen zijn klassiek: tijd en geld. Uit de interviews blijkt, in overeenstemming met de wetenschappelijke literatuur, dat de culturele interesse van ouders het cultuurgedrag van deze jongeren beïnvloeden. Cultuur geïnteresseerde ouders maken het geïnteresseerde jongeren gemakkelijker om veel aan cultuur deel te nemen.
Kunstbende zet jongeren aan om in de huid van ‘kunstenaar’ te kruipen en de eigen creativiteit te ontdekken. Voor vele jongeren was deze wedstrijd dan ook de eerste keer dat ze naar buiten kwamen met eigen werk. Opvallend is dat ouders weinig of geen invloed hebben in de Kunstbende-carrière van hun kinderen. De interesse voor een bepaalde kunstdiscipline ontwikkelen ze door leerkrachten, broers en zussen en de wedstrijd ontdekken ze meestal ook door vrienden, school of broers en zussen.
De visie van deze jongeren tegenover kunst is verbazingwekkend. Hoewel de meeste Kunstbende-jongeren het nogal elitair vinden om te spreken van een onderscheid tussen de zogenaamde hoge en lage cultuur is het verschil voor hen toch nog steeds aanwezig. Hun voorkeur gaat duidelijk uit naar de hoge cultuur en ze staan daarbij erg afwijzend tegenover alles wat commercieel getint is.
Dat Kunstbende een erg specifieke jongerengroep aanspreekt, valt niet te betwisten. Een vergelijking met de doorsnee jongeren is dan ook niet mogelijk. Het zijn vooral jongeren die al langer in kunst en cultuur geïnteresseerd zijn die zich inschrijven voor de wedstrijd, wat niet echt wijst op een lage instapdrempel van Kunstbende.
Niet elke jongere moet van kunst en cultuur houden, maar wel, zeggen deze Kunstbende-jongeren, moeten alle jongeren aangemoedigd worden om even van cultuur te proeven. Op de vraag of cultuur een aanpassing moet ondergaan om in het blikveld van jongeren te komen, zijn de respondenten het niet eens.
Is Kunstbende inderdaad een kunsteducatief project? Opmerkelijk is dat alle respondenten aangeven behoorlijk wat te hebben geleerd op deze wedstrijd. Naast nieuwe kunstvormen ontdekken is durf veruit één van de belangrijkste aspecten die jongeren op Kunstbende leren. Het gaat dan om de ervaring om op een podium te staan en het overwinnen van podiumangst. Bijgevolg gaat Kunstbende bij de meeste jongeren niet zomaar voorbij. Eens toegetreden tot de Kunstbende-wereld voelen jongeren zich erg aangetrokken tot de deze ‘bende’, waardoor ze een zeker distinctiegevoel ontwikkelen tegenover jongeren die in een andere wereld opgroeien. Kunstbende-denkenden versus niet-Kunstbende-denkenden.


  1. Algemeen Besluit

Culturele smaak, cultuurconsumptie en cultureel actieve jongeren zijn de centrale begrippen in deze eindverhandeling. Het onderscheid tussen hoge en lage cultuur vindt sinds enkele jaren steeds minder ingang bij jonge hoogopgeleiden. Jongeren zouden het verschil tussen hoge en lage cultuur anders interpreteren dan volwassenen. Zij zouden niet het gevoel hebben te moeten kiezen tussen twee verschillende hiërarchische cultuurdomeinen en bijgevolg een vrijetijdspatroon vertonen waarbij ze van beide walletjes proeven. Dit wordt omschreven als een omnivoor cultuurgedrag, waarbij niet een exclusieve, maar een brede culturele smaak het cultuurgedrag bepaalt. Een verklaring voor het ontstaan van deze omnivore cultuursmaak is te vinden in de nieuwe leefwereld, waarin jongeren als gevolg van individualisering, democratisering van het onderwijs en de opkomst van de cultuurindustrie opgroeien.


Hoe is het gesteld met de omnivore smaak bij cultureel actieve jongeren? Een onderzoek naar het cultuurgedrag van Kunstbende-jongeren toont echter dat van een omnivoor vrijetijdspatroon weinig sprake is. Zij voeren een sterk pleidooi voor de appreciatie van hoge cultuur. Uitspraken, zoals ‘film is commerciëler dan podiumkunsten’, ‘programma’s (Fawlty Towers) die wat hoogstaander zijn en meer culturele ontspanning bieden’ wijzen er op dat aan de open smaak van deze jongeren nog duidelijk beperkingen zijn. Vooral het aspect ‘commercieel’ schrikt deze Kunstbende-jongeren af. Ook op Kunstbende zelf worden bepaalde kunstvormen ‘hoger’ beschouwd dan andere. Een uitspraak, zoals ‘ik vind echt alle categorieën expressief, maar dans vind ik iets lagers, ik heb dat al gezien in de clips’ is daar een mooi voorbeeld van.
Opvallend is dat deze respondenten hun liefde voor de kunst niet van thuis uit meekregen, maar het waren vooral leerkrachten, vrienden en broers en zussen die hen stimuleerden. Ook de kennismaking met Kunstbende gebeurde via de leerkrachten, vrienden en broers en zussen. Tussen Kunstbende-jongeren is er een sterk samenhorigheidsgevoel. Jongeren schrijven zich jaar na jaar in en worden daarnaast Kunstbende-ambassadeur of vrijwilliger bij Villanella. Kunstbende is met andere woorden veel meer dan een wedstrijd in kunst. Het is een echte bende geworden, waarvan de leden zich duidelijk onderscheiden van de niet-leden. Eén van de respondenten maakte zelfs het onderscheid tussen Kunstbende-denkenden (cultuurgeïnteresseerde jongeren) en niet-Kunstbende-denkenden (niet-cultuurgeïnteresseerde jongeren).

Of Kunstbende een omnivore smaak bij haar deelnemers promoot, is moeilijk te zeggen. Wel tracht de organisatie door een aanbod van negen kunstcategorieën bij jongeren een brede kijk op kunst te stimuleren. Bovendien is Kunstbende van mening dat ‘alles kan en geen enkele stijl verboden is’, waardoor de wedstrijd voor iedere jongeren een uitlaatklep biedt. Enig punt van kritiek is dat het Kunstbende-pamflet doet geloven dat ‘ongelikte professionaliteit’ niet belangrijk is, terwijl bij een inhoudsanalyse van de juryverslagen net dat criteria er met kop en staart bovenuit steekt. Originaliteit komt daar pas op de tweede plaats. Opvallend is dat deze Kunstbende-jongeren durf en lef als één van de belangrijkste aspecten aanduiden die ze op Kunstbende leren, maar slechts 17% van de juryverslagen hanteren dit criterium bij het beoordelen van de acts.


Duidelijk is dat Kunstbende-jongeren bijzonder cultureel actieve jongeren zijn en dat zij bijgevolg in niets te vergelijken zijn met de doorsnee-jongeren. Verder onderzoek naar jongeren en omnivorisering is in Vlaanderen zeker nodig. Mogelijke vragen zijn daarbij: hoe sterk verschillen cultureel actieve jongeren van hun leeftijdsgenootjes? Wat zijn die verschilpunten en waar liggen de overeenkomsten?




1   ...   17   18   19   20   21   22   23   24   25


De database wordt beschermd door het auteursrecht ©opleid.info 2017
stuur bericht

    Hoofdpagina