Wachtlijsten; Het verhaal achter de cijfers


Methodologische beperkingen



Dovnload 446.42 Kb.
Pagina8/9
Datum23.07.2016
Grootte446.42 Kb.
1   2   3   4   5   6   7   8   9

Methodologische beperkingen


Tot slot dient er te worden stilgestaan bij enkele kanttekeningen met betrekking tot deze studie. Allereerst is er sprake van een vrij kleine respondentengroep (N=17). Toch werd er bij dit aantal een saturatie grens bereikt, om voor dit onderzoek tot voldoende inzicht te komen. Hierbij moet echter wel rekening gehouden worden met de respons. Enkelen voelden zich te ‘gezond’ voor medewerking maar ook twee respondenten hebben te kennen gegeven niet te willen meewerken wegens een te slechte gezondheidstoestand.
Er moet ten tweede geconcludeerd worden dat de steekproef bestaat uit zeventien relatief gezonde mensen. Daarnaast betreft dit onderzoek een vrij algemene doelgroep. Voor een vervolgonderzoek zou het aan te bevelen zijn om op een specifiekere doelgroep toe te spitsen, bijvoorbeeld de rol van mantelzorg, alleenstaanden of Alzheimerpatiënten. Ook zou er een vervolgonderzoek aan te bevelen zijn met als focus perceptie van degene die écht wacht, ook wel de ‘schrijnende’ gevallen genoemd.
Ten derde moet er rekening mee worden gehouden dat de mantelzorg ook vaak bij het interview betrokken was. Als deze geïndiceerde en de mantelzorg afzonderlijk van elkaar waren geïnterviewd, zouden er zeer waarschijnlijk andere antwoorden uitkomen. Waarom er toch voor deze methode gekozen is, is het feit dat er in een kort tijdsbestek materiaal verzameld diende te worden. Het was in deze opzet niet mogelijk om beide partijen apart te interviewen. Daarnaast was het voor de geïndiceerden een gevoel van veiligheid dat de mantelzorg in een aantal gevallen bij het interview aanwezig was. De keuze wel/geen mantelzorg bij het interview te betrekken lag geheel bij de geïnterviewde zelf.

8. Aanbevelingen
Hieronder volgen de aanbevelingen die voortkomen uit onderhavig onderzoek.

In dit hoofdstuk is de structuur toegepast aan de hand van de keten die wordt gehanteerd tijdens het proces van indicatiestelling. Indicatie is slechts een onderdeel van dit gehele proces. Dit is de reden waarom de aanbevelingen gericht zijn aan de drie betrokken ketenpartijen, zodat er per onderdeel beoordeeld kan worden op welke wijze de relatie is te leggen met de problematiek rondom wachtlijsten. Vervolgens zullen er ook enkele aanbevelingen gericht worden aan de politiek. Tot slot zal dit onderzoek worden afgesloten met enkele suggesties voor vervolgonderzoek.


In de conclusie werd gesteld dat om zorg adequaat te kunnen inkopen, die qua vorm en plaats aansluit bij de voorkeur, behoefte en/of noodzaak van de cliënt, er zeker aanpassingen dienen te komen in het huidige proces van indicatiestelling. Het is niet wenselijk dat de zorginkoop gebaseerd wordt op ‘kale’ cijfers. Dit zou een onjuist en vertekend beeld weergeven.
De drie genoemde ketenpartijen zijn:

    • het CIZ (voor de claimbeoordeling / onafhankelijke indicatiestelling)

    • het zorgkantoor (voor de informatie aan en bemiddeling van klanten, de inkoop van zorg en de administratieve afhandeling van alle zaken op dat gebied)

    • de zorgaanbieder (voor de levering van zorg aan de rechthebbende, de geïndiceerde verzekerde, en het declareren van de kosten daarvan conform de gemaakte afspraken met het zorgkantoor.)



CIZ


  • Wellicht is het aan te bevelen een helder model te ontwikkelen, waarin het proces van indicatiestelling voor alle partijen inzichtelijk wordt. Voor de ouderen in het bijzonder dient er een overzicht te komen met daarop wie waarvoor verantwoordelijk is.

  • Er dient helderheid gecreëerd te worden over de gevolgen van indicatiestelling, welke de vooroordelen en eenzijdige beeldvorming hierover kan wegnemen.

  • De gegevens voor vraagsturing dienen beter in beeld gebracht te worden middels een meer persoonlijke benadering, op het individu afgestemd. Er zou vaker face-to-face contact kunnen plaatsvinden. Ook is het belangrijk dat er plaats is voor dialoog en aandacht voor de klant, bij voorkeur in diens eigen omgeving, met waar nodig mantelzorg erbij aanwezig. Tevens zal op deze wijze ’het verhaal’ dat het cijfer van de wachtlijst kenmerkt, inzichtelijk worden.

  • Het verdient aanbeveling om herindicaties te optimaliseren of daadkrachtiger toe te passen, omdat de factoren waardoor de cliënten op de lijst zijn gekomen vaak veranderen gedurende de tijd. Ook kan de gezondheidstoestand zijn gewijzigd en/of herstel van omstandigheden zijn opgetreden. Denk hierbij aan overlijden van de partner, herstel na een operatie/ziekte. Ook zou het kunnen dat men voldoende baat heeft bij overbruggingszorg. Uiteindelijk verdient het de aanbeveling dat de ‘vervuilde’ wachtlijst in de nabije toekomst zou moeten worden aangepakt, om een realistischer beeld te geven van het aantal daadwerkelijk wachtenden voor verblijf.

Zorgkantoor


  • Er dient meer persoonlijke aandacht en meer tijd besteedt te worden aan de geïndiceerde voor Verblijf tijdens de zorgbemiddeling. Hierdoor kunnen vooroordelen omtrent Verblijf inzichtelijk gemaakt worden en vervolgens wellicht gerelativeerd worden.

  • Het is aan te bevelen dat na ‘opschoning van de wachtlijsten’ meer controle op de (her)indicatiestelling dient te worden uitgevoerd. Er dient vervolgens een eventuele opsplitsing tussen acute en preventieve zorgvragen inzichtelijk worden gemaakt.



Zorgaanbieders


  • Wensen met betrekking tot verblijf dienen inzichtelijk te worden gemaakt, zodat het aanbod beter afgestemd kan worden op deze wensen. Hierdoor kan meer aanbod gecreëerd worden, bijvoorbeeld van tweekamer appartementen, zodat er ook daadwerkelijk vraaggerichte zorg verleend kan worden.

  • Een nadrukkelijke wens van de geïndiceerden ten aanzien van rolators is de behoefte aan een lichtgewicht rolator, bijvoorbeeld gefabriceerd van aluminium. Deze is hierdoor makkelijker hanteerbaar wegens een lager gewicht. Dit zou de kwaliteit van leven van ouderen doen toenemen omdat de lichtgewicht rolator voor de mantelzorg makkelijker hanteerbaar is, met name bij transport.

  • Er dient een betere afstemming plaats te vinden van een contactpersoon namens de thuiszorginstantie. De respondentengroep weet vaak niet waar men met hun klachten naar toe moet. Dit vindt nu veelal telefonisch plaats, maar men voelt zich dan vaak afgewimpeld. Meerdere malen werd door de geïnterviewde aangegeven een interview, zoals voor dit onderzoek is uitgevoerd, zeer op prijs te stellen.



Politiek


  • Om de voorgestelde verandering van de wachtlijstbenadering, onder andere de meer persoonlijke benaderingswijze te bekostigen, dient er meer geld voor gezondheidszorg begroot te worden.

  • Voor het reeds in de Kamer algemeen vastgestelde besluit, vraaggerichte zorg te leveren, dienen er meer middelen ter beschikking te komen om dit ook daadwerkelijk te kunnen realiseren.

  • Om mantelzorg te ondersteunen bij hun inzet en eventueel mantelzorg te stimuleren dient er een reëel beleid ontwikkeld te worden waarbij deze tegemoet gekomen dient te worden voor hun inspanningen.

  • De betekenis en de doelstelling van een wachtlijst dient nader gedebatteerd te worden, het lijkt erop dat de betekenis van de wachtlijst haar doel voorbij schiet, doordat er maar een zeer klein percentage daadwerkelijk wacht.



Cliënt


  • Voor zover mogelijk kan de cliënt maatregelen treffen om de zorg eerder weg te nemen. Zij kan bijvoorbeeld eerder anticiperen op de toekomst (bijvoorbeeld qua verhuizing naar een bungalow), zodat men enigszins is voorbereid op een toekomstige zorgvraag.

  • De cliënt dient te leren omgaan met vraaggerichte zorg.

  • De regelmatige ontstane miscommunicatie kan ook een oorsprong vanuit de cliënt/mantelzorg kennen. Het is erg belangrijk dat de cliënt ook initiatief toont en zich tevens goed laat voorlichten, zodat een ieders rol en de daarbij horende verwachtingen helder zijn.



Mantelzorg


  • Om de mantelzorg voldoende ondersteuning te bieden kan gezocht worden naar mogelijkheden voor meer of alternatieve ondersteuning bij deze zorg. Tevens kan de mantelzorg in bepaalde gevallen zelf eerder de stap zetten naar de mogelijkheden van mantelzorgondersteuning.



Vervolgonderzoek
Uit dit onderzoek blijkt uit de analyse dat meerde aspecten nader onderzocht dienen te worden. Hieronder zullen enkele onderwerpen en richtlijnen voor vervolgonderzoek worden aangegeven.


  • Om de gedane bevindingen te bevestigen is een kwantitatief onderzoek naar deze wachtlijstproblematiek aan te bevelen. Hiermee kan vervolgens een totaaloverzicht worden verkregen van de daadwerkelijke aantallen/percentages écht wachtenden.

  • Er lijkt is in het proces van indicatiestelling veel miscommunicatie te ontstaan. Door deze constatering is het aan te bevelen hier nader onderzoek binnen dit indicatieproces te laten plaatsvinden. Bijvoorbeeld onder indicatiestellers en/of huisartsen die ook dagelijks met deze problematiek te maken krijgen.

  • Er zou wellicht vervolgonderzoek kunnen worden uitgevoerd, naar welke betekenis ouderen, maar ook instanties, hechten aan wachtlijsten.

  • Tevens is het aan te bevelen om een vervolgonderzoek onder enkel en alleen de mantelzorg te laten plaatsvinden. Hierbij zal gekeken moeten worden of er dan dezelfde resultaten verkregen zullen worden. Hierdoor zal inzichtelijk worden wat de (onderschatte) rol van de mantelzorg is, voor het mogelijk maken van het blijven wachten van de geïndiceerden.

  • Voor een vervolgonderzoek naar de samenhang van het op een wachtlijst staan en de waardering van kwaliteit van leven, zou het aan te bevelen zijn om op een specifiekere doelgroep toe te spitsen, bijvoorbeeld de rol van mantelzorg, alleenstaanden of Alzheimerpatiënten. Ook zou er een vervolgonderzoek aan te bevelen zijn met als focus perceptie van degene die écht wacht, ook wel de ‘schrijnende’ gevallen genoemd.


Referenties
Bilsen, P.M.A. van., Hamers, J.P.H., Groot, W., & Spreeuwenberg C. (2006) Demand of eldery people for residential care: an exploratory study. Universiteit Maastricht, BMC Health Services Research.

Blanchard-Fields, F., & Irion, J.C. (1988). The relation between locus of control and coping in two contexts: Age as a moderator variable. Psychology and Aging,3,190-203.


Boer, A. de., & IJdema, G. (2003). Nu wachten voor later. Leeuwarden: De Friesland.
www.btsg.nl

http://www.btsg.nl/infobulletin/beeldvorming.html

Geraadpleegd op 22 mei 2007
www.cbs.nl

http://www.cbs.nl/nl-nl/menu/themas/gezondheid-welzijn/publicaties/artikelen/archief/1998/1998-0065-wm.htm (A)

Geraadpleegd op 22 december 2006

http://www.cbs.nl/nlNL/menu/themas/dossiers/vergrijzing/publicaties/persberichten/archief/2006/2006-117-pb.htm (B)

Geraadpleegd op 22 december 2006
www.ciz.nl 

http://www.ciz.nl/sf.mcgi?3318

Geraadpleegd op 23 februari 2007
Dawson, J. (1987). Evaluation of a community-based night sitter service. Fielding, P, Research in the nursing care of eldery people. Chicester/New York: John Wiley & Sons.
Deeg, D.J.H., & Thomese, G.C.F. (2005). Discrepancies between income and neighbourhood status: effects on physical and mental health. European Journal of Aging, 2, 98-108.
Dijkstra, G.J., Groothoff, J.W., & Post, D. (2001). Welke objectiveerbare beperkingen op lichamelijk, huishoudelijk, psychisch en sociaal gebied zijn verantwoordelijk voor de indicatie voor een verzorgingshuis of een verpleeghuis? Tijdschrift voor Gerontologie en Geriatrie, 32, 62-69.
Duijnstee, M. (1993). De belasting van familieleden van dementerenden. Nijkerk: Intro.
Eijk, L.M. van., & Miedema, I. (2001). Ouderen op de wachtlijst nader bekeken. Groningen: Provinciaal ontwikkelingsinstituut zorg en welzijn Groningen.
Emans, B. (2002). Interviewen, theorie, techniek en training. Wolters-Noordhoff Groningen ISBN 9020730878
Essink-Bot, M.L., & Haes, J.C.J.M., De. (1996). Essink-Bot & Haes, De. (1996). Kwaliteit van leven in medisch onderzoek. Een inleiding. Amsterdam University Press. Amsterdam.
www.euroqol.org

Geraadpleegd op 20 januari 2007

Gee, P. Mc., Spijker, T., & Stomp, K. (2004). Research governance; Wet wetenschappelijk Onderzoek met Mensen. Tijdschrift voor Verpleegkundigen - 2004 (7/8).


Janssen, T. (1988). Thuiszorg: ’n hele zorg, opvattingen en ervaringen van centrale verzorgsters van hulpbehoevende oudere mensen. Universiteit Nijmegen.
Johnson, C.L. (1983). Dyadic family relations and social support. The Gerontologist, 23 (4) 377-383.
Jorg, F. (2003). Objectivity in individual needs assesment for access to long-term care. Proefschrift, Rijksuniversiteit Utrecht.
Klerk, M. de. (2005). Ouderen in instellingen: Landelijk overzicht van de leefsituatie van oudere tehuisbewoners. Den Haag: SCP, Sociaal en Cultureel Planbureau.
Klerk, M.M.Y. de. (2004). Infokaart Kwetsbare ouderen, Ouderenenquête GGD Hart voor Brabant. Den Haag: SCP, Sociaal en Cultureel Planbureau.
Klerk, M.M.Y. de. (2004). Zorg en wonen voor kwetsbare ouderen. Den Haag: SCP.
Lange, J. de. (1991). Verward in het verzorgingshuis. Utrecht: NcGv.
Lange, J. de. (2004). Omgaan met dementie. Utrecht: Trimbos-instituut.
Lazarus, R.S., & Folkman, S. (1984). Stress, appraisal and coping. New York: Springer.
Lindenberg, S. (1996). Continuities in the theory of social production functions, In H. Ganzenboom, & S.Lindenberg (Red), Verklarende sociologie, opstellen voor Reinhard Wippler (pp.169-184). Amsterdam: Thesis Publishers.
Maso, I., & Smaling, A. (2004). Kwalitatief onderzoek: praktijk en theorie. Boom: Amsterdam.
Meer, L., van der., Boer, A, de., & IJdema, G. (2004). Wachtlijsten in de zorg, een bron van informatie een bron van inspiratie.
www.menziszorgkantoren.nl

http://www.menziszorgkantoren.nl/web/show/id=149387 (A)

Geraadpleegd op 13 januari 2007
http://www.menziszorgkantoren.nl/web/show/id=151296 (B)

Geraadpleegd op 13 januari 2007
www.nederlandskenniscentrumouderenpsychiatrie.nl

http://www.kenniscentrum-ouderen.nl/smartsite.htm?id=70792

Geraadpleegd op 22 december 2006

www.nizw.nl

www.nizw.nl/thesaurus (A)

Geraadpleegd op 10 januari 2007
http://www.nizw.nl/smartsite.htm?id=41190 (B)

Geraadpleegd op 10 januari 2007
http://www.nizw.nl/smartsite.htm?id=65263 (C)

Geraadpleegd op 10 januari 2007
Novella, J.L., Jochum, C., Jolly, D., Morrone, I., Ankri, J., Bureau, F., & Blanchard, F. (2001). Agreement between patients en proxies reports of quality of life in Alzheimer’s patients. Quality of Life Research, 10, 443-452
www.piw.nl

http://www.piw.nl/diensten/steunpunt_mantelzorg.htm

Geraadpleegd op 7 juli 2006.
Pot, A.M., Kuin, Y., & Vink, M. (2007). Handboek Ouderenpsychologie. Utrecht: De Tijdstroom.  
Pot, A.M., Deeg, D.J.H., Twisk, J.W.R., Beekman, A.T.F., & Zarit, S.H. (2005). The longitudinal relationship between the use of long-term care and depressive symptoms in older adults. The Gerontologist, 45, 359-369.
www.rivm.nl

http://www.rivm.nl/vtv/object_document/o2299n18749.html

Geraadpleegd op 13 september 2006
Schols, J.M.G.A., Ribbe, M.W., & Stoop, J.A. (1993). Opname in een verpleeghuis: nood of deugd? Nederlands Tijdschrift voor Geneeskunde, 137, 2686-2689.

Tilburg, T., van. (2003). Een vergelijkend effectonderzoek naar de interventies ter voorkoming en vermindering van eenzaamheid onder ouderen. Vrije Universiteit Amsterdam.


www.vandale.nl

http://www.vandale.nl/opzoeken/woordenboek/?zoekwoord=wachtlijst

Geraadpleegd op 24 maart 2007


Vink, H. (2001). Als ouderen verhuizen. Kampen: Kok.
Westerhof, G.J. (2003). De beleving van het eigen ouder worden: Multidimensionaliteit en multidirectionaliteit in relatie tot succesvol ouder worden en welbevinden. Tijdschrift voor Gerontologie en Geriatrie,34, 96-103.
www.woi.nl

Geraadpleegd op 26 maart 2007


Zautra, A., & Goodhart, D. (1979). Quality of life indicators: a review of the literature.

Community Ment Health Rev. Spring; 4(1), 3-10.
www.zorgkantoor.nl

http://www.zn.nl/OverZN/Zorgkantoren/Werkzaamheden/index.asp

Geraadpleegd op 24 maart 2007

Bijlagen


  1. Aankondigingbrief

  2. Gebruikte inleiding tijdens de interviewafname

  3. Patiëntengegevens

4. VAS

5. Euroqol5D

6. Dankbrief

7. Werking CIZ verblijf

Bijlage 1. Aankondigingbrief

Enschede, 2 augustus 2006


Geachte «Sexe» «Achternaam»,
Namens de Hogeschool Saxion, voer ik voor mijn afstudeeropdracht aan de Universiteit Twente (Psychologie), in opdracht van Menzis een onderzoek uit. Dit onderzoek naar; “Het verhaal achter de wachtlijsten voor mensen met een verblijfsindicatie”, wordt uitgevoerd in het belang van Menzis. Het is namelijk voor hen van groot belang om ook in de toekomst passende zorg te kunnen laten leveren.
Het doel van dit onderzoek is meer te weten te komen over mensen die een verblijfsindicatie hebben, maar daar geen gebruik van maken. Menzis wil graag weten wat er allemaal speelt bij het wel of niet (kunnen/willen) kiezen voor opname in een verzorgings- of verpleeghuis. Uw argumenten en uw verhalen kunnen voor Menzis belangrijke informatie bevatten waar in de toekomst rekening mee gehouden kan worden.
Er is in de afgelopen week telefonisch contact tussen u en het Menzis zorgkantoor Twente geweest. U hebt in dat gesprek aangegeven bereid te zijn om aan een interview mee te werken. Ik dank u alvast voor uw medewerking, want die is van groot belang voor dit onderzoek. Uw antwoorden kunnen mij helpen om een betere kijk te krijgen op de huidige situatie.
Uw medewerking bestaat uit een vraaggesprek dat ongeveer 1 ½ uur in beslag neemt. Het gesprek kan bij u thuis plaatsvinden op een dag en tijdstip dat u goed uitkomt.
In het kader van het onderzoek zullen enige gegevens over u en uw indicatie worden gevraagd. Verwerking van die gegevens geschiedt anoniem. Wij willen benadrukken dat deelname aan het onderzoek geen gevolgen heeft voor uw zorg, voor uw plaats op de wachtlijst of voor uw rechten en plichten. Als u op een later tijdstip alsnog wilt afzien van deelname, dan heeft ook dat geen verdere gevolgen.

Ik, als onafhankelijke onderzoeker van de Universiteit Twente neem binnenkort telefonisch contact met u of uw contactpersoon op voor het maken van een afspraak. Mocht u vragen hebben over het onderzoek, dan kunnen die te allen tijde besproken worden. U kunt mij bellen op nummer 053 - 4361735. Wilt u contact over het onderzoek met Menzis dan kunt u bellen met de heer Hijkoop of de heer Moorman, bereikbaar via het secretariaatnummer 053-4853574.


Met vriendelijke groet,
Mw. R.Haarman

Bijlage 2. Gebruikte inleiding tijdens de interviewafname

Introductie
Contact tussen u en Zorgkantoor Twente, korte omschrijving. Verwachtingen helder?

Ik wil graag beginnen nogmaals de reden van dit interview uit te leggen. Onderzoek voor mijn afstuderen UT, op Saxion, opdrachtgever is Menzis.
Doel van het interview

We hebben allemaal wachtlijstoverzichten, maar deze cijfers zeggen nog niets over de wensen, behoeften en zorgvragen van de cliënten. Dit willen we graag inzichtelijk krijgen, zodat we de zorg hierop beter kunnen aanpassen, om het u zo aangenaam mogelijk te maken.

Het is een zeer open interview, dit houdt in dat ik geen standaard vragenlijst met vragen heb, maar graag uw verhaal rondom bepaalde onderwerpen wil horen. U mag dus vrijuit vertellen.

Tijdens dit interview zullen ook enkele vragenlijsten (meetinstrumenten, namelijk de patiëntgegevens, Euroqol5D en de VAS) worden toegepast, deze zullen aan het eind van het interview aanbod komen, ik zal dan meer vertellen over de inhoud en de bedoeling van deze vragenlijsten.


Reden waarom u bent benaderd

U hebt al minimaal een verblijfsindicatie (dit houdt in op een wachtlijst voor woonzorg) maar maakt hier nog geen gebruik van. Wij willen graag weten waarom dit het geval is.


Reden deze plaats en tijdsstip, tijdsduur

U hebt zelf in telefonisch contact aangegeven dat deze plaats en tijdstip u schikt.

De tijdsduur is afhankelijk van u zelf, grote prater.

Als u geen zin meer heeft of het even niet weet, moet u dit gewoon aangeven.


Reden geluidsopname

(De reden waarom ik het gesprek opneem is omdat ik zelf dan niet constant hoef te schrijven, ik typ het vanavond uit, vervolgens wordt het gesprek gewist. Gaart u hiermee akkoord, of vindt u dat vervelend?)


Dit was wat ik vooraf wilde zeggen, is u dit allemaal helder?

Dan gaan we nu over tot het interview en start ik ook de geluidsopname.


Bijlage 3. Patiëntengegevens




1   2   3   4   5   6   7   8   9


De database wordt beschermd door het auteursrecht ©opleid.info 2019
stuur bericht

    Hoofdpagina